<?xml version="1.0" encoding="utf-8" standalone="yes"?><rss version="2.0" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"><channel><title>Posts on jHoon</title><link>https://jhoon99.github.io/post/</link><description>Recent content in Posts on jHoon</description><generator>Hugo -- gohugo.io</generator><language>ko-kr</language><lastBuildDate>Tue, 05 May 2026 00:00:00 +0900</lastBuildDate><atom:link href="https://jhoon99.github.io/post/index.xml" rel="self" type="application/rss+xml"/><item><title>Ch06. Flutter 네트워킹 - API부터 Riverpod 연동까지 한방 정리</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch06-flutter-networking/</link><pubDate>Tue, 05 May 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch06-flutter-networking/</guid><description>&lt;p&gt;Ch05에서 상태관리를 끝냈다. ValueNotifier부터 Riverpod까지 같은 Todo 앱을 5번 갈아엎으면서 &amp;ldquo;뷰와 상태를 어떻게 분리하는가&amp;quot;에 집중했다면, Ch06은 **&amp;ldquo;그 상태를 서버에서 어떻게 가져오는가&amp;rdquo;**에 집중한다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;지금까지의 Todo 앱은 로컬 데이터였다. 하지만 실제 앱은 서버에서 데이터를 받아오고, 유저 인증도 하고, 에러도 처리해야 한다. 이번 챕터에서 다루는 전체 파이프라인을 먼저 보면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;뷰 → ref.watch → Provider → Retrofit → Dio → 인터셉터 → 서버
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;서버 → JSON → fromJson → Provider 상태 → .when() → 뷰
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이걸 하나씩 쌓아 올린다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="1-api-기본-개념"&gt;&lt;a href="#1-api-%ea%b8%b0%eb%b3%b8-%ea%b0%9c%eb%85%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;1. API 기본 개념
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="api란"&gt;&lt;a href="#api%eb%9e%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;API란?
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;앱과 서버의 &lt;strong&gt;대화 방법&lt;/strong&gt;이다. 식당으로 치면 메뉴판 — &amp;ldquo;이 URL로 이런 데이터를 이런 형식으로 보내면, 이런 응답을 줄게&amp;quot;라는 약속.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;iOS에서 URLSession으로 직접 요청을 날려본 경험이 있는데, Flutter도 본질은 같다. URL + HTTP 메서드 + 바디 → 서버 → 응답.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="rest-api"&gt;&lt;a href="#rest-api" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;REST API
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;RE&lt;/strong&gt;presentational &lt;strong&gt;S&lt;/strong&gt;tate &lt;strong&gt;T&lt;/strong&gt;ransfer. URL로 자원을 표현하고, HTTP 메서드로 행위를 구분하는 규칙이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;GET /todos → 전체 조회 (Read)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;GET /todos/1 → 1번 조회 (Read)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;POST /todos → 생성 (Create)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;PUT /todos/1 → 수정 (Update)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;DELETE /todos/1 → 삭제 (Delete)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&amp;ldquo;RESTful하다&amp;quot;는 건 이 규칙을 잘 지킨다는 뜻이다. URL에 동사가 들어가거나(&lt;code&gt;/getTodos&lt;/code&gt;), 전부 POST로 처리하면 RESTful하지 않다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="http-메서드--crud"&gt;&lt;a href="#http-%eb%a9%94%ec%84%9c%eb%93%9c--crud" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;HTTP 메서드 = CRUD
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;HTTP 메서드&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;CRUD&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;설명&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;GET&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Read&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;데이터 조회 (바디 없음)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;POST&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Create&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;데이터 생성&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;PUT&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Update&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;전체 수정&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;PATCH&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Update&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;부분 수정&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;DELETE&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Delete&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;삭제&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;iOS의 &lt;code&gt;URLRequest.httpMethod&lt;/code&gt;로 설정하던 것과 동일한 개념.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="http-상태-코드"&gt;&lt;a href="#http-%ec%83%81%ed%83%9c-%ec%bd%94%eb%93%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;HTTP 상태 코드
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;서버의 응답 결과를 세 자리 숫자로 알려준다.&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;2xx 성공&lt;/strong&gt; — &lt;code&gt;200 OK&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;201 Created&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;204 No Content&lt;/code&gt;&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;4xx 내 잘못&lt;/strong&gt; — &lt;code&gt;400 Bad Request&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;401 Unauthorized&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;403 Forbidden&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;404 Not Found&lt;/code&gt;&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;5xx 서버 잘못&lt;/strong&gt; — &lt;code&gt;500 Internal Server Error&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;503 Service Unavailable&lt;/code&gt;&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;핵심은 &lt;strong&gt;401과 403의 차이&lt;/strong&gt;. 401은 &amp;ldquo;너 누구야&amp;rdquo; (인증 실패), 403은 &amp;ldquo;너인 건 알겠는데 권한 없어&amp;rdquo; (인가 실패).&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="json"&gt;&lt;a href="#json" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;JSON
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;서버와 주고받는 데이터 형식. XML도 있지만 요즘은 거의 JSON이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-json" data-lang="json"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nt"&gt;&amp;#34;id&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nt"&gt;&amp;#34;title&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="s2"&gt;&amp;#34;Flutter 공부&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nt"&gt;&amp;#34;completed&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Dart에서는 &lt;code&gt;Map&amp;lt;String, dynamic&amp;gt;&lt;/code&gt;으로 파싱된다. 이걸 직접 다루면 타입 안전성이 없으니, 뒤에서 Freezed로 모델 클래스를 자동 생성한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="http-vs-https"&gt;&lt;a href="#http-vs-https" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;HTTP vs HTTPS
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;HTTP에 &lt;strong&gt;SSL/TLS 암호화&lt;/strong&gt;를 얹은 게 HTTPS. 요즘은 HTTPS가 기본이고, iOS의 ATS(App Transport Security)처럼 Flutter도 실무에선 HTTPS만 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="2-인증--토큰-기반-인증"&gt;&lt;a href="#2-%ec%9d%b8%ec%a6%9d--%ed%86%a0%ed%81%b0-%ea%b8%b0%eb%b0%98-%ec%9d%b8%ec%a6%9d" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;2. 인증 — 토큰 기반 인증
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="토큰이란"&gt;&lt;a href="#%ed%86%a0%ed%81%b0%ec%9d%b4%eb%9e%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;토큰이란?
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;로그인 성공 시 서버가 발급하는 &lt;strong&gt;증명서&lt;/strong&gt;. 이후 모든 API 요청에 이 토큰을 함께 보내서 &amp;ldquo;나 로그인한 사람이야&amp;quot;를 증명한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="jwt-json-web-token-구조"&gt;&lt;a href="#jwt-json-web-token-%ea%b5%ac%ec%a1%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;JWT (JSON Web Token) 구조
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;xxxxx.yyyyy.zzzzz
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;헤더 .내용 .서명
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;헤더&lt;/strong&gt;: 알고리즘, 토큰 타입&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;내용 (Payload)&lt;/strong&gt;: 유저 ID, 만료 시간 등 (Base64 디코딩하면 읽을 수 있음 → 민감 정보 넣으면 안 됨)&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;서명&lt;/strong&gt;: 서버만 검증 가능한 서명 (위조 방지)&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;h3 id="access-token-vs-refresh-token"&gt;&lt;a href="#access-token-vs-refresh-token" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Access Token vs Refresh Token
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Access Token&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Refresh Token&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;수명&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;짧음 (15분~1시간)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;김 (2주~1개월)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;용도&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;API 요청 시 첨부&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Access Token 재발급&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;탈취 시&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;피해 제한적 (곧 만료)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;위험 (새 Access 발급 가능)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;저장&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;메모리 or SharedPreferences&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;SharedPreferences (암호화)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="자동-갱신-흐름"&gt;&lt;a href="#%ec%9e%90%eb%8f%99-%ea%b0%b1%ec%8b%a0-%ed%9d%90%eb%a6%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;자동 갱신 흐름
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;1. API 요청 → 401 Unauthorized (Access Token 만료)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;2. Refresh Token으로 /auth/refresh 요청
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;3. 새 Access Token 발급
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;4. 원래 요청 재시도
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이 흐름을 매번 수동으로 하면 미친다. 뒤에서 Dio 인터셉터로 자동화한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="토큰-저장"&gt;&lt;a href="#%ed%86%a0%ed%81%b0-%ec%a0%80%ec%9e%a5" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;토큰 저장
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 저장
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;prefs&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SharedPreferences&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;getInstance&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;prefs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;setString&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;accessToken&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;token&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 읽기
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;token&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;prefs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;getString&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;accessToken&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;&lt;strong&gt;SharedPreferences&lt;/strong&gt;는 iOS의 UserDefaults와 같다. 간단한 키-값 저장. 실무에선 &lt;code&gt;flutter_secure_storage&lt;/code&gt;로 암호화 저장을 쓰기도 한다.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;h3 id="firebase-auth와의-차이"&gt;&lt;a href="#firebase-auth%ec%99%80%ec%9d%98-%ec%b0%a8%ec%9d%b4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Firebase Auth와의 차이
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Firebase Auth&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;JWT 직접 구현&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;토큰 관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;SDK가 자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 관리&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;인터셉터&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;불필요&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;필요&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;유연성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;제한적&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자유로움&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;서버&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Firebase 종속&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자체 서버&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Firebase Auth는 토큰 갱신을 SDK가 알아서 해준다. 편하지만 서버 로직을 직접 통제할 수 없다. 자체 서버가 있으면 JWT 직접 관리가 일반적.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="3-dio--http-클라이언트"&gt;&lt;a href="#3-dio--http-%ed%81%b4%eb%9d%bc%ec%9d%b4%ec%96%b8%ed%8a%b8" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;3. Dio — HTTP 클라이언트
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="http-vs-dio"&gt;&lt;a href="#http-vs-dio" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;http vs Dio
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Flutter에는 기본 &lt;code&gt;http&lt;/code&gt; 패키지가 있다. 하지만 실무에선 거의 Dio를 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;http (기본)&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Dio&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;iOS 비유&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;URLSession&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Alamofire&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;인터셉터&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;없음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;있음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;토큰 자동 첨부&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 구현&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;인터셉터로 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;에러 핸들링&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;기본&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;풍부&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;파일 업로드&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;번거로움&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;FormData 지원&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="baseurl-설정"&gt;&lt;a href="#baseurl-%ec%84%a4%ec%a0%95" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;BaseUrl 설정
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dio&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Dio&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;BaseOptions&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;baseUrl:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;https://api.example.com&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;connectTimeout:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;seconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;receiveTimeout:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;seconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;한 번 설정해두면 이후 요청에서 &lt;code&gt;dio.get('/todos')&lt;/code&gt;처럼 경로만 쓰면 된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="인터셉터--핵심-기능"&gt;&lt;a href="#%ec%9d%b8%ed%84%b0%ec%85%89%ed%84%b0--%ed%95%b5%ec%8b%ac-%ea%b8%b0%eb%8a%a5" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;인터셉터 — 핵심 기능
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;인터셉터는 &lt;strong&gt;모든 요청/응답을 가로채서 가공&lt;/strong&gt;하는 미들웨어다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;AuthInterceptor&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Interceptor&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;onRequest&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;RequestOptions&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;options&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;RequestInterceptorHandler&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;handler&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 모든 요청에 토큰 자동 첨부
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;token&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TokenStorage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;accessToken&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;token&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;options&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Authorization&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Bearer &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;token&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;handler&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;options&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;onError&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;DioException&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;err&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ErrorInterceptorHandler&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;handler&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;err&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;statusCode&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;401&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Access Token 만료 → Refresh Token으로 갱신
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;newToken&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;refreshToken&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;newToken&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 토큰 갱신 성공 → 원래 요청 재시도
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;err&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;requestOptions&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Authorization&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Bearer &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;newToken&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dio&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fetch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;err&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;requestOptions&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;handler&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;resolve&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;handler&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;err&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이걸 Dio에 등록하면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;dio&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;interceptors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;AuthInterceptor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이제 &lt;strong&gt;모든 API 요청에 토큰이 자동으로 붙고, 401이 오면 자동으로 갱신해서 재시도&lt;/strong&gt;한다. 인터셉터 없이 이걸 하려면 모든 API 호출마다 토큰 로직을 넣어야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="앱-시작-시-1회-초기화"&gt;&lt;a href="#%ec%95%b1-%ec%8b%9c%ec%9e%91-%ec%8b%9c-1%ed%9a%8c-%ec%b4%88%ea%b8%b0%ed%99%94" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;앱 시작 시 1회 초기화
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Dio 인스턴스는 앱 전체에서 하나만 만들어서 공유한다. 보통 DI(의존성 주입) 또는 Provider로 관리.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="4-retrofit--api-코드-자동-생성"&gt;&lt;a href="#4-retrofit--api-%ec%bd%94%eb%93%9c-%ec%9e%90%eb%8f%99-%ec%83%9d%ec%84%b1" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;4. Retrofit — API 코드 자동 생성
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="retrofit이란"&gt;&lt;a href="#retrofit%ec%9d%b4%eb%9e%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Retrofit이란?
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Dio 위에 얹는 &lt;strong&gt;코드 자동 생성 도구&lt;/strong&gt;. API 인터페이스만 정의하면 구현체를 &lt;code&gt;build_runner&lt;/code&gt;가 만들어준다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="없을-때-vs-있을-때"&gt;&lt;a href="#%ec%97%86%ec%9d%84-%eb%95%8c-vs-%ec%9e%88%ec%9d%84-%eb%95%8c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;없을 때 vs 있을 때
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Dio만 쓸 때 (수동):&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;getTodos&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dio&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/todos&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fromJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dio&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;post&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/todos&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;data:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fromJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;API가 20개면 이런 코드가 20개. 실수도 잦고 지루하다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Retrofit 쓸 때 (자동):&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;RestApi&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;baseUrl:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;https://api.example.com&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoApi&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;factory&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoApi&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Dio&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dio&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_TodoApi&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;GET&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/todos&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;getTodos&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;POST&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/todos&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;PUT&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/todos/{id}&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updateTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Path&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;id&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;DELETE&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/todos/{id}&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;deleteTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Path&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;id&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;선언만 하면 &lt;code&gt;_TodoApi&lt;/code&gt; 구현체가 자동 생성된다. HTTP 메서드와 어노테이션이 직관적이라 API 문서를 보면서 그대로 옮기면 된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="어노테이션-정리"&gt;&lt;a href="#%ec%96%b4%eb%85%b8%ed%85%8c%ec%9d%b4%ec%85%98-%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;어노테이션 정리
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;어노테이션&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;역할&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;예시&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@RestApi&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;기본 URL 설정&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@RestApi(baseUrl: '...')&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@GET&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;GET 요청&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@GET('/todos')&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@POST&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;POST 요청&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@POST('/todos')&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@PUT&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;PUT 요청&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@PUT('/todos/{id}')&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@DELETE&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;DELETE 요청&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@DELETE('/todos/{id}')&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Path&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;URL 경로 변수&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Path('id') int id&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Body&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;요청 바디&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Body() Todo todo&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Query&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;쿼리 파라미터&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Query('page') int page&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Header&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;헤더&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Header('Authorization') String token&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="build_runner-실행"&gt;&lt;a href="#build_runner-%ec%8b%a4%ed%96%89" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;build_runner 실행
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-bash" data-lang="bash"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;dart run build_runner build
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;.g.dart&lt;/code&gt; 파일이 생성된다. 코드가 바뀌면 다시 돌려야 하고, &lt;code&gt;watch&lt;/code&gt; 모드로 자동 감지도 가능:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-bash" data-lang="bash"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;dart run build_runner watch
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="5-freezed--json_serializable--모델-클래스"&gt;&lt;a href="#5-freezed--json_serializable--%eb%aa%a8%eb%8d%b8-%ed%81%b4%eb%9e%98%ec%8a%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;5. Freezed + json_serializable — 모델 클래스
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="왜-필요한가"&gt;&lt;a href="#%ec%99%9c-%ed%95%84%ec%9a%94%ed%95%9c%ea%b0%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;왜 필요한가
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;서버에서 오는 JSON을 &lt;code&gt;Map&amp;lt;String, dynamic&amp;gt;&lt;/code&gt;으로 쓰면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;title&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 타입 캐스팅 필수
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;id&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 키 오타나면 런타임 에러
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;타입 안전성이 없고, 필드가 10개면 지옥이다. Freezed + json_serializable은 이 문제를 &lt;strong&gt;코드 자동 생성&lt;/strong&gt;으로 해결한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="freezed-모델-정의"&gt;&lt;a href="#freezed-%eb%aa%a8%eb%8d%b8-%ec%a0%95%ec%9d%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Freezed 모델 정의
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;freezed&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;with&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_$Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;factory&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Default&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;completed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dueDate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;factory&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fromJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Map&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;dynamic&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_$TodoFromJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;build_runner&lt;/code&gt;를 돌리면 자동으로 생성되는 것들:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;fromJson&lt;/code&gt; / &lt;code&gt;toJson&lt;/code&gt;&lt;/strong&gt; — JSON ↔ 객체 변환&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;copyWith&lt;/code&gt;&lt;/strong&gt; — 불변 객체의 일부 필드만 변경한 새 객체 생성&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;==&lt;/code&gt; / &lt;code&gt;hashCode&lt;/code&gt;&lt;/strong&gt; — 값 비교 (동일 값이면 같은 객체로 판단)&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;toString&lt;/code&gt;&lt;/strong&gt; — 디버깅용 출력&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;h3 id="freezed-vs-unfreezed"&gt;&lt;a href="#freezed-vs-unfreezed" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;@freezed vs @unfreezed
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;@freezed&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;@unfreezed&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;불변성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;불변 (immutable)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;가변 (mutable)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;수정 방법&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;copyWith&lt;/code&gt; (새 객체)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 필드 수정&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;용도&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;상태관리 모델, API 응답&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;폼 입력 등 자주 바뀌는 임시 데이터&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;실무에선 거의 &lt;code&gt;@freezed&lt;/code&gt;만 쓴다.&lt;/strong&gt; 상태관리에서 불변 객체가 변경 감지에 유리하기 때문.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="swift-codable과-비교"&gt;&lt;a href="#swift-codable%ea%b3%bc-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Swift Codable과 비교
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Flutter (Freezed)&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Swift (Codable)&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;정의&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@freezed class Todo&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;struct Todo: Codable&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;JSON 변환&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;fromJson&lt;/code&gt; / &lt;code&gt;toJson&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;JSONDecoder&lt;/code&gt; / &lt;code&gt;JSONEncoder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;불변성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;const factory&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;let&lt;/code&gt; 프로퍼티&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;코드 생성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;build_runner&lt;/code&gt; 필요&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;컴파일러가 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;부분 수정&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;copyWith&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 구현 필요&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Swift의 Codable이 컴파일러 레벨에서 해주는 걸, Flutter는 build_runner로 해결한다. 좀 번거롭지만 결과물은 비슷하고, copyWith까지 공짜로 주니 오히려 편한 면도 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="copywith-예시"&gt;&lt;a href="#copywith-%ec%98%88%ec%8b%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;copyWith 예시
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;id:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Flutter 공부&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;completed:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 완료 상태만 변경한 새 객체
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;done&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;copyWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;completed:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 원본은 변경되지 않음
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;completed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// false
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;done&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;completed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// true
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="6-riverpod-연동--provider로-서버-데이터-관리"&gt;&lt;a href="#6-riverpod-%ec%97%b0%eb%8f%99--provider%eb%a1%9c-%ec%84%9c%eb%b2%84-%eb%8d%b0%ec%9d%b4%ed%84%b0-%ea%b4%80%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;6. Riverpod 연동 — Provider로 서버 데이터 관리
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Ch05에서 Riverpod의 기본을 다뤘으니, 여기서는 &lt;strong&gt;서버 데이터와 어떻게 연동하는가&lt;/strong&gt;에 집중한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="함수형-provider--읽기-get"&gt;&lt;a href="#%ed%95%a8%ec%88%98%ed%98%95-provider--%ec%9d%bd%ea%b8%b0-get" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;함수형 Provider = 읽기 (GET)
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;riverpod&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Ref&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoApiProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;getTodos&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;함수형으로 선언하면 &lt;strong&gt;읽기 전용&lt;/strong&gt;. GET 요청으로 데이터를 가져오는 용도. 자동으로 &lt;code&gt;AsyncValue&lt;/code&gt;가 되어 로딩/에러/성공 상태를 &lt;code&gt;.when()&lt;/code&gt;으로 처리할 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="클래스형-provider--crud"&gt;&lt;a href="#%ed%81%b4%eb%9e%98%ec%8a%a4%ed%98%95-provider--crud" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;클래스형 Provider = CRUD
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;riverpod&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoListNotifier&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_$TodoListNotifier&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoApiProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;getTodos&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;read&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoApiProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;createTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;invalidateSelf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 목록 새로고침
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;deleteTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;read&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoApiProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;deleteTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;invalidateSelf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;클래스형으로 선언하면 &lt;strong&gt;메서드를 통해 쓰기(C/U/D) 가능&lt;/strong&gt;. &lt;code&gt;ref.invalidateSelf()&lt;/code&gt;를 호출하면 &lt;code&gt;build()&lt;/code&gt;가 다시 실행되어 서버에서 최신 데이터를 가져온다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="refinvalidate--데이터-새로고침"&gt;&lt;a href="#refinvalidate--%eb%8d%b0%ec%9d%b4%ed%84%b0-%ec%83%88%eb%a1%9c%ea%b3%a0%ec%b9%a8" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ref.invalidate — 데이터 새로고침
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Provider 외부에서 새로고침
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;invalidate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoListNotifierProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Provider 내부에서 자기 자신 새로고침
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;invalidateSelf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&amp;ldquo;캐시를 버리고 다시 가져와&amp;quot;라는 의미. Pull-to-refresh 같은 기능에 딱이다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="provider끼리-참조"&gt;&lt;a href="#provider%eb%81%bc%eb%a6%ac-%ec%b0%b8%ec%a1%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Provider끼리 참조
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;riverpod&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoApi&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoApi&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Ref&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dio&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dioProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoApi&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dio&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;riverpod&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Ref&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoApiProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 다른 Provider 참조
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;api&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;getTodos&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt;로 다른 Provider를 참조하면, 의존하는 Provider가 바뀔 때 자동으로 다시 실행된다. Provider끼리의 의존성 그래프를 Riverpod이 알아서 관리해준다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="함수형-vs-클래스형-정리"&gt;&lt;a href="#%ed%95%a8%ec%88%98%ed%98%95-vs-%ed%81%b4%eb%9e%98%ec%8a%a4%ed%98%95-%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;함수형 vs 클래스형 정리
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;함수형 Provider&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;클래스형 Provider&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;선언&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@riverpod Future&amp;lt;T&amp;gt; func(Ref ref)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@riverpod class Notifier extends _$Notifier&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;용도&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;읽기 전용 (GET)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;CRUD 전체&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 변경&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;불가 (외부에서 &lt;code&gt;invalidate&lt;/code&gt;만)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;메서드로 직접 변경&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;복잡도&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;단순&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;약간 복잡&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;규칙&lt;/strong&gt;: 읽기만 하면 함수형, 쓰기도 하면 클래스형.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="7-전체-데이터-흐름-정리"&gt;&lt;a href="#7-%ec%a0%84%ec%b2%b4-%eb%8d%b0%ec%9d%b4%ed%84%b0-%ed%9d%90%eb%a6%84-%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;7. 전체 데이터 흐름 정리
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;이제 전체 파이프라인을 한 번에 보자.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="요청-뷰--서버"&gt;&lt;a href="#%ec%9a%94%ec%b2%ad-%eb%b7%b0--%ec%84%9c%eb%b2%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;요청 (뷰 → 서버)
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;1. 뷰에서 ref.watch(todoListNotifierProvider)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;2. Provider의 build() 실행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;3. Retrofit의 getTodos() 호출
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;4. Dio가 HTTP 요청 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;5. AuthInterceptor가 토큰 자동 첨부
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;6. 서버로 GET /todos 전송
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="응답-서버--뷰"&gt;&lt;a href="#%ec%9d%91%eb%8b%b5-%ec%84%9c%eb%b2%84--%eb%b7%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;응답 (서버 → 뷰)
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;1. 서버가 JSON 응답
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;2. Dio가 응답 수신
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;3. Retrofit이 fromJson으로 List&amp;lt;Todo&amp;gt; 변환
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;4. Provider 상태에 저장 (AsyncData)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;5. ref.watch가 변경 감지
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;6. 뷰의 .when()이 data 분기로 렌더링
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="에러-흐름-토큰-만료"&gt;&lt;a href="#%ec%97%90%eb%9f%ac-%ed%9d%90%eb%a6%84-%ed%86%a0%ed%81%b0-%eb%a7%8c%eb%a3%8c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;에러 흐름 (토큰 만료)
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;1. 서버가 401 응답
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;2. Dio의 AuthInterceptor가 가로챔
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;3. Refresh Token으로 새 Access Token 발급
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;4. 원래 요청 재시도
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;5. 성공하면 정상 응답 흐름으로
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;6. 실패하면 Provider가 AsyncError 상태
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;7. 뷰의 .when()이 error 분기로 렌더링
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="각-레이어의-역할"&gt;&lt;a href="#%ea%b0%81-%eb%a0%88%ec%9d%b4%ec%96%b4%ec%9d%98-%ec%97%ad%ed%95%a0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;각 레이어의 역할
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;┌─────────────┐
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;│ 뷰 │ ref.watch + .when()으로 상태별 UI
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;├─────────────┤
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;│ Provider │ 상태 관리 + 캐싱 + 새로고침
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;├─────────────┤
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;│ Retrofit │ API 인터페이스 → 구현 자동 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;├─────────────┤
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;│ Dio │ HTTP 통신 + 인터셉터 (토큰, 로깅)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;├─────────────┤
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;│ Freezed │ 불변 모델 + JSON 변환 자동 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;├─────────────┤
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;│ 서버 │ REST API 제공
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;└─────────────┘
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;각 레이어가 자기 역할만 하고, 위아래로만 통신한다. 뷰는 Dio를 몰라도 되고, Retrofit은 인터셉터를 몰라도 된다. &lt;strong&gt;관심사의 분리&lt;/strong&gt;가 자연스럽게 이루어진다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="느낀-점"&gt;&lt;a href="#%eb%8a%90%eb%82%80-%ec%a0%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;느낀 점
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Ch05에서 상태관리의 &amp;ldquo;왜&amp;quot;를 이해했다면, Ch06은 &amp;ldquo;무엇을&amp;rdquo; 관리하는가에 대한 답이다. 로컬 리스트가 아니라 &lt;strong&gt;서버에서 오는 실제 데이터&lt;/strong&gt;를 다루니까 비로소 앱다운 앱이 된다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;처음에 Dio, Retrofit, Freezed, json_serializable, build_runner&amp;hellip; 패키지가 너무 많아서 &amp;ldquo;이게 다 필요해?&amp;ldquo;라는 생각이 들었다. 하지만 하나씩 쌓아보니 각각이 &lt;strong&gt;한 가지 문제를 확실히 해결&lt;/strong&gt;하고 있었다:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Dio&lt;/strong&gt; → HTTP 통신 + 인터셉터&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Retrofit&lt;/strong&gt; → API 보일러플레이트 제거&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Freezed&lt;/strong&gt; → 타입 안전한 불변 모델&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Riverpod&lt;/strong&gt; → 서버 데이터의 상태 관리&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;iOS에서 Alamofire + Moya + Codable 조합을 쓰던 것과 구조적으로 비슷하다. 프레임워크는 달라도 **&amp;ldquo;네트워크 레이어를 추상화하고, 모델을 자동 생성하고, 상태로 관리한다&amp;rdquo;**는 패턴은 동일하다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;다음 챕터에서는 이걸 실제 앱에 적용해본다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch05-6. 아키텍처와 상태관리 총정리 - 정답은 없고 차이만 있다</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch05-6-architecture-wrap-up/</link><pubDate>Sun, 03 May 2026 02:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch05-6-architecture-wrap-up/</guid><description>&lt;p&gt;Ch05 시리즈를 통해 같은 Todo 앱을 ValueNotifier → GetX → BLoC → Riverpod → Hooks까지 5가지 방식으로 다뤄봤다. 강의 마지막에 &amp;ldquo;그래서 뭘 써야 하나&amp;quot;에 대한 총정리가 나왔는데, 여기에 내 생각도 섞어서 정리한다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="왜-아키텍처를-고민하는가"&gt;&lt;a href="#%ec%99%9c-%ec%95%84%ed%82%a4%ed%85%8d%ec%b2%98%eb%a5%bc-%ea%b3%a0%eb%af%bc%ed%95%98%eb%8a%94%ea%b0%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;왜 아키텍처를 고민하는가
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;많은 개발자들이 앱의 아키텍처를 궁금해하고, 어떻게 해야 좋은지 고뇌한다. 내 생각은 결국 &lt;strong&gt;쉬운 구조를 위해서&lt;/strong&gt;가 아닐까 싶다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;그 &amp;ldquo;쉬운 구조&amp;quot;를 판단하는 기준은 크게 5가지로 나눌 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="1-쉬운-개발"&gt;&lt;a href="#1-%ec%89%ac%ec%9a%b4-%ea%b0%9c%eb%b0%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;1. 쉬운 개발
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;가장 직관적인 기준이다.&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;구조 파악이 쉬운가&lt;/strong&gt; — 코드를 처음 보는 사람도 흐름을 빠르게 이해할 수 있는가&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;작성하는 코드의 양이 적은가&lt;/strong&gt; — 보일러플레이트가 적을수록 생산성이 올라간다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;가독성이 좋은가&lt;/strong&gt; — 6개월 뒤의 내가 봐도 바로 이해되는가&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;Ch05에서 직접 체감한 걸 돌아보면:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;방식&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;보일러플레이트&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;진입 장벽&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;구조 파악&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;ValueNotifier&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중간&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;낮음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;쉬움&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;GetX&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;낮음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;쉬움&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;BLoC&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;많음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;높음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Event 따라가면 명확&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중간&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Provider 단위로 명확&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Hooks + Riverpod&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중간&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;역할 분리 깔끔&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;BLoC은 Event/State/Bloc 클래스를 다 만들어야 하니까 코드량이 확실히 많다. 근데 그 대신 &amp;ldquo;이 이벤트가 이 상태를 바꾼다&amp;quot;가 명확해서 대규모 팀에서는 오히려 파악이 쉬울 수 있다. 결국 &amp;ldquo;쉬움&amp;quot;의 기준도 상황마다 다르다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="2-안정성"&gt;&lt;a href="#2-%ec%95%88%ec%a0%95%ec%84%b1" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;2. 안정성
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;여기서 말하는 안정성은 &lt;strong&gt;&amp;ldquo;앱이 잘 돌아가느냐&amp;quot;가 아니다.&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;일반적으로 코드를 짜면 코딩한 대로 동작하기 마련이다. 어떤 아키텍처를 쓰든, 어떤 상태관리를 쓰든, 출시 전에 개발자와 테스터가 테스트를 마치고 앱이 나가기 때문에 작동하지 않는 경우는 없다. 이런 관점에서는 모두 안정적이고 차이가 거의 없다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;여기서 말하는 안정성은 &lt;strong&gt;Test Code를 작성할 수 있는가&lt;/strong&gt;다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;스펙이 변경되고 그에 따른 수정을 할 때, 예상하지 못한 버그가 일어나는 걸 최소화하려면 테스트 코드가 필요하다. 새 기능을 추가했는데 기존 기능이 깨지는 걸 사전에 잡아내는 것. 이게 진짜 안정성이다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;방식&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;테스트 용이성&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;이유&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;GetX (Static)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;어려움&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;전역 상태라 격리가 힘듦&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;BLoC (Scoped)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;좋음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Event 입력 → State 출력 검증이 깔끔&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod (Scoped)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;좋음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;ProviderScope로 격리, override로 mock 주입&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;ValueNotifier (Scoped)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;보통&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;가능하지만 편의 기능이 적음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h2 id="3-성능"&gt;&lt;a href="#3-%ec%84%b1%eb%8a%a5" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;3. 성능
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;사실 성능은 일반적인 모바일 앱에서는 &lt;strong&gt;거의 동일하다.&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;약 &lt;strong&gt;500만 번&lt;/strong&gt; 정도의 연산이 일어나야 120Hz 렌더링을 방해할 수 있다 (애니메이션 예제 기준)&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;코드를 잘못 짜서 상호참조나 무한루프를 만드는 게 아닌 이상, 성능 차이를 체감하기는 어렵다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;Flutter 자체가 **C 레벨의 네이티브(Skia/Impeller)**로 렌더링하기 때문에 성능이 워낙 좋다&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;물론 위젯 트리 구조대로 필요한 곳만 빌드하게 해서 성능을 최적화할 수는 있다. &lt;code&gt;const&lt;/code&gt; 위젯이나 &lt;code&gt;Consumer&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt; 같은 걸로 리빌드 범위를 줄이는 식으로.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;하지만 배터리 타임이나 CPU 타임에 영향을 줄 정도로 아키텍처나 상태관리 패키지가 차이를 만들지는 않는다. &lt;strong&gt;아키텍처 선택이 성능을 좌우한다는 건 사실상 미신이다.&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="4-확장성"&gt;&lt;a href="#4-%ed%99%95%ec%9e%a5%ec%84%b1" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;4. 확장성
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;스펙이 바뀌거나 기능이 추가될 때, 기존 아키텍처가 유지되는 게 베스트다.&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;새 화면 추가할 때 기존 구조를 건드리지 않아도 되는가&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;상태 하나 추가할 때 수정 범위가 해당 모듈 안에서 끝나는가&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;팀원이 늘어나도 각자 독립적으로 작업할 수 있는가&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;Scoped 방식(BLoC, Riverpod)은 Provider/Bloc 단위로 관심사가 나뉘어 있어서 확장할 때 기존 코드를 건드릴 일이 적다. GetX도 Controller 단위로 나누면 되지만, 전역 접근이 가능하다는 특성상 의도치 않은 의존성이 생길 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="5-제공되는-추가-기능들"&gt;&lt;a href="#5-%ec%a0%9c%ea%b3%b5%eb%90%98%eb%8a%94-%ec%b6%94%ea%b0%80-%ea%b8%b0%eb%8a%a5%eb%93%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;5. 제공되는 추가 기능들
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;각 패키지마다 별도로 제공하는 기능들이 있고, 이것도 선택에 영향을 준다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;패키지&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;특화 기능&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;GetX&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;라우팅, 다이얼로그, 스낵바, 다국어 — 올인원&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;BLoC&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;BlocObserver (Event 로깅), bloc_test&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.when&lt;/code&gt; (비동기 분기), &lt;code&gt;family&lt;/code&gt; (키 기반 상태), &lt;code&gt;@riverpod&lt;/code&gt; 코드 생성&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Hooks&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Controller 자동 dispose, Custom Hook 재사용&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;GetX는 상태관리 외에도 네비게이션, UI 유틸리티까지 한 패키지에 들어있다. BLoC은 이벤트 추적에 강하다. Riverpod은 비동기 처리가 압도적이다. 프로젝트에서 어떤 기능이 중요한지에 따라 선택이 달라진다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정답은-없다-차이만-있다"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%8b%b5%ec%9d%80-%ec%97%86%eb%8b%a4-%ec%b0%a8%ec%9d%b4%eb%a7%8c-%ec%9e%88%eb%8b%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정답은 없다, 차이만 있다
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;아키텍처와 상태관리는 &lt;strong&gt;맞고 틀리고의 정답이 없다.&lt;/strong&gt; &amp;lsquo;차이점&amp;rsquo;만 존재한다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;5가지 기준을 한눈에 정리하면:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;기준&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;GetX&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;BLoC&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Riverpod&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;쉬운 개발&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;쉬움&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;보일러플레이트 많음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적당함&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;안정성 (테스트)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;격리 어려움&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Event/State 검증 용이&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;override로 mock 주입&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;성능&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;동일&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;동일&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;동일&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;확장성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;전역이라 의존성 주의&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Bloc 단위 분리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Provider 단위 분리&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;추가 기능&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;올인원&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Event 로깅&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.when&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;family&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h2 id="scoped-vs-static--접근성-다시-보기"&gt;&lt;a href="#scoped-vs-static--%ec%a0%91%ea%b7%bc%ec%84%b1-%eb%8b%a4%ec%8b%9c-%eb%b3%b4%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Scoped vs Static — 접근성 다시 보기
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Ch04에서 Scoped Model과 Static Model을 다뤘었다. 실제로 써보고 나니 &amp;ldquo;접근&amp;quot;에 대한 생각이 좀 바뀌었다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;모델&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;상태 접근 방식&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;대표&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Scoped&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;context.read()&lt;/code&gt; (BLoC), &lt;code&gt;ref.read()&lt;/code&gt; (Riverpod)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;BLoC, Riverpod&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Static&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt; — 어디서나 접근&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;GetX&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Static이 언뜻 보면 쉬워 보인다. &lt;code&gt;context&lt;/code&gt;니 &lt;code&gt;ref&lt;/code&gt;니 하는 참조 엘리먼트를 안 써도 되니까. 하지만 실무적으로 살짝 불편할 뿐, &lt;strong&gt;구조적으로는 접근에 문제가 없다.&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;애초에 앱을 실행시키는 main 함수에서 앱 객체를 만들 때부터 코드에서는 &lt;code&gt;context&lt;/code&gt;와 &lt;code&gt;ref&lt;/code&gt;를 참조할 수 있다. &lt;code&gt;initState&lt;/code&gt;나 &lt;code&gt;afterFirstLayout&lt;/code&gt;에서 &lt;code&gt;context&lt;/code&gt; 접근이 가능하고, Riverpod은 &lt;code&gt;ConsumerWidget&lt;/code&gt;만 쓰면 &lt;code&gt;ref&lt;/code&gt;로 필요한 접근이 다 된다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;그렇기 때문에 &lt;strong&gt;&amp;ldquo;접근&amp;rdquo; 자체는 정말 사소하게 불편할 뿐&lt;/strong&gt;, 참조를 연결만 한다면 구조적으로 언제나 접근이 된다고 봐도 무방하다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="widget-tree-기반-설계의-차이"&gt;&lt;a href="#widget-tree-%ea%b8%b0%eb%b0%98-%ec%84%a4%ea%b3%84%ec%9d%98-%ec%b0%a8%ec%9d%b4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Widget Tree 기반 설계의 차이
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;진짜 차이가 나는 건 Widget Tree에 기반한 설계다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Scoped 방식(BLoC, Riverpod)은 위젯 트리 위치에 따라 상태의 범위가 자연스럽게 정해진다. 화면이 닫히면 해당 스코프의 상태도 자동으로 정리된다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;GetX로 같은 걸 하려면 직접 구조를 구현해야 한다. 이전 블로그에서 다뤘듯이 임시 ID(tag)를 부여해서 관리해야 하는데, 해당 트리에 해당되는 위젯 생성자에 ID를 매번 전달하거나, &lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt;을 직접 구현해야 한다. 메모리 관리도 따로 해줘야 해서 오히려 더 불편해진다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Riverpod: 스코프가 자연스럽게 관리됨
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ProviderScope&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;overrides:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;commentProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;overrideWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CommentNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;videoId:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CommentSection&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 화면 닫히면 자동 정리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// GetX: tag로 직접 관리해야 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;put&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CommentController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;videoId:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;tag:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ...
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;delete&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CommentController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;tag:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 직접 정리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="4가지-방식-최종-비교"&gt;&lt;a href="#4%ea%b0%80%ec%a7%80-%eb%b0%a9%ec%8b%9d-%ec%b5%9c%ec%a2%85-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;4가지 방식 최종 비교
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Ch05 전체를 통해 같은 Todo 앱을 돌려본 결과:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;ValueNotifier&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;GetX&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;BLoC&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Riverpod&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;모델&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped (내장)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Static&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 변경&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; 자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;emit()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;state =&lt;/code&gt; 재할당&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;UI 구독&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueListenableBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;비동기 분기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 처리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 처리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 처리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.when&lt;/code&gt; 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;보일러플레이트&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중간&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;많음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;추적성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;낮음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;낮음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;높음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중간&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;메모리 관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;수동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;테스트&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;보통&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;어려움&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;좋음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;좋음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;접근 방식&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;context&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;context&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;여기에 Hooks를 더하면 로컬 UI 상태(&lt;code&gt;useState&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;useTextEditingController&lt;/code&gt;)는 Hooks가, 공유 비즈니스 상태는 Riverpod이 맡아서 역할 분리가 깔끔해진다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="공부법에-대한-생각"&gt;&lt;a href="#%ea%b3%b5%eb%b6%80%eb%b2%95%ec%97%90-%eb%8c%80%ed%95%9c-%ec%83%9d%ea%b0%81" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;공부법에 대한 생각
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Flutter를 공부해보니 몇 개월, 몇 년 이상 공부한 사람들은 패키지, 아키텍처, 상태관리 관련해서 블로그나 유튜브 등을 찾아보면서 시간을 꽤 많이 쓰지 않았을까 싶다. 물론 좋은 방향이지만, 너무 알아보고 너무 살펴보는 데 많은 시간을 쏟는다면 조금은 낭비가 아닐까 조심스레 생각해본다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;필자의 성격은 새로운 하나를 접하면(개발 외 모든 분야) A에서 Z까지 파보는 성격이다. 처음 개발을 접할 때도 그렇게 공부했다가 몇 달 만에 번아웃이 와버렸다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;이번에 Flutter를 새로 공부하면서 그 습관은 버리고, &lt;strong&gt;직접 프로젝트에 적용해 가며&lt;/strong&gt; 안 되는 것들을 찾아가고, 이를 해결하기 위해 직접 코드를 구현하거나 다른 패키지들을 도입해보면서 해결할 수 있는 능력을 길렀다. 해보지도 않고 이론에만 시간 쏟는 것보다 와닿는 게 훨씬 빨랐다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;물론 매우 주관적인 의견일 수 있다. 하지만 적어도 나한테는 이 방법이 맞았다:&lt;/p&gt;
&lt;ol&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;일단 만들어본다&lt;/strong&gt; — Todo 앱 하나를 4가지 방식으로 전환해본 게 블로그 10개 읽는 것보다 나았다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;안 되는 걸 찾아본다&lt;/strong&gt; — 필요할 때 찾아보는 게 기억에 남는다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;비교는 직접 해본 뒤에&lt;/strong&gt; — 써보지도 않고 &amp;ldquo;BLoC vs Riverpod&amp;rdquo; 비교 글만 읽으면 감이 안 온다&lt;/li&gt;
&lt;/ol&gt;
&lt;h2 id="마무리"&gt;&lt;a href="#%eb%a7%88%eb%ac%b4%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;마무리
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;앞으로 많은 프로젝트를 할 예정이고, 현재 운영 중인 iOS 네이티브 앱을 Flutter로 전환하는 계획도 있다. 상태관리, 아키텍처, 각종 패키지 등 프로젝트 상황에 맞게 잘 적용해보자.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Ch05 시리즈를 한 문장으로 정리하면:&lt;/p&gt;

 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;아키텍처와 상태관리는 정답이 없다. 차이점만 있을 뿐이다. 직접 써보고 프로젝트에 맞는 걸 고르자.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;</description></item><item><title>Ch05-5. Flutter Hooks + Riverpod - SwiftUI @State가 여기 있었네</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch05-5-flutter-hooks/</link><pubDate>Sun, 03 May 2026 01:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch05-5-flutter-hooks/</guid><description>&lt;p&gt;강의에서 Hooks 부분은 눈으로만 봤는데, SwiftUI의 &lt;code&gt;@State&lt;/code&gt;랑 너무 비슷해서 정리하지 않으면 아까울 것 같았다. StatefulWidget의 보일러플레이트가 싫었던 사람이라면 Hooks를 보는 순간 &amp;ldquo;이걸 왜 이제 알았지&amp;rdquo; 싶을 거다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="statefulwidget-뭐가-불편한가"&gt;&lt;a href="#statefulwidget-%eb%ad%90%ea%b0%80-%eb%b6%88%ed%8e%b8%ed%95%9c%ea%b0%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;StatefulWidget, 뭐가 불편한가
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;간단한 카운터 하나 만드는데 이만큼 써야 한다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;CounterPage&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatefulWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CounterPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CounterPage&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_CounterPageState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_CounterPageState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CounterPage&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Scaffold&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;body:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_count&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;floatingActionButton:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FloatingActionButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_count&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;++&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;StatefulWidget&lt;/code&gt; 클래스 + &lt;code&gt;State&lt;/code&gt; 클래스, 2개를 만들어야 한다. &lt;code&gt;createState()&lt;/code&gt; 보일러플레이트도 매번 써야 하고. 상태 변수가 하나인데도 이 정도다. TextEditingController나 AnimationController가 들어오면 &lt;code&gt;initState&lt;/code&gt;에서 초기화하고 &lt;code&gt;dispose&lt;/code&gt;에서 해제하는 코드까지 추가된다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;React에서 이 문제를 Hooks로 해결했고, &lt;strong&gt;Riverpod을 만든 Remi Rousselet&lt;/strong&gt;이 Flutter 버전으로 &lt;code&gt;flutter_hooks&lt;/code&gt;를 만들었다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="hookwidget--2개-클래스가-1개로"&gt;&lt;a href="#hookwidget--2%ea%b0%9c-%ed%81%b4%eb%9e%98%ec%8a%a4%ea%b0%80-1%ea%b0%9c%eb%a1%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;HookWidget — 2개 클래스가 1개로
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;같은 카운터를 Hooks로 바꾸면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;CounterPage&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;HookWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CounterPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Scaffold&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;body:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;floatingActionButton:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FloatingActionButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;++&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;StatefulWidget&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;State&lt;/code&gt; 2개 클래스 → &lt;code&gt;HookWidget&lt;/code&gt; 1개. &lt;code&gt;createState()&lt;/code&gt; 보일러플레이트 사라짐. 상태 선언이 &lt;code&gt;build&lt;/code&gt; 메서드 안에서 한 줄로 끝난다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;SwiftUI 개발자라면 바로 느낌 올 거다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// SwiftUI&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;struct&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;CounterPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;View&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;private&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;some&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;View&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;\(&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Button&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;+&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="bp"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+=&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;@State&lt;/code&gt;가 &lt;code&gt;useState&lt;/code&gt;고, &lt;code&gt;.value&lt;/code&gt;로 접근하는 것만 다르다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="핵심-hooks"&gt;&lt;a href="#%ed%95%b5%ec%8b%ac-hooks" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;핵심 Hooks
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="usestate--로컬-상태-관리"&gt;&lt;a href="#usestate--%eb%a1%9c%ec%bb%ac-%ec%83%81%ed%83%9c-%ea%b4%80%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;useState — 로컬 상태 관리
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// int
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// String
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;isLoading&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// bool
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;useState&amp;lt;T&amp;gt;(initialValue)&lt;/code&gt;는 &lt;code&gt;ValueNotifier&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;를 내부적으로 만들고, &lt;code&gt;.value&lt;/code&gt;가 바뀌면 위젯을 자동으로 리빌드한다. &lt;code&gt;setState(() { ... })&lt;/code&gt;를 직접 호출할 필요가 없다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Flutter Hooks&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;설명&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useState(0)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@State var count = 0&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;로컬 상태 선언&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;count.value&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;count&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;값 읽기&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;count.value++&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;count += 1&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;값 변경 → 자동 리빌드&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="useeffect--생명주기-처리"&gt;&lt;a href="#useeffect--%ec%83%9d%eb%aa%85%ec%a3%bc%ea%b8%b0-%ec%b2%98%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;useEffect — 생명주기 처리
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;initState&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;dispose&lt;/code&gt;를 하나로 합친 것이다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 마운트 시 실행, 리턴 함수는 dispose 시 실행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;useEffect&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;subscription&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;stream&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;listen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;subscription&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;cancel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// cleanup = dispose
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[]);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [] = 마운트 시 1회만
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 특정 값이 바뀔 때마다 실행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;userId&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;useEffect&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// cleanup 불필요
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// userId가 바뀔 때마다
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;두 번째 인자(keys)가 핵심이다:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;keys&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;동작&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI 대응&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;[]&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;마운트 시 1회&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.onAppear&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;[value]&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;value 변경 시&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.onChange(of: value)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;생략&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;매 빌드마다&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;-&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;return 함수&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;위젯 제거 시 실행&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.onDisappear&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="usememoized--비싼-연산-캐싱"&gt;&lt;a href="#usememoized--%eb%b9%84%ec%8b%bc-%ec%97%b0%ec%82%b0-%ec%ba%90%ec%8b%b1" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;useMemoized — 비싼 연산 캐싱
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 매 빌드마다 재계산되는 걸 방지
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;expensive&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useMemoized&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;heavyComputation&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;keys가 바뀔 때만 재계산한다. SwiftUI의 캐싱은 뷰 자체가 struct라서 자동으로 되는 부분이 있는데, Flutter는 &lt;code&gt;build&lt;/code&gt;가 매번 호출되니까 직접 메모이제이션해야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="controller-계열--자동-dispose가-핵심"&gt;&lt;a href="#controller-%ea%b3%84%ec%97%b4--%ec%9e%90%eb%8f%99-dispose%ea%b0%80-%ed%95%b5%ec%8b%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Controller 계열 — 자동 dispose가 핵심
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;StatefulWidget에서 Controller를 쓰면 항상 이 패턴이 반복된다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// StatefulWidget 방식: 초기화 + 해제를 직접 관리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_MyState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;MyWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;late&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextEditingController&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;late&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AnimationController&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_animController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextEditingController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_animController&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AnimationController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;vsync:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;duration:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;milliseconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;300&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_animController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Hooks로 바꾸면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Hooks: 한 줄이면 끝, dispose 자동
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useTextEditingController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;animController&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useAnimationController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;duration:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;milliseconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;300&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;tabController&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useTabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;initialLength:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;focusNode&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useFocusNode&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;scrollController&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useScrollController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Hook&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;대체하는 것&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;자동 dispose&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useTextEditingController()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;TextEditingController&lt;/code&gt; + dispose&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useAnimationController()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;AnimationController&lt;/code&gt; + TickerProvider + dispose&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useTabController()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;TabController&lt;/code&gt; + dispose&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useFocusNode()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;FocusNode&lt;/code&gt; + dispose&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useScrollController()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ScrollController&lt;/code&gt; + dispose&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;initState&lt;/code&gt;에서 만들고 &lt;code&gt;dispose&lt;/code&gt;에서 해제하는 그 반복 패턴이 완전히 사라진다. 특히 &lt;code&gt;useAnimationController&lt;/code&gt;는 &lt;code&gt;TickerProviderStateMixin&lt;/code&gt;도 자동으로 처리해주니까 &lt;code&gt;with SingleTickerProviderStateMixin&lt;/code&gt; 같은 mixin도 필요 없다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="useref--리빌드-없이-값-유지"&gt;&lt;a href="#useref--%eb%a6%ac%eb%b9%8c%eb%93%9c-%ec%97%86%ec%9d%b4-%ea%b0%92-%ec%9c%a0%ec%a7%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;useRef — 리빌드 없이 값 유지
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;renderCount&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;renderCount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;++&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이걸 바꿔도 리빌드 안 됨
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;useState&lt;/code&gt;와 달리 값이 바뀌어도 리빌드를 트리거하지 않는다. 렌더링 횟수 추적, 이전 값 기억 같은 용도로 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="hook-규칙-3가지"&gt;&lt;a href="#hook-%ea%b7%9c%ec%b9%99-3%ea%b0%80%ec%a7%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Hook 규칙 3가지
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;React Hooks와 같은 규칙이다. 어기면 버그가 난다:&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="1-조건문-안에서-호출-금지"&gt;&lt;a href="#1-%ec%a1%b0%ea%b1%b4%eb%ac%b8-%ec%95%88%ec%97%90%ec%84%9c-%ed%98%b8%ec%b6%9c-%ea%b8%88%ec%a7%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;1. 조건문 안에서 호출 금지
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 나쁜 예
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isLoggedIn&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 조건에 따라 Hook 호출 순서가 바뀜
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 좋은 예
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isLoggedIn&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// name.value 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="2-항상-같은-순서로-호출"&gt;&lt;a href="#2-%ed%95%ad%ec%83%81-%ea%b0%99%ec%9d%80-%ec%88%9c%ec%84%9c%eb%a1%9c-%ed%98%b8%ec%b6%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;2. 항상 같은 순서로 호출
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 항상 이 순서대로 호출돼야 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;isLoading&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Hooks는 내부적으로 호출 순서로 상태를 추적한다. 순서가 바뀌면 엉뚱한 값이 매칭된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="3-use-접두어"&gt;&lt;a href="#3-use-%ec%a0%91%eb%91%90%ec%96%b4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;3. &lt;code&gt;use&lt;/code&gt; 접두어
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;커스텀 Hook을 만들 때 &lt;code&gt;use&lt;/code&gt;로 시작해야 한다. 컨벤션이자 Hooks임을 표시하는 약속이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="custom-hook-만들기"&gt;&lt;a href="#custom-hook-%eb%a7%8c%eb%93%a4%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Custom Hook 만들기
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;반복되는 Hook 조합을 함수로 추출하면 된다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 디바운스된 값을 반환하는 커스텀 Hook
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ValueNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useDebounced&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;delay&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;milliseconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;500&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)})&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;debounced&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;useEffect&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;timer&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Timer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;delay&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;debounced&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;timer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;cancel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이전 타이머 정리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;delay&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;debounced&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;searchText&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;debouncedText&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useDebounced&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;searchText&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;useEffect&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;searchApi&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;debouncedText&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;debouncedText&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextField&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;onChanged:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;v&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;searchText&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;v&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="꿀팁-패턴들"&gt;&lt;a href="#%ea%bf%80%ed%8c%81-%ed%8c%a8%ed%84%b4%eb%93%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;꿀팁 패턴들
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="usememoized--usefuture--api-캐싱"&gt;&lt;a href="#usememoized--usefuture--api-%ec%ba%90%ec%8b%b1" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;useMemoized + useFuture — API 캐싱
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// useMemoized로 Future를 캐싱 → 리빌드해도 API 재호출 안 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;future&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useMemoized&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchUserData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;snapshot&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useFuture&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;future&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;snapshot&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;connectionState&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConnectionState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;waiting&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CircularProgressIndicator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;snapshot&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;hasError&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;에러: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;snapshot&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;error&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;snapshot&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;useMemoized&lt;/code&gt; 없이 &lt;code&gt;useFuture(fetchUserData())&lt;/code&gt;를 쓰면 매 빌드마다 새 Future가 만들어져서 API가 무한 호출된다. &lt;code&gt;useMemoized&lt;/code&gt;로 Future 자체를 캐싱하는 게 핵심이다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="usedebounced--검색-디바운싱"&gt;&lt;a href="#usedebounced--%ea%b2%80%ec%83%89-%eb%94%94%eb%b0%94%ec%9a%b4%ec%8b%b1" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;useDebounced — 검색 디바운싱
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;위의 Custom Hook 예제가 바로 이 패턴이다. 검색창에서 타이핑할 때마다 API를 호출하지 않고, 사용자가 타이핑을 멈춘 뒤 500ms 후에 한 번만 호출한다. 실무에서 검색 자동완성에 거의 필수다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="riverpod--hooks-조합"&gt;&lt;a href="#riverpod--hooks-%ec%a1%b0%ed%95%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Riverpod + Hooks 조합
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;여기서 진짜 빛난다. &lt;code&gt;hooks_riverpod&lt;/code&gt; 패키지의 &lt;code&gt;HookConsumerWidget&lt;/code&gt;을 쓰면 &lt;strong&gt;Hooks(로컬 상태)&lt;/strong&gt; + **Riverpod(공유 상태)**를 한 위젯에서 쓸 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="역할-분리"&gt;&lt;a href="#%ec%97%ad%ed%95%a0-%eb%b6%84%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;역할 분리
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;역할&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;도구&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;예시&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;로컬 UI 상태&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Hooks (&lt;code&gt;useState&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;useAnimationController&lt;/code&gt;)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;텍스트 입력, 애니메이션, 토글&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;공유 비즈니스 상태&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod (&lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;ref.read&lt;/code&gt;)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;유저 데이터, Todo 목록, API&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="코드-예제"&gt;&lt;a href="#%ec%bd%94%eb%93%9c-%ec%98%88%ec%a0%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;코드 예제
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;34
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;35
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;36
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;37
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;38
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;39
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;40
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;41
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;42
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;43
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;44
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;45
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;46
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;47
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;48
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;49
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// HookConsumerWidget = HookWidget + ConsumerWidget
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoPage&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;HookConsumerWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WidgetRef&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Hooks: 로컬 상태
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useTextEditingController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;focusNode&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useFocusNode&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;isExpanded&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;useState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Riverpod: 공유 상태
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Scaffold&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;appBar:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AppBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Todo&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;body:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 로컬 상태: 입력 필드 (이 화면에서만 필요)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TextField&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;controller:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;focusNode:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;focusNode&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;decoration:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;InputDecoration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;hintText:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;할 일 입력&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ElevatedButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Riverpod: 공유 상태 변경
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;read&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;notifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;clear&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;focusNode&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;requestFocus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;추가&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Riverpod: 공유 상태 구독
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Expanded&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;builder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemCount:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemBuilder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListTile&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;ConsumerStatefulWidget&lt;/code&gt;에서는 &lt;code&gt;TextEditingController&lt;/code&gt; 초기화 + dispose를 직접 했어야 했다. &lt;code&gt;HookConsumerWidget&lt;/code&gt;에서는 &lt;code&gt;useTextEditingController()&lt;/code&gt; 한 줄이면 끝이다. Riverpod의 &lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;ref.read&lt;/code&gt;도 그대로 쓸 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="위젯-타입-정리"&gt;&lt;a href="#%ec%9c%84%ec%a0%af-%ed%83%80%ec%9e%85-%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;위젯 타입 정리
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;위젯&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;상속 대상&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Hooks&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Riverpod&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StatelessWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;-&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;X&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;X&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;HookWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StatelessWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;X&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ConsumerWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StatelessWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;X&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;HookConsumerWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StatelessWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;HookConsumerWidget&lt;/code&gt; 하나면 로컬 상태도 공유 상태도 다 된다. 실무에서 가장 많이 쓰는 조합이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="생산성-라이브러리"&gt;&lt;a href="#%ec%83%9d%ec%82%b0%ec%84%b1-%eb%9d%bc%ec%9d%b4%eb%b8%8c%eb%9f%ac%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;생산성 라이브러리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;패키지&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;역할&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;비고&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;flutter_hooks&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;핵심 Hooks (&lt;code&gt;useState&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;useEffect&lt;/code&gt; 등)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Remi Rousselet 제작&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;hooks_riverpod&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Hooks + Riverpod 조합 (&lt;code&gt;HookConsumerWidget&lt;/code&gt;)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod 공식&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;flutter_use&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;추가 Hooks 모음 (&lt;code&gt;useDebounce&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;usePrevious&lt;/code&gt; 등)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;커뮤니티&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;flutter_hooks&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;hooks_riverpod&lt;/code&gt;만 있으면 거의 모든 상황을 커버한다. &lt;code&gt;flutter_use&lt;/code&gt;는 자주 쓰는 패턴을 미리 만들어둔 편의 패키지다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="swiftui와-최종-비교"&gt;&lt;a href="#swiftui%ec%99%80-%ec%b5%9c%ec%a2%85-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;SwiftUI와 최종 비교
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;개념&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Flutter Hooks&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;로컬 상태&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useState&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@State&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;값 접근&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.value&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 접근&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;생명주기 진입&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useEffect(() {}, [])&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.onAppear&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;값 변경 감지&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useEffect(() {}, [value])&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.onChange(of: value)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;정리/해제&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useEffect&lt;/code&gt;의 return&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.onDisappear&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;컨트롤러 관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useTextEditingController()&lt;/code&gt; 등 (자동 dispose)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@StateObject&lt;/code&gt; (자동 관리)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;비싼 연산 캐싱&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useMemoized&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;뷰가 struct라 자동 최적화&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;리빌드 없는 값&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;useRef&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;일반 &lt;code&gt;let&lt;/code&gt; 변수&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;공유 상태&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod (&lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt;)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@EnvironmentObject&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;@Observable&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;SwiftUI는 프로퍼티 래퍼(&lt;code&gt;@State&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;@Binding&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;@StateObject&lt;/code&gt;)로 선언형 상태를 관리하고, Flutter Hooks는 &lt;code&gt;use&lt;/code&gt; 함수로 같은 역할을 한다. 접근 방식은 다르지만 &amp;ldquo;선언적으로 상태를 관리하고, 변경 시 UI가 자동으로 반영된다&amp;quot;는 핵심은 동일하다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="내가-느낀-점"&gt;&lt;a href="#%eb%82%b4%ea%b0%80-%eb%8a%90%eb%82%80-%ec%a0%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;내가 느낀 점
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;SwiftUI에서 &lt;code&gt;@State&lt;/code&gt; 쓰던 경험이 있어서 &lt;code&gt;useState&lt;/code&gt;가 바로 이해됐다. &amp;ldquo;아, 이거 &lt;code&gt;@State&lt;/code&gt;랑 같은 거잖아.&amp;rdquo; 그리고 &lt;code&gt;useTextEditingController&lt;/code&gt;처럼 Controller를 자동으로 dispose해주는 게 진짜 편하다. StatefulWidget에서 &lt;code&gt;initState&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;dispose&lt;/code&gt; 짝 맞추는 거 매번 귀찮았는데, 이게 한 줄로 끝나니까.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Riverpod과 조합하면 역할 분리가 깔끔해진다:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;로컬 UI 상태&lt;/strong&gt; (텍스트 입력, 애니메이션, 토글) → Hooks&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;공유 비즈니스 상태&lt;/strong&gt; (Todo 목록, 유저 데이터, API) → Riverpod&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;ConsumerStatefulWidget&lt;/code&gt;에서 하던 걸 &lt;code&gt;HookConsumerWidget&lt;/code&gt;으로 바꾸면 코드가 절반으로 줄어든다. StatefulWidget의 보일러플레이트에서 해방된 느낌이다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch05-4. Todo 앱 Riverpod 전환 - 이게 진짜 사기다</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch05-4-riverpod/</link><pubDate>Sat, 02 May 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch05-4-riverpod/</guid><description>&lt;p&gt;Ch05 시리즈 마지막이다. BLoC에서 Riverpod으로 전환한다. 솔직히 BLoC의 Event 기반 구조가 MVI 느낌이라 꽤 마음에 들었는데, Riverpod 써보니까 생산성이 말이 안 된다. 뷰에서 상태별 분기가 &lt;code&gt;.when&lt;/code&gt; 하나로 되고, BLoC에서 필요했던 Event 클래스, State 래퍼, Emitter 전달 같은 보일러플레이트가 싹 사라진다.&lt;/p&gt;

 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;이 글의 코드는 &lt;strong&gt;flutter_riverpod 2.6.1&lt;/strong&gt; 기준이다. 최신 Riverpod 3.0과의 차이점은 글 하단에 정리했다.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;h2 id="bloc--riverpod-뭐가-바뀌나"&gt;&lt;a href="#bloc--riverpod-%eb%ad%90%ea%b0%80-%eb%b0%94%eb%80%8c%eb%82%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;BLoC → Riverpod, 뭐가 바뀌나
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;영역&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;BLoC&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Riverpod&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 클래스&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Bloc&amp;lt;Event, State&amp;gt;&lt;/code&gt; 상속&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StateNotifier&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt; 상속&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;이벤트&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;sealed class TodoEvent&lt;/code&gt; 별도 정의&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;없음. 메서드 직접 호출&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;State 래퍼&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@freezed TodoBlocState&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 &lt;code&gt;List&amp;lt;Todo&amp;gt;&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;등록&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;BlocProvider(create: ...)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StateNotifierProvider(...)&lt;/code&gt; 전역 선언&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;UI 위젯&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StatelessWidget&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ConsumerWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;접근&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;context.read&amp;lt;TodoBloc&amp;gt;()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref.read(provider.notifier)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;구독&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;BlocBuilder&amp;lt;TodoBloc, TodoBlocState&amp;gt;&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref.watch(provider)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 발행&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;emit(state.copyWith(...))&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;state = newValue&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;요약하면 BLoC에서 &lt;strong&gt;Event 클래스 + State 래퍼 + Emitter 패턴&lt;/strong&gt;이 전부 사라지고, &lt;strong&gt;직접 메서드 호출 + state 재할당&lt;/strong&gt;으로 단순해진다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="statenotifierprovider--핵심-구조"&gt;&lt;a href="#statenotifierprovider--%ed%95%b5%ec%8b%ac-%ea%b5%ac%ec%a1%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;StateNotifierProvider — 핵심 구조
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="provider-선언-전역"&gt;&lt;a href="#provider-%ec%84%a0%ec%96%b8-%ec%a0%84%ec%97%ad" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Provider 선언 (전역)
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;StateNotifierProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이게 끝이다. BLoC에서는 &lt;code&gt;BlocProvider&lt;/code&gt;로 위젯 트리에 감싸야 했는데, Riverpod은 전역 변수처럼 선언한다. &amp;ldquo;provider가 전역으로 선언되었다고 데이터도 전역으로 같이 쓰는 게 아니다&amp;rdquo; — 이건 뒤에서 Scope로 설명한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="statenotifier-구현"&gt;&lt;a href="#statenotifier-%ea%b5%ac%ed%98%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;StateNotifier 구현
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;34
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;35
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;36
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;37
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;38
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;39
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;40
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;41
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;42
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;43
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;44
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;45
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;46
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StateNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WriteTodoDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;id:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;now&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;microsecondsSinceEpoch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;dueDate:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 새 리스트로 재할당 → 리빌드 트리거
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;changeTodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;switch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;inComplete:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onGoing&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;onGoing:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;complete:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConfirmDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;정말로 처음 상태로 변경하시겠어요?&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;runIfSuccess&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;editTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WriteTodoDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;todoForEdit:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dueDate&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;remove&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;BLoC에서는 &lt;code&gt;emit(state.copyWith(todoList: oldTodoList))&lt;/code&gt;로 새 State를 발행했는데, Riverpod에서는 &lt;code&gt;state = List.of(state)&lt;/code&gt;로 직접 재할당한다. &lt;code&gt;state&lt;/code&gt;에 새 값을 넣으면 구독 중인 위젯이 자동으로 리빌드된다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;BLoC과 비교하면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// BLoC: Event를 정의하고, 핸들러를 등록하고, Emitter로 발행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;sealed&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoBloc&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Bloc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(...)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 핸들러 등록
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Emitter&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;copyWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;todoList:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;newList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Emitter로 발행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Riverpod: 그냥 메서드 쓰면 됨
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StateNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// state 재할당이 곧 발행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Event 클래스 정의 → 핸들러 등록 → Emitter 전달 → emit 호출. 이 4단계가 &lt;strong&gt;state 재할당 한 줄&lt;/strong&gt;로 줄었다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="extension으로-접근-축약"&gt;&lt;a href="#extension%ec%9c%bc%eb%a1%9c-%ec%a0%91%ea%b7%bc-%ec%b6%95%ec%95%bd" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Extension으로 접근 축약
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;extension&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoListHolderProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WidgetRef&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;readTodoHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;read&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;notifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;ref.read(todoDataProvider.notifier).addTodo()&lt;/code&gt; 대신 &lt;code&gt;ref.readTodoHolder.addTodo()&lt;/code&gt;로 쓸 수 있다. BLoC에서 &lt;code&gt;context.readTodoBloc&lt;/code&gt;으로 축약했던 것과 같은 패턴이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="consumerwidget--ui에서-사용"&gt;&lt;a href="#consumerwidget--ui%ec%97%90%ec%84%9c-%ec%82%ac%ec%9a%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ConsumerWidget — UI에서 사용
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="providerscope-설정"&gt;&lt;a href="#providerscope-%ec%84%a4%ec%a0%95" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ProviderScope 설정
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// s_main.dart
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;MainScreenWrapper&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatelessWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MainScreenWrapper&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ProviderScope&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MainScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;ProviderScope&lt;/code&gt;은 Riverpod의 DI 컨테이너다. 이 안에 있는 위젯들이 Provider에 접근할 수 있다. BLoC의 &lt;code&gt;BlocProvider&lt;/code&gt;와 같은 역할이지만, 여러 Provider를 개별적으로 감쌀 필요 없이 하나의 &lt;code&gt;ProviderScope&lt;/code&gt;만 있으면 된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="consumerwidget으로-구독"&gt;&lt;a href="#consumerwidget%ec%9c%bc%eb%a1%9c-%ea%b5%ac%eb%8f%85" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ConsumerWidget으로 구독
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// w_todo_list.dart
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoList&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConsumerWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WidgetRef&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 구독
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isEmpty&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Expanded&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;할 일을 작성해 보세요.&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;style:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextStyle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;fontSize:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;32&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;BLoC에서는 &lt;code&gt;BlocBuilder&amp;lt;TodoBloc, TodoBlocState&amp;gt;&lt;/code&gt; 위젯으로 감싸야 했는데, Riverpod은 &lt;code&gt;ConsumerWidget&lt;/code&gt;을 상속하면 &lt;code&gt;build&lt;/code&gt; 메서드에 &lt;code&gt;WidgetRef ref&lt;/code&gt;가 들어온다. &lt;code&gt;ref.watch(provider)&lt;/code&gt;로 구독하면 state가 바뀔 때마다 자동 리빌드된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="refwatch-vs-refread"&gt;&lt;a href="#refwatch-vs-refread" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ref.watch vs ref.read
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// w_todo_item.dart
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoItem&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConsumerWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WidgetRef&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Dismissible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;key:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ValueKey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onDismissed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;direction&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// ref.read: 한 번 읽기
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;RoundedContainer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatusWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Spacer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;IconButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;editTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// ref.read: 이벤트용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;EvaIcons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;editOutline&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;메서드&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;용도&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;리빌드&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref.watch(provider)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;상태 구독 (UI 그릴 때)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;O&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref.read(provider.notifier)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;메서드 호출 (이벤트용)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;X&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;BLoC의 &lt;code&gt;context.watch&lt;/code&gt; / &lt;code&gt;context.read&lt;/code&gt;와 정확히 같은 개념이다. 차이라면 BLoC은 &lt;code&gt;context&lt;/code&gt;에서 꺼내고, Riverpod은 &lt;code&gt;ref&lt;/code&gt;에서 꺼낸다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="consumerstatefulwidget"&gt;&lt;a href="#consumerstatefulwidget" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ConsumerStatefulWidget
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Rive 애니메이션처럼 lifecycle 메서드가 필요하면 &lt;code&gt;ConsumerStatefulWidget&lt;/code&gt;을 쓴다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoStatusWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConsumerStatefulWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatusWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ConsumerState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoStatusWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_TodoStatusWidgetState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_TodoStatusWidgetState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConsumerState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoStatusWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// initState, dispose 등 lifecycle 사용 가능
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// ref도 사용 가능
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Tap&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onTap:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;changeTodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;widget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SizedBox&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;50&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;50&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;switch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;widget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Checkbox&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;value:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;onChanged:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Checkbox&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;value:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;onChanged:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onGoing&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_riveReady&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;RiveWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;controller:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;fit:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Fit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;cover&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SizedBox&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;위젯 타입&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;BLoC 대응&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;언제 쓰나&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ConsumerWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StatelessWidget&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;단순 UI&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ConsumerStatefulWidget&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StatefulWidget&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;lifecycle 필요&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h2 id="providerscope--스코프-개념"&gt;&lt;a href="#providerscope--%ec%8a%a4%ec%bd%94%ed%94%84-%ea%b0%9c%eb%85%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ProviderScope — 스코프 개념
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Provider가 전역으로 선언되었다고 데이터도 전역으로 같이 쓰는 게 아니다. &lt;code&gt;ProviderScope&lt;/code&gt;으로 나눠주면 별도의 데이터를 가지게 된다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 같은 Provider인데 Scope가 다르면 다른 데이터
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ProviderScope&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;overrides:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;overrideWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;())],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ScreenA&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이 안에서는 독립된 TodoDataHolder
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ProviderScope&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;overrides:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;overrideWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;())],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ScreenB&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 여기도 독립된 TodoDataHolder
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Ch04에서 다뤘던 Scoped Model의 진짜 실현이다. BLoC에서는 &lt;code&gt;BlocProvider&lt;/code&gt;를 위젯 트리 특정 위치에 넣어서 스코프를 만들었는데, Riverpod은 &lt;code&gt;ProviderScope&lt;/code&gt;의 &lt;code&gt;overrides&lt;/code&gt;로 더 유연하게 스코프를 지정할 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;유튜브 앱에서 영상마다 다른 댓글 리스트를 보여줘야 한다면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// BLoC: 각 화면에 BlocProvider를 별도로 감싸야 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;BlocProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;create:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CommentBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;videoId:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;abc123&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CommentSection&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Riverpod: ProviderScope로 override
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ProviderScope&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;overrides:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;commentProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;overrideWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CommentNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;videoId:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;abc123&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CommentSection&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;사실 결과적으로 비슷하지만, Riverpod은 Provider 선언이 전역이니까 어떤 Provider들이 있는지 한눈에 파악이 된다. BLoC은 각 화면의 &lt;code&gt;BlocProvider&lt;/code&gt;를 찾아다녀야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="futureprovider--비동기-상태의-끝판왕"&gt;&lt;a href="#futureprovider--%eb%b9%84%eb%8f%99%ea%b8%b0-%ec%83%81%ed%83%9c%ec%9d%98-%eb%81%9d%ed%8c%90%ec%99%95" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;FutureProvider — 비동기 상태의 끝판왕
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Todo 앱에서는 안 썼지만, 실제 앱을 만들면 API 호출이 필수다. 여기서 Riverpod의 진가가 나온다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="기본-사용법"&gt;&lt;a href="#%ea%b8%b0%eb%b3%b8-%ec%82%ac%ec%9a%a9%eb%b2%95" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;기본 사용법
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;userProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FutureProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;http&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Uri&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;parse&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;https://api.com/user&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fromJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;jsonDecode&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이걸 뷰에서 쓰면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;UserPage&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConsumerWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WidgetRef&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;userAsync&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Scaffold&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;body:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;userAsync&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;when&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;loading:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CircularProgressIndicator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;error:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;에러: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;data:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;.when&lt;/code&gt; 하나로 로딩/에러/데이터 분기가 끝난다. 세 가지 상태를 빠뜨릴 수가 없어서 안전하기도 하다. Swift에서 비슷하게 하려면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift - 직접 분기 처리&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;some&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;View&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;isLoading&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ProgressView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;error&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;에러: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;\(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;error&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;user&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이걸 &lt;code&gt;.when&lt;/code&gt; 하나로 끝내는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="화면-일부만-분기하기"&gt;&lt;a href="#%ed%99%94%eb%a9%b4-%ec%9d%bc%eb%b6%80%eb%a7%8c-%eb%b6%84%ea%b8%b0%ed%95%98%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;화면 일부만 분기하기
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;.when&lt;/code&gt;이 화면 전체를 교체하는 것만은 아니다. 부분에도 쓸 수 있다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Scaffold&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;appBar:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AppBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;마이페이지&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 고정
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;body:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;항상 보이는 영역&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 고정
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이 부분만 로딩/에러/데이터 처리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;when&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;loading:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CircularProgressIndicator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;error:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;로드 실패&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;data:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;UserCard&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;user:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;여기도 항상 보임&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 고정
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;프로필 페이지, 상품 목록, 검색 결과 같은 데서 엄청 자주 쓰는 패턴이다. &lt;code&gt;loading&lt;/code&gt;이나 &lt;code&gt;error&lt;/code&gt; 분기에도 커스텀 위젯을 자유롭게 넣을 수 있다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;when&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;loading:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ShimmerSkeleton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 스켈레톤 UI
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;error:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ErrorRetryWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;message:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;불러오기 실패&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onRetry:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;invalidate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 재시도
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;data:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;UserProfileCard&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;user:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="reflisten--오버레이-로딩"&gt;&lt;a href="#reflisten--%ec%98%a4%eb%b2%84%eb%a0%88%ec%9d%b4-%eb%a1%9c%eb%94%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ref.listen — 오버레이 로딩
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;.when&lt;/code&gt;은 화면의 특정 영역을 교체하는 방식이다. 기존 화면 위에 오버레이로 로딩을 띄우고 싶다면 &lt;code&gt;ref.listen&lt;/code&gt;을 쓴다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;34
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;LoginPage&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConsumerWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WidgetRef&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 상태 변화를 &amp;#39;듣고&amp;#39; 오버레이 처리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;listen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;loginProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;prev&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isLoading&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;showDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;context:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;builder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CircularProgressIndicator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Navigator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;pop&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 로딩 닫기
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;whenOrNull&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;error:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ScaffoldMessenger&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;showSnackBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;SnackBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;content:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;실패: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;data:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Navigator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;pushReplacement&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(...),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 메인 UI는 그대로
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Scaffold&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;body:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TextField&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(...),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ElevatedButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;read&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;loginProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;notifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;login&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;로그인&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;상황&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;방식&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;화면 영역이 로딩/에러/데이터로 교체&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;.when&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;기존 화면 위에 오버레이 로딩&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref.listen&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;showDialog&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;데이터만 필요하고 로딩 무시&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.valueOrNull&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;when&lt;/code&gt;은 화면 교체용, &lt;code&gt;listen&lt;/code&gt;은 이벤트 반응용이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="riverpod--코드-제너레이션"&gt;&lt;a href="#riverpod--%ec%bd%94%eb%93%9c-%ec%a0%9c%eb%84%88%eb%a0%88%ec%9d%b4%ec%85%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;@riverpod — 코드 제너레이션
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;지금까지 &lt;code&gt;StateNotifierProvider&amp;lt;TodoDataHolder, List&amp;lt;Todo&amp;gt;&amp;gt;((ref) =&amp;gt; ...)&lt;/code&gt; 같은 긴 타입을 직접 썼는데, &lt;code&gt;@riverpod&lt;/code&gt;을 쓰면 이 보일러플레이트도 자동 생성된다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// @riverpod 방식: 함수 쓰듯이 로직만 짜면 끝
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;riverpod&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;http&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Uri&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;parse&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;https://api.com/user&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fromJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;jsonDecode&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;response&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// build_runner 돌리면 userProvider가 자동 생성됨
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 뷰에서 ref.watch(userProvider).when(...) 으로 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;알아야 하는 건 3개뿐이다:&lt;/p&gt;
&lt;ol&gt;
&lt;li&gt;&lt;code&gt;@riverpod&lt;/code&gt; 붙이고 로직 짜기&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;code&gt;build_runner&lt;/code&gt; 돌려서 코드 생성&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;뷰에서 &lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt; / &lt;code&gt;ref.read&lt;/code&gt;로 사용&lt;/li&gt;
&lt;/ol&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;StateNotifierProvider&amp;lt;TodoNotifier, List&amp;lt;Todo&amp;gt;&amp;gt;((ref) =&amp;gt; ...)&lt;/code&gt; 이런 보일러플레이트를 직접 안 짜도 된다. 요즘 새 프로젝트는 대부분 &lt;code&gt;@riverpod&lt;/code&gt; 방식을 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="bloc-vs-riverpod-최종-비교"&gt;&lt;a href="#bloc-vs-riverpod-%ec%b5%9c%ec%a2%85-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;BLoC vs Riverpod 최종 비교
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="코드-비교"&gt;&lt;a href="#%ec%bd%94%eb%93%9c-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;코드 비교
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;항목&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;BLoC&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Riverpod&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;방식&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Event → Bloc → State&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 메서드 호출&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;이벤트 정의&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;sealed class TodoEvent&lt;/code&gt; + 하위 클래스 4개&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;없음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;State 래퍼&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@freezed TodoBlocState&lt;/code&gt; (BlocStatus 포함)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 &lt;code&gt;List&amp;lt;Todo&amp;gt;&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;등록&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;BlocProvider&lt;/code&gt; (위젯 트리)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StateNotifierProvider&lt;/code&gt; (전역 선언)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;UI 위젯&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt; 래퍼&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ConsumerWidget&lt;/code&gt; 상속&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 발행&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;emit(state.copyWith(...))&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;state = newValue&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;비동기 분기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 처리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.when(loading, error, data)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Event 추적&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;BlocObserver로 가능&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 로깅 필요&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;보일러플레이트&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;많음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;스코프&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;BlocProvider 위치&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;ProviderScope overrides&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="같은-todo-삭제-동작"&gt;&lt;a href="#%ea%b0%99%ec%9d%80-todo-%ec%82%ad%ec%a0%9c-%eb%8f%99%ec%9e%91" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;같은 &amp;ldquo;Todo 삭제&amp;rdquo; 동작
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// BLoC: Event 정의 → 핸들러 등록 → Event dispatch
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 1. Event 정의
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;removedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 2. 핸들러 등록
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 3. 핸들러 구현
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Emitter&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeWhere&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;copyWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;todoList:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 4. UI에서 dispatch
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Riverpod: 메서드 하나
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 1. 메서드 구현
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;remove&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 2. UI에서 호출
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;BLoC은 4단계, Riverpod은 2단계. 추적성 vs 생산성의 트레이드오프다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="언제-뭘-쓸까"&gt;&lt;a href="#%ec%96%b8%ec%a0%9c-%eb%ad%98-%ec%93%b8%ea%b9%8c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;언제 뭘 쓸까
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;상황&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;추천&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;대규모 팀 (10명+)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;BLoC — Event 히스토리 추적, 팀 컨벤션 강제&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;소규모 팀 / 개인&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod — 생산성, 적은 보일러플레이트&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;API 호출 많은 앱&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod — &lt;code&gt;.when&lt;/code&gt; 패턴이 압도적&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Event 로깅 필수&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;BLoC — BlocObserver&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;프로토타입&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Riverpod (또는 GetX)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;2026년 기준으로 새 프로젝트는 대부분 Riverpod이 기본 선택이고, BLoC은 대규모 엔터프라이즈에서 쓰이는 추세다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="4가지-방식-총-비교"&gt;&lt;a href="#4%ea%b0%80%ec%a7%80-%eb%b0%a9%ec%8b%9d-%ec%b4%9d-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;4가지 방식 총 비교
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Ch05 전체를 통해 같은 Todo 앱을 4가지 방식으로 만들어봤다:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;ValueNotifier&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;GetX&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;BLoC&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Riverpod&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;방식&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped (내장)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Static&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 변경&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; 자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;emit()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;state =&lt;/code&gt; 재할당&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;UI 구독&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueListenableBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;비동기 분기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 처리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 처리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 처리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.when&lt;/code&gt; 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;보일러플레이트&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중간&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;많음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;추적성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;낮음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;낮음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;높음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중간&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;메모리 관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;수동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h2 id="내가-느낀-점"&gt;&lt;a href="#%eb%82%b4%ea%b0%80-%eb%8a%90%eb%82%80-%ec%a0%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;내가 느낀 점
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;BLoC의 Event 기반 구조가 사실상 Scope 역할을 하는 거라고 느꼈다. 어떤 이벤트가 어떤 상태를 바꾸는지 명확히 분리되니까. 근데 Riverpod은 Provider 단위로 관심사를 나누면서도 코드량이 훨씬 적다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 관심사 분리: Provider 단위로 나누면 됨
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StateNotifierProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(...);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;userProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FutureProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(...);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;settingsProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StateNotifierProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;SettingsNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Settings&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(...);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;젤 좋은 건 뷰에서 상태별 화면 분기가 &lt;code&gt;.when&lt;/code&gt; 하나로 되는 점이다. 로딩/에러/데이터를 빠뜨릴 수 없게 강제하니까 안전하고, 각 분기에 아무 위젯이나 넣을 수 있으니까 커스텀도 자유롭다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;앱이 커져서 상태가 많아지면 Provider를 나누면 되고, Scope가 필요하면 &lt;code&gt;ProviderScope&lt;/code&gt;의 &lt;code&gt;overrides&lt;/code&gt;로 해결된다. 개인 프로젝트에서 쓴다면 Riverpod이 정답인 것 같다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="riverpod-30--2025년-9월-기준-변경점"&gt;&lt;a href="#riverpod-30--2025%eb%85%84-9%ec%9b%94-%ea%b8%b0%ec%a4%80-%eb%b3%80%ea%b2%bd%ec%a0%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Riverpod 3.0 — 2025년 9월 기준 변경점
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;이 글에서 쓴 코드는 Riverpod 2.x 기반이다. 2025년 9월에 Riverpod 3.0이 나왔는데, 핵심 개념(&lt;code&gt;ref.watch&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;ref.read&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;.when&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;ProviderScope&lt;/code&gt;)은 그대로고 보일러플레이트가 더 줄었다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Riverpod 2.x (이 글)&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Riverpod 3.0&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Provider 선언&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StateNotifierProvider&amp;lt;T, S&amp;gt;((ref) =&amp;gt; ...)&lt;/code&gt; 직접 작성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@riverpod&lt;/code&gt; 붙이면 자동 생성&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 클래스&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StateNotifier&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Notifier&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;StateNotifier&lt;/code&gt; deprecated)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;비동기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;FutureProvider&lt;/code&gt; 별도 선언&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@riverpod Future&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt; 함수로 통일&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Mutation&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;없음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@mutation&lt;/code&gt;으로 폼 제출/버튼 액션의 로딩/에러 자동 관리 (experimental)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;AsyncValue&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;일반 클래스&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;sealed class&lt;/code&gt; — 패턴 매칭 시 빠뜨리면 컴파일 에러&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;3.0에서 가장 큰 변화는 &lt;code&gt;StateNotifier&lt;/code&gt;가 &lt;code&gt;Notifier&lt;/code&gt;로 대체된 것과, &lt;code&gt;@riverpod&lt;/code&gt; 코드 제너레이션이 기본이 된 것이다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 2.x: 직접 선언
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoDataProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StateNotifierProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StateNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;([]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// ...
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 3.0: @riverpod + Notifier
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;riverpod&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_$TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[];&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 초기 상태
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[...&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// build_runner가 todoDataHolderProvider 자동 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Mutation API는 아직 experimental이라 API가 바뀔 수 있지만, 폼 제출 같은 액션의 로딩/성공/에러 상태를 자동으로 관리해주는 기능이다. 정식 출시되면 &lt;code&gt;ref.listen&lt;/code&gt;으로 수동 처리하던 부분이 더 간결해질 예정이다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch05-3. Todo 앱 BLoC + freezed 전환 - 이벤트 기반 상태관리</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch05-3-bloc-freezed/</link><pubDate>Fri, 01 May 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch05-3-bloc-freezed/</guid><description>&lt;p&gt;Ch05 시리즈 세 번째다. GetX에서 BLoC으로 전환한다. 핵심 변화는 2가지다: (1) 상태 변경을 &lt;strong&gt;Event&lt;/strong&gt;로 제한하고, (2) Todo 모델을 freezed로 &lt;strong&gt;immutable&lt;/strong&gt;하게 바꾸는 것. 코드량은 늘어나지만 &amp;ldquo;상태가 어디서 왜 바뀌었는지&amp;rdquo; 추적이 확실해진다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="bloc이란"&gt;&lt;a href="#bloc%ec%9d%b4%eb%9e%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;BLoC이란
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;B&lt;/strong&gt;usiness &lt;strong&gt;Lo&lt;/strong&gt;gic &lt;strong&gt;C&lt;/strong&gt;omponent. UI에서 Event를 보내면, Bloc이 처리해서 새로운 State를 내보내는 단방향 흐름이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;[UI] --Event--&amp;gt; [Bloc] --State--&amp;gt; [UI]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; |
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; 비즈니스 로직
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;GetX에서는 &lt;code&gt;todoData.addTodo(todo)&lt;/code&gt; 처럼 직접 메서드를 호출했다. BLoC에서는 &lt;code&gt;bloc.add(TodoAddEvent())&lt;/code&gt; 처럼 이벤트를 보낸다. 뷰에서는 호출만 하고, Bloc 내부에서 이벤트를 받아 해당하는 로직을 수행하고, 상태를 변경하면, BlocBuilder가 돌아간다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;차이가 뭐냐: &lt;strong&gt;모든 상태 변경이 Event로 기록된다&lt;/strong&gt;. 어떤 이벤트가 언제 발생했는지 로그로 추적할 수 있고, 디버깅이 쉬워진다. GetX는 &amp;ldquo;야 이거 바꿔&amp;quot;라고 직접 수정하는 거고, BLoC은 &amp;ldquo;이거 바꿔달라&amp;quot;는 요청서를 제출하는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Swift에서 TCA(The Composable Architecture)를 써봤다면 &lt;code&gt;Action → Reducer → State&lt;/code&gt; 흐름과 거의 같은 패턴이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="freezed로-불변-모델-만들기"&gt;&lt;a href="#freezed%eb%a1%9c-%eb%b6%88%eb%b3%80-%eb%aa%a8%eb%8d%b8-%eb%a7%8c%eb%93%a4%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;freezed로 불변 모델 만들기
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="mutable의-문제-ch05-2-복습"&gt;&lt;a href="#mutable%ec%9d%98-%eb%ac%b8%ec%a0%9c-ch05-2-%eb%b3%b5%ec%8a%b5" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;mutable의 문제 (Ch05-2 복습)
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;GetX에서 Todo의 상태를 바꿀 때 이런 식이었다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// GetX 시절: mutable 객체를 직접 수정
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;refresh&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 수동 refresh 필요
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;문제점:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;어디서 &lt;code&gt;todo.status&lt;/code&gt;를 바꿨는지 추적 불가&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;code&gt;refresh()&lt;/code&gt; 까먹으면 UI 안 바뀜&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;같은 Todo 인스턴스를 여러 곳에서 참조하면 의도치 않은 사이드 이펙트&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;h3 id="freezed-적용"&gt;&lt;a href="#freezed-%ec%a0%81%ec%9a%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;freezed 적용
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;freezed&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;with&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_$Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;factory&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createdTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;modifyTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dueDate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;const factory&lt;/code&gt;로 선언하면 모든 필드가 &lt;code&gt;final&lt;/code&gt;이 된다. 직접 수정이 불가능하다. 대신 &lt;code&gt;copyWith&lt;/code&gt;로 새 인스턴스를 만들어야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Before (mutable class)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 직접 수정
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// After (freezed)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;newTodo&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;copyWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;status:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 새 인스턴스 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift의 &lt;code&gt;struct&lt;/code&gt;(value type)와 거의 같다. Swift에서는 struct가 기본 제공하는 &lt;code&gt;==&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;hashCode&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;copyWith&lt;/code&gt;(없지만 멤버와이즈 이니셜라이저가 비슷한 역할)를 Dart에서는 freezed가 코드 생성으로 만들어준다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;처음에는 좀 번거로웠다. 기존처럼 switch문으로 상태를 변경하고 할당시켜도 안 됐다. 내부에서 상태를 수정할 수 없으니까 &lt;code&gt;copyWith&lt;/code&gt;로 별도 수정해줘야 한다. 근데 이 불편함이 안전함의 대가다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="blocstate도-freezed로"&gt;&lt;a href="#blocstate%eb%8f%84-freezed%eb%a1%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;BlocState도 freezed로
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BlocStatus&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;initial&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;loading&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;success&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;error&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;freezed&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;with&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_$TodoBlocState&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;factory&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BlocStatus&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;State에 &lt;code&gt;BlocStatus&lt;/code&gt;를 포함시켜서 로딩/에러 상태도 관리할 수 있다. &lt;code&gt;todoList&lt;/code&gt;와 &lt;code&gt;status&lt;/code&gt;를 하나의 immutable State 객체로 묶었다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="build_runner로-코드-생성"&gt;&lt;a href="#build_runner%eb%a1%9c-%ec%bd%94%eb%93%9c-%ec%83%9d%ec%84%b1" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;build_runner로 코드 생성
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-bash" data-lang="bash"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;flutter pub run build_runner build
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이 명령어로 &lt;code&gt;vo_todo.freezed.dart&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;todo_bloc_state.freezed.dart&lt;/code&gt;가 생성된다. &lt;code&gt;copyWith&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;==&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;hashCode&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;toString&lt;/code&gt;이 전부 자동으로 만들어진다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="event-설계--sealed-class"&gt;&lt;a href="#event-%ec%84%a4%ea%b3%84--sealed-class" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Event 설계 — sealed class
&lt;/h2&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;sealed&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoStatusUpdateEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updatedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatusUpdateEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;updatedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoContentUpdateEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updatedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoContentUpdateEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;updatedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;removedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;처음에는 &lt;code&gt;abstract class&lt;/code&gt;로 했다가 &lt;code&gt;sealed class&lt;/code&gt;로 바꿨다. sealed로 바꾸면 switch문에서 모든 이벤트를 빠짐없이 처리했는지 컴파일 타임에 체크해준다. 이벤트를 하나 추가했는데 핸들러를 안 만들면 컴파일 에러가 나니까 실수를 방지할 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Swift의 &lt;code&gt;enum&lt;/code&gt; + associated values와 거의 같은 역할이다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift equivalent&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoAction&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updateStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updateContent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;remove&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;이벤트를 sealed class로 만드는 이유는 각 이벤트가 서로 다른 데이터를 가져야 할 때 유연하기 때문이다. &lt;code&gt;TodoAddEvent&lt;/code&gt;는 데이터가 필요 없고(다이얼로그에서 받으니까), &lt;code&gt;TodoRemoveEvent&lt;/code&gt;는 어떤 Todo를 삭제할지 알아야 하고, 이런 차이를 타입으로 표현할 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="todobloc--핵심-로직"&gt;&lt;a href="#todobloc--%ed%95%b5%ec%8b%ac-%eb%a1%9c%ec%a7%81" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;TodoBloc — 핵심 로직
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="bloc-클래스-구조"&gt;&lt;a href="#bloc-%ed%81%b4%eb%9e%98%ec%8a%a4-%ea%b5%ac%ec%a1%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Bloc 클래스 구조
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoBloc&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Bloc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;status:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BlocStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;initial&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;todoList:&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoStatusUpdateEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_changeTodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoContentUpdateEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_editTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;super(initialState)&lt;/code&gt;로 초기 상태를 설정하고, &lt;code&gt;on&amp;lt;EventType&amp;gt;(handler)&lt;/code&gt;로 각 이벤트별 핸들러를 등록한다. 이벤트가 들어오면 해당 핸들러가 실행되는 구조다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="추가"&gt;&lt;a href="#%ec%b6%94%ea%b0%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;추가
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Emitter&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WriteTodoDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;id:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;now&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;microsecondsSinceEpoch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;dueDate:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;createdTime:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;now&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;status:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;emitNewList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;핵심 패턴: &lt;code&gt;List.of(state.todoList)&lt;/code&gt;로 기존 리스트를 복사 → 수정 → &lt;code&gt;emit&lt;/code&gt;으로 새 State를 발행한다. BLoC에서는 &lt;code&gt;add&lt;/code&gt;를 사용할 수 없기 때문에(state.todoList가 immutable) 새 List로 감싸서 조작해야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emitNewList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Emitter&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;copyWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;todoList:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;emit&lt;/code&gt;을 호출하면 BLoC이 새 State를 내보내고, 구독 중인 &lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt;가 리빌드된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="상태-전환-가장-복잡한-부분"&gt;&lt;a href="#%ec%83%81%ed%83%9c-%ec%a0%84%ed%99%98-%ea%b0%80%ec%9e%a5-%eb%b3%b5%ec%9e%a1%ed%95%9c-%eb%b6%80%eb%b6%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;상태 전환 (가장 복잡한 부분)
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_changeTodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoStatusUpdateEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Emitter&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;updatedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoIndex&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;indexWhere&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;switch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;inComplete:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onGoing&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;onGoing:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;complete:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConfirmDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;정말로 처음 상태로 변경하시겠어요?&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;runIfSuccess&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoIndex&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;copyWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;status:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;emitNewList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;GetX에서는 &lt;code&gt;todo.status = status&lt;/code&gt;로 직접 수정했는데, BLoC에서는 &lt;code&gt;todo.copyWith(status: status)&lt;/code&gt;로 새 인스턴스를 만들고, &lt;code&gt;indexWhere&lt;/code&gt;로 찾아서 교체한다. immutable이라 기존 객체를 수정할 수 없으니까 새 객체로 대체하는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;GetX에서 &lt;code&gt;todoList.refresh()&lt;/code&gt;를 수동으로 호출해야 했던 문제가 여기서 사라진다. 새 리스트를 &lt;code&gt;emit&lt;/code&gt;하면 BLoC이 자동으로 상태 변경을 감지한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="삭제"&gt;&lt;a href="#%ec%82%ad%ec%a0%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;삭제
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Emitter&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeWhere&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;emitNewList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="수정"&gt;&lt;a href="#%ec%88%98%ec%a0%95" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;수정
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_editTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoContentUpdateEvent&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Emitter&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;event&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;updatedTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WriteTodoDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;todoForEdit:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;indexOf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;copyWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;dueDate:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;modifyTime:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;now&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;emitNewList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;oldTodoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;emit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="ui에서-bloc-사용"&gt;&lt;a href="#ui%ec%97%90%ec%84%9c-bloc-%ec%82%ac%ec%9a%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;UI에서 BLoC 사용
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="blocprovider로-등록"&gt;&lt;a href="#blocprovider%eb%a1%9c-%eb%93%b1%eb%a1%9d" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;BlocProvider로 등록
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// app.dart
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;BlocProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;create:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MaterialApp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;home:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MainScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;InheritedWidget을 직접 만들 필요 없이 &lt;code&gt;BlocProvider&lt;/code&gt;가 대신해준다. 내부적으로 InheritedWidget 기반이지만 보일러플레이트가 없다. GetX의 &lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt;과 비교하면, BlocProvider는 위젯이 dispose될 때 자동으로 Bloc도 close해준다. 메모리 관리를 신경 쓸 필요가 없다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="blocbuilder로-구독"&gt;&lt;a href="#blocbuilder%eb%a1%9c-%ea%b5%ac%eb%8f%85" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;BlocBuilder로 구독
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// w_todo_list.dart
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;BlocBuilder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBlocState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;builder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isEmpty&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;할 일을 작성해 보세요.&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;state&lt;/code&gt;로 현재 상태 전체를 받는다. GetX의 &lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt;처럼 &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; 변수를 직접 접근하는 게 아니라, Bloc이 emit한 State 객체를 통해 데이터에 접근한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="contextread-vs-contextwatch"&gt;&lt;a href="#contextread-vs-contextwatch" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;context.read vs context.watch
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// context_extension.dart
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;extension&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ContextExtension&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBloc&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;read&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이벤트 보낼 때 (리빌드 안 함)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoBloc&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;watchTodoBloc&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 상태 구독할 때 (리빌드 함)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;code&gt;read&lt;/code&gt;: 한 번 읽고 끝. 이벤트를 보낼 때 사용한다. 리빌드를 트리거하지 않는다.&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;code&gt;watch&lt;/code&gt;: 상태 변경을 구독한다. State가 바뀌면 해당 위젯이 리빌드된다.&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 이벤트 보내기: read (리빌드 불필요)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoStatusUpdateEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 상태 구독: BlocBuilder 안에서 자동으로 처리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;주로 이벤트를 보낼 때는 &lt;code&gt;read&lt;/code&gt;, UI를 그릴 때는 &lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt; 안에서 state를 받아 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="실제-위젯에서-사용"&gt;&lt;a href="#%ec%8b%a4%ec%a0%9c-%ec%9c%84%ec%a0%af%ec%97%90%ec%84%9c-%ec%82%ac%ec%9a%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;실제 위젯에서 사용
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// w_todo_item.dart - 스와이프 삭제
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Dismissible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;key:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ValueKey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onDismissed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;direction&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoRemoveEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;RoundedContainer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatusWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Spacer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;IconButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoContentUpdateEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;EvaIcons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;editOutline&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// s_main.dart - FAB으로 추가
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;FloatingActionButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;EvaIcons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;plus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;UI에서는 &lt;code&gt;add(Event)&lt;/code&gt;로 이벤트를 보내기만 한다. 로직은 전부 Bloc 내부에 있다. 이게 관심사 분리다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="rive-애니메이션-보너스"&gt;&lt;a href="#rive-%ec%95%a0%eb%8b%88%eb%a9%94%ec%9d%b4%ec%85%98-%eb%b3%b4%eb%84%88%ec%8a%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Rive 애니메이션 (보너스)
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;상태관리와 직접 관련은 없지만, Todo 상태가 &lt;code&gt;onGoing&lt;/code&gt;일 때 Rive 애니메이션이 재생되는 게 꽤 재밌었다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;switch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;widget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Checkbox&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;value:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;onChanged:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Checkbox&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;value:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;onChanged:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onGoing&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_riveReady&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;RiveWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;controller:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;fit:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Fit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;cover&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SizedBox&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Dart 3의 switch expression으로 상태별 위젯을 깔끔하게 분기한다. &lt;code&gt;_cachedFile&lt;/code&gt;을 static으로 캐싱해서 .riv 파일을 한 번만 로드하는 것도 포인트다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="3가지-방식-최종-비교"&gt;&lt;a href="#3%ea%b0%80%ec%a7%80-%eb%b0%a9%ec%8b%9d-%ec%b5%9c%ec%a2%85-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;3가지 방식 최종 비교
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="코드-비교"&gt;&lt;a href="#%ec%bd%94%eb%93%9c-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;코드 비교
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;항목&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;ValueNotifier&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;GetX&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;BLoC&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;방식&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped (내장)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Static&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped (패키지)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 객체&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;mutable&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;mutable&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;immutable (freezed)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;변경 알림&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt; 수동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; 자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;emit()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;UI 구독&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueListenableBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Obx(() =&amp;gt;)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;BlocBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;등록&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;InheritedWidget 직접 구현&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;BlocProvider&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;접근&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;of(context)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;context.read/watch&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 변경&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;메서드 직접 호출&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;메서드 직접 호출&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Event dispatch&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;추적성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;낮음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;낮음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;높음 (Event 로깅)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;보일러플레이트&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중간&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;적음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;많음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;메모리 관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;위젯 트리 자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;개발자 직접&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;위젯 트리 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="같은-todo-추가-동작"&gt;&lt;a href="#%ea%b0%99%ec%9d%80-todo-%ec%b6%94%ea%b0%80-%eb%8f%99%ec%9e%91" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;같은 &amp;ldquo;Todo 추가&amp;rdquo; 동작
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ValueNotifier
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// GetX
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// BLoC
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;readTodoBloc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoAddEvent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="swiftios-대응표"&gt;&lt;a href="#swiftios-%eb%8c%80%ec%9d%91%ed%91%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Swift/iOS 대응표
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Flutter&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Swift/iOS&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;ValueNotifier&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ObservableObject&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;@Published&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;InheritedWidget&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@EnvironmentObject&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;GetX (&lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt;)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Combine&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;@Published&lt;/code&gt; (싱글톤)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;BLoC (Event → State)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;TCA (&lt;code&gt;Action&lt;/code&gt; → &lt;code&gt;Reducer&lt;/code&gt; → &lt;code&gt;State&lt;/code&gt;)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;freezed&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;struct&lt;/code&gt; (value type)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;sealed class&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;enum&lt;/code&gt; + associated value&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;BlocProvider&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;DI Container (Scoped)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="어떤-걸-써야-하나"&gt;&lt;a href="#%ec%96%b4%eb%96%a4-%ea%b1%b8-%ec%8d%a8%ec%95%bc-%ed%95%98%eb%82%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;어떤 걸 써야 하나
&lt;/h3&gt;&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;프로토타입/작은 앱&lt;/strong&gt; → GetX가 빠르다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;중간 규모&lt;/strong&gt; → Provider나 Riverpod이 적당하다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;대규모/팀 프로젝트&lt;/strong&gt; → BLoC이 Event 추적, 테스트 용이성에서 유리하다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Flutter 원리 학습&lt;/strong&gt; → ValueNotifier + InheritedWidget부터 이해하자&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;개인 프로젝트에서 정답은 없다. 트레이드오프를 이해하고 고르면 된다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Ch05 시리즈를 통해 같은 Todo 앱을 3가지 방식으로 만들어봤다. 어떤 방식이든 하는 일은 같다. 상태를 만들고, 변경하고, UI에 반영하는 것. 차이는 &amp;ldquo;변경을 얼마나 통제할 것인가&amp;rdquo;, &amp;ldquo;추적성을 얼마나 확보할 것인가&amp;quot;에 있다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;iOS 개발할 때도 RxSwift → Combine → TCA 순서로 더 구조화된 방향으로 흘러왔는데, Flutter에서도 비슷한 흐름을 체감했다. Ch04에서 이론을 정리하고 Ch05에서 실전을 해보니까 왜 상태관리가 중요한지 확실히 느꼈다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch05-2. Todo 앱 GetX로 전환 - .obs와 Obx의 마법</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch05-2-getx-state-management/</link><pubDate>Thu, 30 Apr 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch05-2-getx-state-management/</guid><description>&lt;p&gt;Ch05-1에서 ValueNotifier + InheritedWidget으로 만든 Todo 앱을 GetX로 전환한다. Ch04에서 다뤘던 Static Model의 실전 적용 버전이다. 결론부터 말하면, 일일이 업데이트 걸어줄 필요 없이 심플하게 상태관리가 가능해진다. 근데 그 대가가 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="뭐가-바뀌나"&gt;&lt;a href="#%eb%ad%90%ea%b0%80-%eb%b0%94%eb%80%8c%eb%82%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;뭐가 바뀌나
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;바꾸는 곳은 정해져 있다. 상태 클래스, 등록, 구독, 접근. 이 4가지만 바꾸면 된다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;영역&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Before (ValueNotifier)&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;After (GetX)&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 클래스&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueNotifier&lt;/code&gt; 상속&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;GetxController&lt;/code&gt; 상속&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 변수&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;List&amp;lt;Todo&amp;gt;&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;RxList&amp;lt;Todo&amp;gt;&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt;)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;UI 구독&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueListenableBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Obx(() =&amp;gt;)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;등록&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt; 직접 구현&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;접근&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;context.dependOn...&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h2 id="obs--자동-변경-감지"&gt;&lt;a href="#obs--%ec%9e%90%eb%8f%99-%eb%b3%80%ea%b2%bd-%ea%b0%90%ec%a7%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;.obs — 자동 변경 감지
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="변환-핵심"&gt;&lt;a href="#%eb%b3%80%ed%99%98-%ed%95%b5%ec%8b%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;변환 핵심
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Before: ValueNotifier
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoDataNotifier&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ValueNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;([]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;notifyListeners&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 수동 호출 필수!
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// After: GetX
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;GetxController&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;RxList&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;obs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// notifyListeners 불필요! .obs가 변경을 자동 감지
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;핵심 차이는 &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt;다. &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt;를 붙이면 &lt;code&gt;Rx&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt; 타입으로 래핑되면서, &lt;code&gt;add&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;remove&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;[]=&lt;/code&gt; 같은 List 조작을 전부 intercept한다. 변경이 생기면 자동으로 구독자에게 알림을 보내기 때문에 ValueNotifier에서 &lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt; 까먹어서 UI가 안 바뀌는 버그가 사라진다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="다양한-타입에-obs"&gt;&lt;a href="#%eb%8b%a4%ec%96%91%ed%95%9c-%ed%83%80%ec%9e%85%ec%97%90-obs" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;다양한 타입에 .obs
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;obs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// RxInt
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;obs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// RxString
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;obs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// RxList&amp;lt;Todo&amp;gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;obs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Rx&amp;lt;User&amp;gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;기본 타입은 &lt;code&gt;.value&lt;/code&gt;로 접근하고, List는 직접 메서드를 호출할 수 있다. Swift에서 &lt;code&gt;@Published&lt;/code&gt;가 프로퍼티 단위로 감시하는 것과 비슷한데, &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt;는 변수 단위로 감시한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="같은-값이면-리빌드-안-함"&gt;&lt;a href="#%ea%b0%99%ec%9d%80-%ea%b0%92%ec%9d%b4%eb%a9%b4-%eb%a6%ac%eb%b9%8c%eb%93%9c-%ec%95%88-%ed%95%a8" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;같은 값이면 리빌드 안 함
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;obs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 같은 값 → Obx 리빌드 안 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 다른 값 → Obx 리빌드
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;ValueNotifier의 &lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt;는 값이 같아도 무조건 알림을 보내는데, GetX는 내부적으로 이전 값과 비교해서 불필요한 리빌드를 막아준다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="obx--반응형-ui-빌더"&gt;&lt;a href="#obx--%eb%b0%98%ec%9d%91%ed%98%95-ui-%eb%b9%8c%eb%8d%94" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Obx — 반응형 UI 빌더
&lt;/h2&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Before: ValueListenableBuilder
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ValueListenableBuilder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;valueListenable:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;builder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;child&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// After: Obx
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Obx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt;가 내부에서 어떤 &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; 변수를 읽었는지 자동으로 추적한다. 해당 변수가 바뀌면 &lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt; 블록만 리빌드된다. SwiftUI에서 &lt;code&gt;@Published&lt;/code&gt; 프로퍼티가 바뀌면 &lt;code&gt;body&lt;/code&gt;가 리빌드되는 것과 같은 원리인데, &lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt; 단위로 범위를 좁힐 수 있어서 더 세밀한 제어가 가능하다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;코드량으로만 보면 &lt;code&gt;ValueListenableBuilder&lt;/code&gt; 대비 거의 반으로 줄었다. builder 패턴의 보일러플레이트가 사라진 게 크다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="inheritedwidget-제거--getput--getfind"&gt;&lt;a href="#inheritedwidget-%ec%a0%9c%ea%b1%b0--getput--getfind" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;InheritedWidget 제거 — Get.put / Get.find
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="등록"&gt;&lt;a href="#%eb%93%b1%eb%a1%9d" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;등록
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Before: InheritedWidget으로 위젯 트리 감싸기
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;notifier:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MaterialApp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;home:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MainScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// After: Get.put 한 줄
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;put&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;InheritedWidget 클래스를 만들고, 위젯 트리에 감싸고, &lt;code&gt;of(context)&lt;/code&gt; 패턴을 구현하는 보일러플레이트가 전부 사라진다. &lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt; 한 줄이면 끝이다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="접근"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%91%ea%b7%bc" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;접근
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Before: context 필요
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// After: context 불필요
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;로 어디서든 접근할 수 있다. context가 필요 없으니까 StatelessWidget이든, 일반 클래스든, 어디서든 상태에 접근 가능하다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;mixin으로 더 축약할 수도 있다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;mixin&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoData&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;SomeWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatelessWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;with&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todoData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 깔끔
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="상태-변경-로직--mutable의-함정"&gt;&lt;a href="#%ec%83%81%ed%83%9c-%eb%b3%80%ea%b2%bd-%eb%a1%9c%ec%a7%81--mutable%ec%9d%98-%ed%95%a8%ec%a0%95" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;상태 변경 로직 — mutable의 함정
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="추가-삭제"&gt;&lt;a href="#%ec%b6%94%ea%b0%80-%ec%82%ad%ec%a0%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;추가, 삭제
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 끝. RxList가 자동으로 감지한다.
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;removeTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;remove&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 역시 자동.
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;List의 &lt;code&gt;add&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;remove&lt;/code&gt;는 RxList가 감지해서 자동으로 UI가 갱신된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="상태-전환--refresh가-필요한-순간"&gt;&lt;a href="#%ec%83%81%ed%83%9c-%ec%a0%84%ed%99%98--refresh%ea%b0%80-%ed%95%84%ec%9a%94%ed%95%9c-%ec%88%9c%ea%b0%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;상태 전환 — refresh()가 필요한 순간
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;changeTodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;switch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;inComplete:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onGoing&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;onGoing:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;complete:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConfirmDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;정말로 처음 상태로 변경하시겠어요?&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;runIfSuccess&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;refresh&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이거 없으면 UI 안 바뀜!
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;여기서 함정이 하나 있다. &lt;code&gt;todo.status&lt;/code&gt;를 직접 바꾸면 Todo 객체의 프로퍼티만 변경되고, List 자체는 변경이 없다. RxList 입장에서는 &amp;ldquo;List에 아무 변화 없는데?&amp;ldquo;라고 판단하기 때문에 &lt;code&gt;refresh()&lt;/code&gt;를 수동으로 호출해야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;mutable 객체를 직접 수정할 때 생기는 문제다. ValueNotifier에서 &lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt;를 수동으로 호출해야 했던 것과 본질적으로 같은 문제가 형태만 바뀌어서 다시 등장한 거다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="수정도-마찬가지"&gt;&lt;a href="#%ec%88%98%ec%a0%95%eb%8f%84-%eb%a7%88%ec%b0%ac%ea%b0%80%ec%a7%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;수정도 마찬가지
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;editTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WriteTodoResult&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dueDate&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;modifyTime&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;now&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;refresh&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 수동 refresh
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="getx의-편리함과-위험성"&gt;&lt;a href="#getx%ec%9d%98-%ed%8e%b8%eb%a6%ac%ed%95%a8%ea%b3%bc-%ec%9c%84%ed%97%98%ec%84%b1" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;GetX의 편리함과 위험성
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="코드량-비교"&gt;&lt;a href="#%ec%bd%94%eb%93%9c%eb%9f%89-%eb%b9%84%ea%b5%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;코드량 비교
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;항목&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;ValueNotifier + InheritedWidget&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;GetX&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 클래스&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;ValueNotifier 상속 + InheritedWidget 별도 클래스&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;GetxController 하나&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;등록&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;InheritedWidget 래퍼로 위젯 트리 감싸기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt; 한 줄&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;구독&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueListenableBuilder&lt;/code&gt; (builder 패턴)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Obx(() =&amp;gt;)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;변경 알림&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt; 수동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;접근&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;context.dependOnInheritedWidgetOfExactType&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;확실히 코드량은 GetX가 압도적으로 적다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="근데-왜-getx를-안-쓰는-프로젝트가-있을까"&gt;&lt;a href="#%ea%b7%bc%eb%8d%b0-%ec%99%9c-getx%eb%a5%bc-%ec%95%88-%ec%93%b0%eb%8a%94-%ed%94%84%eb%a1%9c%ec%a0%9d%ed%8a%b8%ea%b0%80-%ec%9e%88%ec%9d%84%ea%b9%8c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;근데 왜 GetX를 안 쓰는 프로젝트가 있을까?
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Ch04에서 다뤘던 Static Model의 위험성이 그대로 적용된다:&lt;/p&gt;
&lt;ol&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;로 어디서든 접근/수정 가능&lt;/strong&gt; → 상태 변경 추적이 어려움&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;메모리 관리를 개발자가 직접&lt;/strong&gt; → &lt;code&gt;Get.delete()&lt;/code&gt; 안 하면 메모리 누수&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;mutable 상태 + 전역 접근&lt;/strong&gt; → 디버깅 지옥이 될 수 있음&lt;/li&gt;
&lt;/ol&gt;
&lt;p&gt;iOS 개발할 때 싱글톤 패턴의 교훈과 정확히 같다. &lt;code&gt;AppState.shared.user = newUser&lt;/code&gt;를 아무 데서나 부르면 어디서 바뀌었는지 추적이 안 되는 것처럼, GetX의 &lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;도 어디서든 상태를 수정할 수 있기 때문에 같은 문제가 생긴다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Swift 커뮤니티가 싱글톤에서 DI(의존성 주입)로 이동한 것처럼, Flutter 커뮤니티에서도 GetX에서 Scoped 방식(Provider, BLoC, Riverpod)으로 이동하는 추세가 있다. 물론 작은 앱이나 프로토타이핑에는 GetX가 여전히 최고의 선택이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;개념&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;ValueNotifier&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;GetX&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;방식&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped (내장)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Static (패키지)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;변경 알림&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt; 수동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;UI 구독&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueListenableBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Obx(() =&amp;gt;)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;등록/접근&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;InheritedWidget / &lt;code&gt;of(context)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt; / &lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;context 필요&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;필요&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;불필요&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;메모리 관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;위젯 트리가 자동 해제&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;개발자가 직접 &lt;code&gt;Get.delete()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;GetX는 확실히 편하다. &lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt; 안 불러도 되고, InheritedWidget 만들 필요도 없다. 근데 mutable 객체의 &lt;code&gt;refresh()&lt;/code&gt; 함정이 있고, 앱이 커지면 상태 추적이 힘들어진다. 다음 Ch05-3에서는 BLoC으로 전환한다. Event-driven 구조가 이 추적 문제를 어떻게 해결하는지, 그리고 mutable Todo를 freezed로 immutable하게 만들면 &lt;code&gt;refresh()&lt;/code&gt; 같은 함정이 어떻게 사라지는지 비교해보자.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch05-1. Todo 앱으로 상태관리 입문 - ValueNotifier + InheritedWidget</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch05-1-valuenotifier-inheritedwidget/</link><pubDate>Wed, 29 Apr 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch05-1-valuenotifier-inheritedwidget/</guid><description>&lt;p&gt;Ch04에서 상태관리의 역사와 Scoped vs Static을 다뤘으니, 이제 실전이다. Todo 앱 하나를 만들고, 같은 앱을 3가지 상태관리 방식으로 리팩토링하는 시리즈다. 첫 번째는 Flutter 내장 도구만 쓴다. 외부 패키지 없이 원리부터 이해하는 게 목적이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="todo-앱-구조"&gt;&lt;a href="#todo-%ec%95%b1-%ea%b5%ac%ec%a1%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Todo 앱 구조
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;먼저 전체 프로젝트 구조를 보자.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-gdscript3" data-lang="gdscript3"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;lib&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;app&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;앱&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;진입점&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;└──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;memory&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;vo_todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;모델&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo_status&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;상태&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;enum&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo_data_notifier&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ValueNotifier&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;└──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo_data_holder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;InheritedWidget&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;screen&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;└──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;main&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;s_main&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;메인&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;화면&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="err"&gt;탭&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;네비게이션&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;f_todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;탭&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;전체&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;w_todo_list&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;리스트&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;위젯&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;w_todo_item&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;개별&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;아이템&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;└──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;w_todo_status&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;상태&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;표시&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Rive&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;애니메이션&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;└──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;write&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;├──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;d_write_todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;//&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;추가&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;&lt;span class="err"&gt;수정&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;다이얼로그&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;│&lt;/span&gt; &lt;span class="err"&gt;└──&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;vo_write_result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dart&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;파일 이름에 접두어가 붙는다. &lt;code&gt;s_&lt;/code&gt;는 screen, &lt;code&gt;f_&lt;/code&gt;는 fragment, &lt;code&gt;w_&lt;/code&gt;는 widget, &lt;code&gt;d_&lt;/code&gt;는 dialog, &lt;code&gt;vo_&lt;/code&gt;는 value object. iOS에서 ViewController, ViewModel 같은 네이밍 컨벤션과 비슷한 느낌이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="todo-모델"&gt;&lt;a href="#todo-%eb%aa%a8%eb%8d%b8" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Todo 모델
&lt;/h2&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createdTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;modifyTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dueDate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dueDate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createdTime&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;now&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;그냥 평범한 mutable class다. &lt;code&gt;id&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;title&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;dueDate&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;status&lt;/code&gt;를 가지고 있고, 직접 프로퍼티를 수정할 수 있다. Swift로 치면 &lt;code&gt;class&lt;/code&gt;(reference type)에 &lt;code&gt;var&lt;/code&gt; 프로퍼티들을 쓴 거다. 나중에 Ch05-3에서 이걸 freezed로 immutable하게 바꾸면 뭐가 달라지는지 비교할 예정이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;onGoing&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;상태 흐름은 &lt;code&gt;inComplete → onGoing → complete&lt;/code&gt; 순서다. complete에서 한 번 더 누르면 확인 다이얼로그가 뜨고, 승인하면 다시 inComplete로 돌아간다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="ui-위젯들"&gt;&lt;a href="#ui-%ec%9c%84%ec%a0%af%eb%93%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;UI 위젯들
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;UI는 간단하게 넘어가자. 핵심만 보면:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;MainScreen&lt;/strong&gt;: 하단 탭 네비게이션 + FloatingActionButton으로 할 일 추가&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;TodoItem&lt;/strong&gt;: &lt;code&gt;Dismissible&lt;/code&gt; 위젯으로 스와이프 삭제 지원. SwiftUI의 &lt;code&gt;.swipeActions&lt;/code&gt;와 같은 역할인데, Flutter는 위젯 자체가 스와이프를 지원해서 편하다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;TodoStatusWidget&lt;/strong&gt;: 상태에 따라 체크박스 표시. &lt;code&gt;onGoing&lt;/code&gt;일 때는 Rive 애니메이션이 재생된다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;WriteTodoDialog&lt;/strong&gt;: 할 일 추가/수정 다이얼로그. &lt;code&gt;todoForEdit&lt;/code&gt;이 있으면 수정 모드, 없으면 추가 모드&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// TodoItem에서 스와이프 삭제
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Dismissible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;key:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ValueKey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onDismissed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;direction&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 여기서 삭제 로직 호출
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;RoundedContainer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dueDate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toString&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatusWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;title&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Spacer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;IconButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 수정 로직 호출
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;EvaIcons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;editOutline&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="valuenotifier--setstate의-진화"&gt;&lt;a href="#valuenotifier--setstate%ec%9d%98-%ec%a7%84%ed%99%94" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ValueNotifier — setState의 진화
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="setstate의-한계"&gt;&lt;a href="#setstate%ec%9d%98-%ed%95%9c%ea%b3%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;setState의 한계
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;setState&lt;/code&gt;는 해당 위젯 내부에서만 작동한다. 부모에서 만든 todoList를 여러 자식 위젯이 공유해야 할 때, 콜백으로 내려보내거나 prop drilling을 해야 한다. SwiftUI에서 &lt;code&gt;@Binding&lt;/code&gt;을 n단계 내려보내는 고통과 같다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="valuenotifier란"&gt;&lt;a href="#valuenotifier%eb%9e%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ValueNotifier란
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoDataNotifier&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ValueNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;([]);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 최초 빈 리스트로 시작
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;notifyListeners&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;notify&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;notifyListeners&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;ValueNotifier&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;는 Flutter 내장 클래스다. &lt;code&gt;value&lt;/code&gt;가 바뀌면 &lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt;를 호출해서 구독 중인 위젯을 리빌드시킨다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Swift랑 비교하면:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Flutter&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueNotifier&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ObservableObject&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;@Published&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;objectWillChange.send()&lt;/code&gt; (수동)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;value&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Published var value: T&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;핵심 차이는, Swift의 &lt;code&gt;@Published&lt;/code&gt;는 값이 바뀌면 &lt;strong&gt;자동으로&lt;/strong&gt; 알림을 보내는데, Flutter의 &lt;code&gt;ValueNotifier&lt;/code&gt;에서는 List 내부를 수정하면(&lt;code&gt;value.add()&lt;/code&gt;) 참조 자체는 안 바뀌니까 &lt;strong&gt;수동으로&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt;를 호출해야 한다. 이걸 까먹으면 UI가 안 바뀌는 버그가 생긴다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="valuelistenablebuilder로-ui-연결"&gt;&lt;a href="#valuelistenablebuilder%eb%a1%9c-ui-%ec%97%b0%ea%b2%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ValueListenableBuilder로 UI 연결
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ValueListenableBuilder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;valueListenable:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;builder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;child&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;SwiftUI에서 &lt;code&gt;@ObservedObject&lt;/code&gt;를 쓰면 &lt;code&gt;body&lt;/code&gt;가 자동 리빌드되는 것과 같은 역할이다. &lt;code&gt;builder&lt;/code&gt; 안에서 &lt;code&gt;todoList&lt;/code&gt;가 바뀔 때마다 UI가 다시 그려진다. &lt;code&gt;child&lt;/code&gt; 파라미터는 리빌드할 필요 없는 자식을 캐싱하는 용도인데, 이건 성능 최적화 포인트다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="inheritedwidget--위젯-트리로-데이터-전파"&gt;&lt;a href="#inheritedwidget--%ec%9c%84%ec%a0%af-%ed%8a%b8%eb%a6%ac%eb%a1%9c-%eb%8d%b0%ec%9d%b4%ed%84%b0-%ec%a0%84%ed%8c%8c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;InheritedWidget — 위젯 트리로 데이터 전파
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="왜-필요한가"&gt;&lt;a href="#%ec%99%9c-%ed%95%84%ec%9a%94%ed%95%9c%ea%b0%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;왜 필요한가
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;ValueNotifier만으로는 &amp;ldquo;누가 이 Notifier를 들고 있느냐&amp;quot;가 문제다. 생성자로 내려보내면 결국 prop drilling이 다시 발생한다. InheritedWidget은 위젯 트리에 데이터를 심어두고, 하위 어디서든 꺼내 쓸 수 있게 해주는 메커니즘이다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;사실 이 프로젝트에서 이미 다크모드 테마 시스템으로 InheritedWidget을 쓰고 있었다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 이미 있던 테마용 InheritedWidget
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;CustomThemeHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;InheritedWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AbstractThemeColors&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CustomTheme&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;theme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Function&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CustomTheme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;changeTheme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;static&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CustomThemeHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dependOnInheritedWidgetOfExactType&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CustomThemeHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updateShouldNotify&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CustomThemeHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;old&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;theme&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;old&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;theme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;같은 원리를 상태관리에 적용하는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="tododataholder-구현"&gt;&lt;a href="#tododataholder-%ea%b5%ac%ed%98%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;TodoDataHolder 구현
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;InheritedWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataNotifier&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;notifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;notifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;child&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Key&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;key:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;key&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;child&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;static&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataNotifier&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dependOnInheritedWidgetOfExactType&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;notifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updateShouldNotify&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;old&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;notifier&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;old&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;notifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;of(context)&lt;/code&gt; 패턴은 Flutter에서 아주 관용적인 접근법이다. &lt;code&gt;Theme.of(context)&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;MediaQuery.of(context)&lt;/code&gt; 등 전부 이 패턴이다. 내부적으로 &lt;code&gt;context.dependOnInheritedWidgetOfExactType&lt;/code&gt;은 Element의 해시 테이블을 조회해서 O(1)로 찾는다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;SwiftUI 비교:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Flutter&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;of(context)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@EnvironmentObject&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;직접 InheritedWidget 클래스 작성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Property Wrapper가 자동 처리&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;context.dependOn...&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@EnvironmentObject var vm: ViewModel&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;SwiftUI가 확실히 간편하다. Flutter에서는 InheritedWidget 클래스를 직접 만들어야 하는데, SwiftUI는 &lt;code&gt;@EnvironmentObject&lt;/code&gt;만 붙이면 끝이다. 근데 원리는 같다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="context-extension으로-축약"&gt;&lt;a href="#context-extension%ec%9c%bc%eb%a1%9c-%ec%b6%95%ec%95%bd" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;context extension으로 축약
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;extension&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ContextExtension&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todoHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;매번 &lt;code&gt;TodoDataHolder.of(context).notifier.addTodo()&lt;/code&gt;라고 쓰면 너무 기니까 extension으로 축약한다. 테마에서도 &lt;code&gt;context.appColors&lt;/code&gt;로 이미 같은 패턴을 쓰고 있었다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="app에서-provide"&gt;&lt;a href="#app%ec%97%90%ec%84%9c-provide" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;App에서 Provide
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// app.dart
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;CustomThemeApp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;notifier:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoDataNotifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MaterialApp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;home:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MainScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;MaterialApp&lt;/code&gt; 위에 InheritedWidget을 감싸서 앱 전체에서 접근 가능하게 한다. SwiftUI에서 &lt;code&gt;.environmentObject(todoVM)&lt;/code&gt;을 최상위에 넣는 것과 같은 구조다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="mounted--비동기에서-context-안전하게-쓰기"&gt;&lt;a href="#mounted--%eb%b9%84%eb%8f%99%ea%b8%b0%ec%97%90%ec%84%9c-context-%ec%95%88%ec%a0%84%ed%95%98%ea%b2%8c-%ec%93%b0%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;mounted — 비동기에서 context 안전하게 쓰기
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;상태관리와 별개로 중요한 포인트가 하나 있었다. 비동기 작업 중에 위젯이 dispose되면 &lt;code&gt;context&lt;/code&gt;를 쓸 수 없는 문제다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_loadRive&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_cachedFile&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;File&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;asset&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;assets/rive/fire_button.riv&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 비동기 작업이 끝났는데 위젯이 이미 사라졌다면?
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_cachedFile&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&amp;amp;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;mounted&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// mounted로 체크!
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;RiveWidgetController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_cachedFile&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_riveReady&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;await&lt;/code&gt; 후에 &lt;code&gt;setState&lt;/code&gt;를 부르는데, 그 사이에 사용자가 화면을 나갔다면 위젯이 dispose된 상태다. 이때 &lt;code&gt;setState&lt;/code&gt;를 호출하면 에러가 난다. &lt;code&gt;mounted&lt;/code&gt; 프로퍼티로 위젯이 아직 살아있는지 체크하는 게 안전하다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;iOS에서 &lt;code&gt;[weak self]&lt;/code&gt;로 self가 nil인지 체크하는 것과 비슷한 맥락이다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Task&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="kr"&gt;weak&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;data&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;guard&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;self&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// self가 살아있는지 체크&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kc"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;updateUI&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Flutter
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;someAsyncWork&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;mounted&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 위젯이 살아있는지 체크
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_data&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="상태-변경-흐름-정리"&gt;&lt;a href="#%ec%83%81%ed%83%9c-%eb%b3%80%ea%b2%bd-%ed%9d%90%eb%a6%84-%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;상태 변경 흐름 정리
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="추가"&gt;&lt;a href="#%ec%b6%94%ea%b0%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;추가
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;WriteTodoDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addTodo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;id:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;now&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;microsecondsSinceEpoch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;dueDate:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dateTime&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;다이얼로그에서 결과를 받아와서 Notifier에 추가한다. &lt;code&gt;WriteTodoDialog&lt;/code&gt;는 제네릭 타입으로 &lt;code&gt;WriteTodoResult&lt;/code&gt;를 반환하는 구조다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="상태-전환"&gt;&lt;a href="#%ec%83%81%ed%83%9c-%ec%a0%84%ed%99%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;상태 전환
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_changeTodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Todo&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;switch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;inComplete:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onGoing&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;onGoing:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;complete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;complete:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ConfirmDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;정말로 처음 상태로 변경하시겠어요?&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;show&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;runIfSuccess&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;status&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodoStatus&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inComplete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;notify&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 수동으로 알림
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;mutable이니까 &lt;code&gt;todo.status&lt;/code&gt;를 직접 바꾸고, &lt;code&gt;notify()&lt;/code&gt;로 UI를 갱신한다. &lt;code&gt;ConfirmDialog&lt;/code&gt;는 &lt;code&gt;SimpleResult&lt;/code&gt; 패턴으로 결과를 체이닝한다. Swift의 &lt;code&gt;Result&amp;lt;Success, Failure&amp;gt;&lt;/code&gt; 패턴과 비슷하다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="삭제"&gt;&lt;a href="#%ec%82%ad%ec%a0%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;삭제
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Dismissible의 onDismissed에서
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;remove&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;todoHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;notify&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;스와이프로 삭제하면 리스트에서 제거하고 알림을 보낸다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="이-접근법의-장단점"&gt;&lt;a href="#%ec%9d%b4-%ec%a0%91%ea%b7%bc%eb%b2%95%ec%9d%98-%ec%9e%a5%eb%8b%a8%ec%a0%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;이 접근법의 장단점
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;장점:&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;외부 패키지 0개. Flutter 기본 API만으로 구현&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;InheritedWidget 동작 원리를 이해하면 Provider, BLoC 등 모든 Scoped 방식의 기반을 이해한 거다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;간단한 앱에는 충분&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;한계:&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt; 수동 호출을 까먹기 쉬움&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;mutable 객체를 직접 수정하니까 어디서 바뀌었는지 추적이 어려움&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;비즈니스 로직이 Notifier, UI 여기저기에 흩어질 수 있음&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;InheritedWidget을 직접 만드는 보일러플레이트가 꽤 있음&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;개념&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Flutter (ValueNotifier)&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 홀더&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueNotifier&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ObservableObject&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;변경 알림&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt; 수동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Published&lt;/code&gt; 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;UI 구독&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ValueListenableBuilder&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@ObservedObject&lt;/code&gt; / body 자동&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;트리 전파&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;of(context)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@EnvironmentObject&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;비동기 안전&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;mounted&lt;/code&gt; 체크&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;[weak self]&lt;/code&gt; / &lt;code&gt;guard let self&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Flutter 내장만으로 상태관리를 해봤다. 동작은 하는데 &lt;code&gt;notifyListeners()&lt;/code&gt; 수동 호출이 좀 거슬린다. 다음 Ch05-2에서는 GetX로 전환하면서 이 수동 호출이 &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt;로 바뀌면 얼마나 코드가 줄어드는지 비교해보자.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch04. 상태관리를 왜 해야 하는가 - MVC에서 선언형 UI까지</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch04-state-management/</link><pubDate>Tue, 28 Apr 2026 03:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch04-state-management/</guid><description>&lt;p&gt;Ch04부터는 상태관리다. 왜 상태관리를 해야 하는지, 어떤 방식들이 있는지 정리한다. 개인적으로 이 부분이 꽤 재밌었다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="상태관리를-왜-해야-하나"&gt;&lt;a href="#%ec%83%81%ed%83%9c%ea%b4%80%eb%a6%ac%eb%a5%bc-%ec%99%9c-%ed%95%b4%ec%95%bc-%ed%95%98%eb%82%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;상태관리를 왜 해야 하나
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;결론부터 말하면 &lt;strong&gt;앱을 더 쉽게 개발하기 위해서&lt;/strong&gt;다.&lt;/p&gt;
&lt;ol&gt;
&lt;li&gt;처음 개발할 때 빠르게 만들기 위해&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;스펙이 바뀌었을 때 수정할 곳을 빠르게 찾기 위해&lt;/li&gt;
&lt;/ol&gt;
&lt;p&gt;작은 앱에서는 &lt;code&gt;setState&lt;/code&gt;만으로도 충분한데, 화면이 10개 넘어가고 여러 화면에서 같은 데이터를 공유해야 하면 어디서 상태를 관리하고 어떻게 전달할지가 문제가 된다. 이걸 체계적으로 정리한 게 상태관리 패턴이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="mvc에서-선언형-ui까지--왜-이렇게-바뀌었나"&gt;&lt;a href="#mvc%ec%97%90%ec%84%9c-%ec%84%a0%ec%96%b8%ed%98%95-ui%ea%b9%8c%ec%a7%80--%ec%99%9c-%ec%9d%b4%eb%a0%87%ea%b2%8c-%eb%b0%94%eb%80%8c%ec%97%88%eb%82%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;MVC에서 선언형 UI까지 — 왜 이렇게 바뀌었나
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="mvc-model-view-controller"&gt;&lt;a href="#mvc-model-view-controller" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;MVC (Model-View-Controller)
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;1970년대에 나온 패턴이다. 근데 많이들 오해하는 게 있다:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;원래 &lt;strong&gt;작은 컴포넌트 단위&lt;/strong&gt;의 설계였다. 앱 전체 아키텍처용이 아니었다.&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;MVVM에서 말하는 데이터 Observing이 &lt;strong&gt;이미 포함&lt;/strong&gt;돼 있던 개념이다.&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;Controller는 원래 키보드/마우스 입력을 처리하는 역할이었다.&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;문제는 모바일에서 Controller의 의미가 변질됐다는 거다. Android의 Activity, iOS의 UIViewController가 이미 Controller이면서 동시에 View였다. 화면 자체가 Controller 역할을 하는 짬뽕이 된 거다. 결과적으로 Controller가 뚱뚱해지면서(Massive View Controller라고 부른다) 유지보수가 힘들어졌다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Swift에서 UIKit 개발해본 사람이면 ViewController에 네트워크 호출, 테이블뷰 delegate, 데이터 가공 로직까지 다 때려넣어본 경험이 있을 거다. 그게 바로 MVC의 한계다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="mvp-model-view-presenter"&gt;&lt;a href="#mvp-model-view-presenter" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;MVP (Model-View-Presenter)
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;MVC의 문제를 해결하려고 나온 게 MVP다.&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;Android는 View가 XML로 분리돼 있었고&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;iOS는 View가 ViewController + Storyboard로 분리돼 있었다&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;이렇게 &lt;strong&gt;코드와 분리된 View를 제어할 Presenter&lt;/strong&gt;가 필요했다. Presenter가 로직을 담당하고, View는 그리기만 한다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;근데 문제가 있었다. Presenter가 View에게 &lt;strong&gt;일일이 명령을 내려야&lt;/strong&gt; 화면이 갱신됐다. &amp;ldquo;이 라벨 텍스트 바꿔&amp;rdquo;, &amp;ldquo;이 버튼 숨겨&amp;rdquo;, &amp;ldquo;이 리스트 리로드해&amp;rdquo;&amp;hellip; 하나하나 다 지시해야 했다. 코드가 장황해지고 빠뜨리면 UI 버그가 났다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="mvvm-model-view-viewmodel"&gt;&lt;a href="#mvvm-model-view-viewmodel" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;MVVM (Model-View-ViewModel)
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;MVP의 &amp;ldquo;일일이 명령&amp;rdquo; 문제를 해결한 게 MVVM이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;ViewModel의 상태를 바꾸면 → View가 알아서 갱신된다
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;핵심은 &lt;strong&gt;데이터 바인딩&lt;/strong&gt;이다:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;Android에서는 DataBinding 라이브러리가 나왔고&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;iOS에서는 RxSwift 같은 Rx 라이브러리로 Observable 패턴을 구현했다&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;값만 세팅하면 알아서 뷰가 갱신되니까 UI 버그가 확 줄었다. 근데 완벽하진 않았다. 뷰가 내부적으로 코드와 분리돼 있었기 때문에(XML, Storyboard) &lt;strong&gt;ViewModel과 View를 연결하는 바인딩 코드&lt;/strong&gt;가 노가다였다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;iOS에서 RxSwift 쓸 때를 떠올리면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// iOS + RxSwift: 바인딩 노가다&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;viewModel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userName&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;bind&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;nameLabel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;disposed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;by&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;disposeBag&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;viewModel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isLoading&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;bind&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;activityIndicator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isAnimating&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;disposed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;by&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;disposeBag&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;viewModel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;bind&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;tableView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;cellIdentifier&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="s"&gt;&amp;#34;Cell&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;disposed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;by&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;disposeBag&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;프로퍼티 하나하나 다 바인딩해줘야 했다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="선언형-ui--최종-보스"&gt;&lt;a href="#%ec%84%a0%ec%96%b8%ed%98%95-ui--%ec%b5%9c%ec%a2%85-%eb%b3%b4%ec%8a%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;선언형 UI — 최종 보스
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;그리고 선언형 UI가 등장했다.&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;Android → &lt;strong&gt;Jetpack Compose&lt;/strong&gt;&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;iOS → &lt;strong&gt;SwiftUI&lt;/strong&gt;&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;크로스플랫폼 → &lt;strong&gt;Flutter&lt;/strong&gt;, &lt;strong&gt;React&lt;/strong&gt;&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;&lt;a class="link" href="https://docs.flutter.dev/flutter-for/declarative" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Flutter 공식 문서&lt;/a&gt;에서 설명하는 핵심 차이는 이거다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 명령형 (Imperative) — 어떻게 바꿀지 지시
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;button&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;setColor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;red&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;button&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;setText&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;완료&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeChild&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;oldChild&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addChild&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;newChild&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 선언형 (Declarative) — 어떤 상태인지 선언
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ElevatedButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;style:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ButtonStyle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;backgroundColor:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MaterialStateProperty&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;all&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;red&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;onTap&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;완료&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;명령형은 &amp;ldquo;빨간색으로 바꿔, 텍스트 바꿔, 자식 교체해&amp;rdquo; 하고 일일이 지시하는 거고, 선언형은 &amp;ldquo;이 상태일 때 UI는 이렇게 생겼다&amp;quot;고 선언만 하면 프레임워크가 알아서 그려준다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;SwiftUI에서 &lt;code&gt;@State&lt;/code&gt;가 바뀌면 &lt;code&gt;body&lt;/code&gt;가 다시 그려지는 것과 완전히 같은 원리다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// SwiftUI&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;struct&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;CounterView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;View&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;some&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;View&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Button&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;\(&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="bp"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+=&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Flutter
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;CounterWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatefulWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CounterWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_CounterWidgetState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_CounterWidgetState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;CounterWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ElevatedButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;++&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;선언형 UI가 나오면서 &lt;strong&gt;View의 패턴 구조를 논의할 필요가 없어졌다.&lt;/strong&gt; MVC냐 MVP냐 MVVM이냐가 아니라, &lt;strong&gt;상태와 데이터를 어떻게 관리할지&lt;/strong&gt;가 더 중요해진 거다. 그게 바로 State Management다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="흐름-정리"&gt;&lt;a href="#%ed%9d%90%eb%a6%84-%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;흐름 정리
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;MVC: 원래 작은 컴포넌트용이었는데 모바일에서 Controller가 비대해짐
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; ↓
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;MVP: View와 로직을 Presenter로 분리. 근데 일일이 명령해야 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; ↓
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;MVVM: 데이터 바인딩으로 자동 갱신. 근데 바인딩 코드가 노가다
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; ↓
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;선언형 UI: 상태만 바꾸면 끝. 이제 &amp;#34;상태를 어떻게 관리할까&amp;#34;가 핵심
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="scoped-model-vs-static-model"&gt;&lt;a href="#scoped-model-vs-static-model" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Scoped Model vs Static Model
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Flutter 상태관리 구조는 크게 두 가지로 나뉜다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="scoped-model"&gt;&lt;a href="#scoped-model" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Scoped Model
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;상태의 &lt;strong&gt;범위를 제한&lt;/strong&gt;하는 방식이다. 특정 화면이나 위젯 트리 안에서만 상태가 유효하다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Provider 예시: 이 위젯 하위에서만 CartModel에 접근 가능
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ChangeNotifierProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;create:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CartModel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ShoppingPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이 안에서만 CartModel 사용 가능
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;특징:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;해당 화면이 사라지면 &lt;strong&gt;자동으로 메모리 해제&lt;/strong&gt;된다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;자식 위젯에서 &lt;strong&gt;id 없이도&lt;/strong&gt; 상위 데이터를 참조할 수 있다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;내부적으로 Flutter의 &lt;a class="link" href="https://api.flutter.dev/flutter/widgets/InheritedWidget-class.html" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;InheritedWidget&lt;/a&gt;을 활용한다&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;대표적인 Scoped 방식: &lt;strong&gt;Provider&lt;/strong&gt;, &lt;strong&gt;BLoC&lt;/strong&gt;, &lt;strong&gt;Riverpod&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="static-model"&gt;&lt;a href="#static-model" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Static Model
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;상태가 &lt;strong&gt;전역으로 떠 있는&lt;/strong&gt; 방식이다. 앱 어디서든 접근할 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// GetX 예시: 어디서든 접근 가능
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;put&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;UserController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// A 화면에서
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;UserController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// B 화면에서도
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;UserController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 같은 인스턴스
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;특징:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;메모리 관리를 개발자가 직접&lt;/strong&gt; 해야 한다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;자식에서 데이터 참조할 때 &lt;strong&gt;id(tag)가 항상 필요&lt;/strong&gt;하다&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;Scoped보다 &lt;strong&gt;구현이 훨씬 쉽다&lt;/strong&gt;&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;어디서든 접근/수정 가능하니까 &lt;strong&gt;상태가 꼬일 위험&lt;/strong&gt;이 있다&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;대표적인 Static 방식: &lt;strong&gt;GetX&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="뭐가-다른지-예시로-보면"&gt;&lt;a href="#%eb%ad%90%ea%b0%80-%eb%8b%a4%eb%a5%b8%ec%a7%80-%ec%98%88%ec%8b%9c%eb%a1%9c-%eb%b3%b4%eb%a9%b4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;뭐가 다른지 예시로 보면
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;유튜브 앱이라고 치자. 영상 재생 화면은 코드상으로는 같은 &lt;code&gt;VideoScreen&lt;/code&gt;인데, 어떤 영상이냐에 따라 동영상 URL, 댓글, 좋아요 수가 전부 다르다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Scoped 방식&lt;/strong&gt;에서는:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 각 영상 화면의 상위에 해당 영상의 상태를 넣어줌
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ChangeNotifierProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;create:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;VideoState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;videoId:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;abc123&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;VideoScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이 안에서는 abc123 영상의 상태만 보임
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Riverpod에서는 &lt;code&gt;family&lt;/code&gt;라는 기능으로 더 깔끔하게 처리한다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Riverpod: videoId별로 자동으로 다른 상태 인스턴스 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;videoProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FutureProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;family&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Video&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;videoId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchVideo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;videoId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용: 같은 provider인데 id가 다르면 다른 상태
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;videoProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;abc123&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 영상 1의 상태
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;watch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;videoProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;xyz789&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 영상 2의 상태 (별도)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;Static 방식&lt;/strong&gt;(GetX)에서는:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// tag로 구분해서 따로 관리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;put&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;VideoController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;tag:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;abc123&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;put&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;VideoController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;tag:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;xyz789&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용할 때 tag로 찾아와야 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;VideoController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;tag:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;abc123&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;둘 다 가능하다. 근데 Scoped는 화면 닫으면 알아서 정리되고, Static은 개발자가 직접 &lt;code&gt;Get.delete(tag: 'abc123')&lt;/code&gt; 해줘야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="또-다른-예시--id가-없는-경우"&gt;&lt;a href="#%eb%98%90-%eb%8b%a4%eb%a5%b8-%ec%98%88%ec%8b%9c--id%ea%b0%80-%ec%97%86%eb%8a%94-%ea%b2%bd%ec%9a%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;또 다른 예시 — ID가 없는 경우
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;데스크탑 앱에서 &amp;ldquo;새 문서&amp;rdquo; 버튼을 3번 눌렀다고 치자. 각 문서는 아직 저장 전이라 고유 ID가 없다. 이때는 Scoped가 자연스럽다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Scoped: 각 문서 화면이 자기 스코프 안에 상태를 가짐
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Navigator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;push&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MaterialPageRoute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;builder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ChangeNotifierProvider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;create:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DocumentState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 각각 독립된 상태
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;DocumentScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Static으로도 가능은 하다 — 임시 ID를 생성해서 tag로 관리하면 된다. 근데 굳이 그럴 필요 없이 Scoped가 더 깔끔한 케이스다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="그래서-뭘-써야-하나"&gt;&lt;a href="#%ea%b7%b8%eb%9e%98%ec%84%9c-%eb%ad%98-%ec%8d%a8%ec%95%bc-%ed%95%98%eb%82%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;그래서 뭘 써야 하나
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;정답은 &lt;strong&gt;스펙에 따라 다르다&lt;/strong&gt;. 하지만 일반적인 기준은 있다:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Scoped Model&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Static Model&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;메모리 관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동 해제&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;직접 관리&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;데이터 접근&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;위젯 트리 통해서&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;어디서든 직접&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;구현 난이도&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;상대적으로 복잡&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;쉬움&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 안정성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;범위가 제한돼서 안전&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;어디서든 수정 가능해서 꼬일 수 있음&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;테스트&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;스코프 단위로 격리 가능&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;전역 상태라 격리 어려움&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;대표 패키지&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Provider, BLoC, Riverpod&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;GetX&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Swift 개발자 입장에서 비유하면:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Scoped&lt;/strong&gt; = SwiftUI에서 &lt;code&gt;@StateObject&lt;/code&gt;를 뷰 계층에 맞게 넣는 것&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Static&lt;/strong&gt; = 싱글톤으로 전역 접근하는 것 (&lt;code&gt;AppState.shared&lt;/code&gt;)&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;iOS 개발할 때도 싱글톤 남발하면 테스트 힘들고 상태 꼬이는 걸 경험해봤을 텐데, Flutter에서도 똑같다. GetX가 쉬운 건 맞지만 앱이 커지면 Scoped 방식이 관리하기 편하다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="상태관리-패키지-현황"&gt;&lt;a href="#%ec%83%81%ed%83%9c%ea%b4%80%eb%a6%ac-%ed%8c%a8%ed%82%a4%ec%a7%80-%ed%98%84%ed%99%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;상태관리 패키지 현황
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;a class="link" href="https://docs.flutter.dev/data-and-backend/state-mgmt/options" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Flutter 공식 문서&lt;/a&gt;에서도 여러 접근법을 소개하고 있다. 현재 주요 패키지들의 포지션을 정리하면:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;패키지&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;방식&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;특징&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;strong&gt;Provider&lt;/strong&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Flutter 팀 추천 입문용. InheritedWidget 래퍼&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;strong&gt;BLoC&lt;/strong&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Event → State 단방향 흐름. 엔터프라이즈 앱에 적합&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;strong&gt;Riverpod&lt;/strong&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Scoped&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Provider의 진화형. 컴파일 타임 안전성. family로 키 기반 관리&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;strong&gt;GetX&lt;/strong&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Static&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;전역 접근, 쉬운 구현. tag로 인스턴스 구분&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Flutter 공식 입장은 &amp;ldquo;setState로 시작하고, 복잡해지면 패키지를 도입하라&amp;quot;다. 어떤 패키지가 절대적으로 좋다기보다는 앱 규모와 팀 상황에 맞는 걸 고르는 게 맞다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;상태관리의 역사를 보면 결국 한 방향으로 흘러왔다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&amp;#34;UI를 어떻게 그릴까&amp;#34; → &amp;#34;상태를 어떻게 관리할까&amp;#34;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;MVC에서 선언형 UI까지 오는 동안 패턴이 계속 바뀐 이유는 &lt;strong&gt;&amp;ldquo;상태가 바뀌면 UI가 알아서 반영되게&amp;rdquo;&lt;/strong&gt; 하고 싶었기 때문이다. 선언형 UI가 그걸 해결했고, 이제 남은 문제는 그 상태를 어떤 범위에서 어떻게 관리할지다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Scoped냐 Static이냐는 결국 트레이드오프다. 쉬운 걸 원하면 Static(GetX), 안전한 걸 원하면 Scoped(Provider/BLoC/Riverpod). iOS 개발할 때 싱글톤 vs 의존성 주입 고민했던 것과 본질적으로 같은 문제다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch03-5. GoF 디자인 패턴 - Singleton, Factory, Builder, Command</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch03-5-design-patterns/</link><pubDate>Tue, 28 Apr 2026 02:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch03-5-design-patterns/</guid><description>&lt;p&gt;강의에서 SOLID에 이어 GoF 디자인 패턴 4가지가 나왔다. GoF(Gang of Four)는 1994년에 나온 &lt;a class="link" href="https://en.wikipedia.org/wiki/Design_Patterns" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Design Patterns&lt;/a&gt; 책에서 정리한 23개 객체지향 설계 패턴인데, 이번에 다룬 건 그 중 4개다. MVVM 같은 아키텍처 패턴과는 다르게, 클래스/객체 단위의 설계 기법이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="singleton--인스턴스-하나만"&gt;&lt;a href="#singleton--%ec%9d%b8%ec%8a%a4%ed%84%b4%ec%8a%a4-%ed%95%98%eb%82%98%eb%a7%8c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Singleton — 인스턴스 하나만
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;앱 전체에서 인스턴스가 딱 하나만 존재해야 할 때 쓴다. DB 커넥션, 네트워크 클라이언트, 로거 같은 것들이 대표적이다. 여러 개 만들면 리소스 낭비거나 상태가 꼬이는 경우에 필요하다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ApiClient&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;static&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_instance&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 진짜 생성자는 private
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;factory&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_instance&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 어디서 호출해도 같은 인스턴스
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// true — 같은 놈
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;factory&lt;/code&gt; 키워드가 포인트다. 일반 생성자는 호출할 때마다 새 인스턴스를 만드는데, &lt;code&gt;factory&lt;/code&gt;는 기존 인스턴스를 돌려줄 수 있다. &lt;code&gt;ApiClient()&lt;/code&gt; 처럼 생성자를 부르는 것 같지만 실제로는 &lt;code&gt;_instance&lt;/code&gt;를 반환하는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Swift에서는 보통 &lt;code&gt;static let shared&lt;/code&gt;로 싱글톤을 만든다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ApiClient&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;static&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;shared&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;private&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;init&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;client&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;shared&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Dart는 &lt;code&gt;factory&lt;/code&gt; 생성자 덕분에 &lt;code&gt;.shared&lt;/code&gt; 없이 그냥 &lt;code&gt;ApiClient()&lt;/code&gt;로 쓸 수 있다는 차이가 있다. 쓰는 쪽에서는 싱글톤인지 모르고 써도 되는 셈.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Flutter에서 GetX 쓰면 &lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;가 사실상 싱글톤 관리를 해준다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// GetX 방식 — 직접 싱글톤 안 만들어도 됨
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;put&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 등록
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;client&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ApiClient&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 어디서든 같은 인스턴스
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="factory--객체-생성을-위임"&gt;&lt;a href="#factory--%ea%b0%9d%ec%b2%b4-%ec%83%9d%ec%84%b1%ec%9d%84-%ec%9c%84%ec%9e%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Factory — 객체 생성을 위임
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;만드는 쪽이 &lt;strong&gt;뭐가 나올지 결정&lt;/strong&gt;하는 패턴이다. 쓰는 쪽은 구체적인 클래스를 몰라도 된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="factory-생성자"&gt;&lt;a href="#factory-%ec%83%9d%ec%84%b1%ec%9e%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;factory 생성자
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Dart의 &lt;code&gt;factory&lt;/code&gt; 키워드는 싱글톤 외에도 여러 용도로 쓸 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 1. fromJson — API 응답을 객체로 변환
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;User&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;age&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;age&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;factory&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fromJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Map&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;dynamic&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;name&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;json&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;age&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fromJson&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;name&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;jHoon&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;age&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;25&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;User.fromJson&lt;/code&gt;이 Factory 패턴이다. JSON이라는 날것의 데이터를 받아서 알아서 &lt;code&gt;User&lt;/code&gt; 객체를 만들어준다. API 연동하면 매번 쓰게 되는 패턴이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 2. 조건에 따라 다른 서브클래스 반환
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Payment&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;pay&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;amount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;factory&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Payment&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;method&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;method&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;card&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CardPayment&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;method&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;cash&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CashPayment&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;throw&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;unknown method&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;CardPayment&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Payment&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;pay&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;amount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;카드 결제: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;amount원&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;CashPayment&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Payment&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;pay&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;amount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;현금 결제: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;amount원&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;payment&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Payment&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;card&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Payment로 불렀는데 CardPayment가 나옴
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;payment&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;pay&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;5000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 카드 결제: 5000원
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Payment('card')&lt;/code&gt; 하면 &lt;code&gt;CardPayment&lt;/code&gt;가 나오고, &lt;code&gt;Payment('cash')&lt;/code&gt; 하면 &lt;code&gt;CashPayment&lt;/code&gt;가 나온다. 쓰는 쪽은 &lt;code&gt;CardPayment&lt;/code&gt; 클래스를 직접 알 필요가 없다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;사실 Dart SDK 자체가 이 패턴을 쓰고 있다. &lt;code&gt;List&lt;/code&gt;가 abstract class인데 &lt;code&gt;List.generate()&lt;/code&gt;나 &lt;code&gt;List.filled()&lt;/code&gt;로 만들 수 있는 이유가 내부에 &lt;code&gt;factory&lt;/code&gt; 생성자가 있기 때문이다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="앱에서-실제로-쓰는-빈도"&gt;&lt;a href="#%ec%95%b1%ec%97%90%ec%84%9c-%ec%8b%a4%ec%a0%9c%eb%a1%9c-%ec%93%b0%eb%8a%94-%eb%b9%88%eb%8f%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;앱에서 실제로 쓰는 빈도
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;앱 개발에서 &lt;code&gt;factory&lt;/code&gt;를 직접 쓸 일은 대부분 &lt;strong&gt;싱글톤&lt;/strong&gt;이랑 &lt;strong&gt;fromJson&lt;/strong&gt; 두 가지다. 서브클래스 분기 같은 건 라이브러리나 프레임워크 만드는 사람이 쓰는 거라, &amp;ldquo;이런 게 있구나&amp;rdquo; 정도면 된다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="builder--단계적으로-조립"&gt;&lt;a href="#builder--%eb%8b%a8%ea%b3%84%ec%a0%81%ec%9c%bc%eb%a1%9c-%ec%a1%b0%eb%a6%bd" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Builder — 단계적으로 조립
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;파라미터가 많은 객체를 &lt;strong&gt;하나씩 붙여가며 만드는&lt;/strong&gt; 패턴이다. 조립식 가구처럼.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Builder 패턴이 필요한 상황 (Java 스타일)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;HttpRequest&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;method&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;url&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Map&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;timeout&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequest&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;method&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;url&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;timeout&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;HttpRequestBuilder&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_method&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;GET&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_url&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Map&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_headers&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{};&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_timeout&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;30&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequestBuilder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setMethod&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;m&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_method&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;m&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequestBuilder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setUrl&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;u&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_url&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;u&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequestBuilder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;addHeader&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;k&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;v&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;v&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequestBuilder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setTimeout&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;t&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_timeout&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;t&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequest&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequest&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_method&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_url&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_timeout&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;request&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequestBuilder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;setMethod&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;POST&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;setUrl&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;https://api.com/users&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addHeader&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Authorization&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Bearer abc&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;setTimeout&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;근데 이거, Dart에서는 &lt;strong&gt;named parameter&lt;/strong&gt;로 같은 걸 할 수 있다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;HttpRequest&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;method&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;url&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Map&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;timeout&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequest&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;method&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;GET&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;url&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;timeout&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;30&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;request&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;HttpRequest&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;method:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;POST&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;url:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;https://api.com/users&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;headers:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Authorization&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Bearer abc&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;timeout:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Java에는 named parameter가 없어서 Builder 클래스가 필수였는데, Dart/Swift는 언어 차원에서 지원하니까 Builder를 별도로 만들 필요가 거의 없다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;사실 Flutter의 Widget 생성자가 전부 이 방식이다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Flutter Widget = 사실상 Builder 패턴
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;AlertDialog&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;삭제&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;content:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;정말 삭제할까?&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;actions:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TextButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{},&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;취소&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;TextButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{},&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;확인&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;named parameter로 하나씩 조립하는 거니까 Builder랑 본질은 같다. Dart에서 Builder 패턴을 직접 구현할 일은 거의 없다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="command--동작을-객체로-감싸기"&gt;&lt;a href="#command--%eb%8f%99%ec%9e%91%ec%9d%84-%ea%b0%9d%ec%b2%b4%eb%a1%9c-%ea%b0%90%ec%8b%b8%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Command — 동작을 객체로 감싸기
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;실행할 동작 자체를 객체로 만들어서&lt;/strong&gt; 저장하거나 되돌리거나 할 수 있게 하는 패턴이다. 리모컨 버튼이라고 생각하면 된다. 버튼에 동작을 매핑해두고, 누른 기록을 저장하면 undo도 가능하다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;34
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;35
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;36
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;37
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;38
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;39
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;40
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;41
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;42
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;43
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;44
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;45
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;46
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;47
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;48
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;49
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Command&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;execute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;undo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;AddTextCommand&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Command&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;document&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;AddTextCommand&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;document&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;execute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;document&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;undo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;document&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeLast&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;DeleteTextCommand&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Command&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;document&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;late&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_deleted&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;DeleteTextCommand&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;document&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;execute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_deleted&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;document&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeLast&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;undo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;document&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_deleted&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용: 실행 이력을 스택으로 관리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;doc&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;history&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Command&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 텍스트 추가
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;cmd1&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AddTextCommand&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;doc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;첫 번째 줄&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;cmd1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;execute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;history&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;cmd1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// doc: [&amp;#39;첫 번째 줄&amp;#39;]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;cmd2&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AddTextCommand&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;doc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;두 번째 줄&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;cmd2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;execute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;history&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;cmd2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// doc: [&amp;#39;첫 번째 줄&amp;#39;, &amp;#39;두 번째 줄&amp;#39;]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Ctrl+Z — 되돌리기
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;history&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeLast&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;undo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// doc: [&amp;#39;첫 번째 줄&amp;#39;]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;메모장, 그림판 같은 앱에서 undo/redo가 이 패턴이다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Flutter에서 &lt;code&gt;onPressed&lt;/code&gt;에 함수를 넘기는 것도 넓게 보면 Command다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ElevatedButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;cart&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;product&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 동작을 함수로 감싸서 전달
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;담기&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;다만 undo 기능이 필요 없으면 이렇게 콜백으로 충분하고, Command 클래스를 따로 만들 일은 거의 없다. 문서 편집기나 드로잉 앱처럼 실행 취소가 핵심인 앱에서나 정식으로 쓰는 패턴이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;패턴&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;한 줄 요약&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;앱에서 쓰는 빈도&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Singleton&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;인스턴스 하나만&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자주 — 서비스, DB, 네트워크&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Factory&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;만드는 걸 위임&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자주 — fromJson, 싱글톤&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Builder&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;단계적 조립&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;거의 안 씀 — named parameter가 대신함&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Command&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;동작을 객체로&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;거의 안 씀 — undo 필요할 때만&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;GoF 패턴 23개 중 4개만 다뤘는데, 앱 개발에서 자주 쓰는 건 Singleton이랑 Factory 정도다. Builder는 Dart 언어가 이미 해결해주고 있고, Command는 특수한 경우에만 필요하다. 나머지 GoF 패턴 중에는 Observer(Stream, ChangeNotifier)가 Flutter에서 가장 많이 쓰이는데 이건 상태관리랑 같이 정리하는 게 나을 것 같다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch03-4. SOLID, DRY, KISS - 설계 원칙 정리</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch03-4-solid-dry-kiss/</link><pubDate>Tue, 28 Apr 2026 01:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch03-4-solid-dry-kiss/</guid><description>&lt;p&gt;강의에서 SOLID, DRY, KISS 원칙이 나왔다. 코드를 따로 치진 않았는데 개념 정리는 해둬야 할 것 같아서 Dart/Flutter 기준으로 정리한다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="solid-원칙"&gt;&lt;a href="#solid-%ec%9b%90%ec%b9%99" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;SOLID 원칙
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Robert C. Martin(Uncle Bob)이 정리한 객체지향 설계 5원칙이다. 원래 Java 세계에서 나온 건데 Dart/Flutter에서도 똑같이 적용된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="s--단일-책임-원칙-single-responsibility"&gt;&lt;a href="#s--%eb%8b%a8%ec%9d%bc-%ec%b1%85%ec%9e%84-%ec%9b%90%ec%b9%99-single-responsibility" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;S — 단일 책임 원칙 (Single Responsibility)
&lt;/h3&gt;
 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;클래스는 하나의 책임만 가져야 한다.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;p&gt;하나의 클래스가 여러 일을 하면 한쪽을 고칠 때 다른 쪽이 깨질 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 나쁜 예: 한 클래스가 데이터 로딩 + UI 포맷팅 + 저장까지 다 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;UserManager&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;formatUserName&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;lastName&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;firstName&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;saveToLocal&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 좋은 예: 책임을 나눔
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;UserRepository&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;save&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;UserFormatter&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;formatName&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;lastName&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;firstName&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Flutter에서 이게 특히 중요한 게, Widget 안에 비즈니스 로직을 때려박으면 나중에 유지보수가 지옥이다. 그래서 GetX든 BLoC든 상태관리 패턴이 전부 UI와 로직을 분리하는 구조다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="o--개방-폐쇄-원칙-open-closed"&gt;&lt;a href="#o--%ea%b0%9c%eb%b0%a9-%ed%8f%90%ec%87%84-%ec%9b%90%ec%b9%99-open-closed" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;O — 개방-폐쇄 원칙 (Open-Closed)
&lt;/h3&gt;
 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;확장에는 열려 있고, 수정에는 닫혀 있어야 한다.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;p&gt;기존 코드를 건드리지 않고 새 기능을 추가할 수 있어야 한다는 뜻이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;34
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 나쁜 예: 새 할인 타입 추가하면 이 함수를 계속 수정해야 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;calcDiscount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;type&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;percent&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0.1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;fixed&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 새 타입 추가할 때마다 여기를 고침...
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 좋은 예: 새 할인은 클래스만 추가하면 됨
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Discount&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;calculate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;PercentDiscount&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Discount&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;rate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;PercentDiscount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;calculate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;rate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;FixedDiscount&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Discount&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;amount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;FixedDiscount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;amount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;calculate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;amount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 새로 추가해도 기존 코드 안 건드림
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;BuyOneGetOneFree&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Discount&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;calculate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서 &lt;code&gt;protocol&lt;/code&gt; + 구현체 패턴으로 하는 것과 완전히 같다. Dart는 &lt;code&gt;abstract class&lt;/code&gt;가 그 역할을 한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="l--리스코프-치환-원칙-liskov-substitution"&gt;&lt;a href="#l--%eb%a6%ac%ec%8a%a4%ec%bd%94%ed%94%84-%ec%b9%98%ed%99%98-%ec%9b%90%ec%b9%99-liskov-substitution" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;L — 리스코프 치환 원칙 (Liskov Substitution)
&lt;/h3&gt;
 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;부모 타입 자리에 자식 타입을 넣어도 정상 동작해야 한다.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;p&gt;이름이 어려운데 실제로는 단순하다. 상속받은 클래스가 부모의 계약을 깨면 안 된다는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Rectangle&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;width&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;height&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Rectangle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;width&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;height&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;area&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;width&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;height&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 나쁜 예: 정사각형이 직사각형을 상속
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Square&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Rectangle&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Square&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;size&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;size&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;size&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// width를 바꾸면 height도 바뀌어야 하는데...
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Rectangle을 기대하는 코드에서 예상과 다르게 동작함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;set&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;width&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;width&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;height&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 부모의 계약 위반
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;printArea&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Rectangle&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;r&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;r&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;width&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;r&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;height&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;r&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;area&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Rectangle이면 15인데, Square면 9가 나옴
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;유명한 &amp;ldquo;정사각형-직사각형 문제&amp;quot;다. 수학적으로는 정사각형이 직사각형의 하위지만, 코드에서는 상속하면 안 되는 케이스다. 이럴 때는 상속 대신 공통 인터페이스를 만드는 게 맞다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="i--인터페이스-분리-원칙-interface-segregation"&gt;&lt;a href="#i--%ec%9d%b8%ed%84%b0%ed%8e%98%ec%9d%b4%ec%8a%a4-%eb%b6%84%eb%a6%ac-%ec%9b%90%ec%b9%99-interface-segregation" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;I — 인터페이스 분리 원칙 (Interface Segregation)
&lt;/h3&gt;
 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;클라이언트가 쓰지 않는 메서드에 의존하지 않아야 한다.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;p&gt;거대한 인터페이스 하나보다 작은 인터페이스 여러 개가 낫다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 나쁜 예: 모든 걸 하나에 때려넣음
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Worker&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;code&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;design&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;managePeople&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;writeTests&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Developer가 design()이나 managePeople()을 왜 구현해야 하지?
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 좋은 예: 역할별로 분리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Coder&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;code&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;writeTests&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Designer&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;design&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Manager&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;managePeople&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Developer&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Coder&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;code&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;코딩 중&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;writeTests&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;테스트 작성 중&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Dart에서는 &lt;code&gt;implements&lt;/code&gt;로 여러 인터페이스를 동시에 구현할 수 있으니까 분리해도 조합이 자유롭다. Swift의 protocol composition(&lt;code&gt;Coder &amp;amp; Manager&lt;/code&gt;)이랑 같은 느낌이다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="d--의존성-역전-원칙-dependency-inversion"&gt;&lt;a href="#d--%ec%9d%98%ec%a1%b4%ec%84%b1-%ec%97%ad%ec%a0%84-%ec%9b%90%ec%b9%99-dependency-inversion" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;D — 의존성 역전 원칙 (Dependency Inversion)
&lt;/h3&gt;
 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;구체 클래스가 아니라 추상에 의존해야 한다.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;p&gt;실전에서 제일 체감 큰 원칙이다. 테스트할 때 mock으로 교체하려면 이게 필수다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;34
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;35
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 나쁜 예: 구체 클래스에 직접 의존
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;UserViewModel&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiService&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_api&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ApiService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이러면 테스트 때 교체 불가
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;loadUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_api&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fetchUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 좋은 예: 추상에 의존 + 생성자 주입
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;UserRepository&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ApiUserRepository&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;UserRepository&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 실제 API 호출
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;UserViewModel&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;UserRepository&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_repo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 추상 타입에 의존
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;UserViewModel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_repo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 외부에서 주입
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;loadUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_repo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fetchUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 실제 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;vm&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;UserViewModel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ApiUserRepository&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 테스트
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;vm&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;UserViewModel&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;MockUserRepository&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서 protocol로 DI(의존성 주입) 하는 것과 완전히 같은 패턴이다. Flutter에서 GetX의 &lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt;, Provider의 &lt;code&gt;ChangeNotifierProvider&lt;/code&gt; 같은 것들이 전부 이 원칙 위에서 돌아간다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="dry--dont-repeat-yourself"&gt;&lt;a href="#dry--dont-repeat-yourself" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;DRY — Don&amp;rsquo;t Repeat Yourself
&lt;/h2&gt;
 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;같은 로직을 두 번 이상 쓰지 마라.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;p&gt;복붙이 3번 이상 되면 함수나 클래스로 빼라는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 나쁜 예: 같은 검증 로직이 여기저기 흩어져 있음
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;contains&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;@&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;throw&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;이메일 형식 오류&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// ...
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updateEmail&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;contains&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;@&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;throw&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;이메일 형식 오류&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// ...
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 좋은 예: 한 곳에서 관리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;EmailValidator&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;static&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;validate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;contains&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;@&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;throw&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;이메일 형식 오류&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createUser&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;EmailValidator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;validate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;다만 주의할 점이 있다. &amp;ldquo;코드가 비슷하게 생겼다&amp;quot;고 무조건 합치면 안 된다. 지금은 같아 보여도 나중에 다르게 변할 수 있는 로직이면 분리해두는 게 맞다. 억지로 합치면 오히려 조건 분기가 늘어나서 더 복잡해진다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="kiss--keep-it-simple-stupid"&gt;&lt;a href="#kiss--keep-it-simple-stupid" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;KISS — Keep It Simple, Stupid
&lt;/h2&gt;
 &lt;blockquote&gt;
 &lt;p&gt;단순하게 해라.&lt;/p&gt;

 &lt;/blockquote&gt;
&lt;p&gt;과도한 추상화, 쓸데없는 패턴 적용을 경계하라는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// KISS 위반: 간단한 걸 과하게 추상화
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;StringProcessor&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;process&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;input&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;UpperCaseProcessor&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StringProcessor&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;process&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;input&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;input&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toUpperCase&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ProcessorFactory&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;static&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StringProcessor&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;create&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;type&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;switch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;upper&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;UpperCaseProcessor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;default&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;throw&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Unknown type&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ProcessorFactory&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;create&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;upper&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;process&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;hello&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// KISS: 그냥 이렇게 하면 되는데?
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;hello&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toUpperCase&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;SOLID을 배우면 뭐든 인터페이스로 빼고 패턴을 적용하고 싶어지는데, 간단한 문제에 복잡한 구조를 씌우면 오히려 코드가 읽기 어려워진다. &amp;ldquo;지금 이 추상화가 정말 필요한가?&amp;ldquo;를 항상 생각해야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;원칙&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;한 줄 요약&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Flutter에서 체감&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;SRP&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;한 클래스 = 한 책임&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Widget, ViewModel, Repository 분리&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;OCP&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;수정 없이 확장&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;abstract class로 다형성&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;LSP&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자식이 부모 계약 지키기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;상속 설계 시 주의&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;ISP&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;인터페이스 잘게 쪼개기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;implements 다중 구현&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;DIP&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;추상에 의존, 주입 받기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;GetX/Provider로 DI&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;DRY&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;반복 금지&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;공통 로직 유틸로 분리&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;KISS&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;단순하게&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;과도한 패턴 적용 금지&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;SOLID이 결국 말하는 건 &amp;ldquo;변경에 강한 코드를 짜라&amp;quot;는 거다. 그리고 DRY랑 KISS는 서로 균형을 잡아줘야 한다 — 중복을 없애되(DRY) 그 과정에서 너무 복잡해지면 안 되고(KISS). 실무에서 이 밸런스 잡는 게 제일 어렵다고 한다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch03-3. Dart 함수형 프로그래밍</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch03-3-dart-functional/</link><pubDate>Mon, 27 Apr 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch03-3-dart-functional/</guid><description>&lt;p&gt;Ch03 마지막은 함수형 프로그래밍이다. 람다, Iterable/yield, 절차형과 함수형의 차이를 정리한다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="람다식-익명-함수"&gt;&lt;a href="#%eb%9e%8c%eb%8b%a4%ec%8b%9d-%ec%9d%b5%eb%aa%85-%ed%95%a8%ec%88%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;람다식 (익명 함수)
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Dart에서 함수는 &lt;strong&gt;1급 객체&lt;/strong&gt;다. 변수에 담을 수 있고, 인자로 넘길 수 있고, 반환할 수도 있다. Swift의 클로저와 같은 개념이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 일반 함수
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 익명 함수를 변수에 담기
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;multiply&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 블록 바디 (여러 줄)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;greet&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;message&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Hello, &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;message&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift 클로저와 비교하면 문법이 좀 다르다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;add&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;-&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;multiply&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;-&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;$0&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;$1&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Dart
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// $0, $1 같은 축약은 없음
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서는 &lt;code&gt;$0&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;$1&lt;/code&gt;로 파라미터를 축약할 수 있는데, Dart는 그런 문법이 없다. 대신 화살표 &lt;code&gt;=&amp;gt;&lt;/code&gt;가 있어서 한 줄짜리 함수를 간결하게 쓸 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="정렬에서의-활용"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a0%ac%ec%97%90%ec%84%9c%ec%9d%98-%ed%99%9c%ec%9a%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정렬에서의 활용
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 오름차순
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sort&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;compareTo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 내림차순
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sort&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;compareTo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서 &lt;code&gt;sorted(by: &amp;lt;)&lt;/code&gt; 쓰는 것과 비슷한데, Dart는 &lt;code&gt;compareTo&lt;/code&gt;를 쓰는 게 관례다. &lt;code&gt;sort&lt;/code&gt;는 원본을 변경하는 것도 주의 (Swift의 &lt;code&gt;sort()&lt;/code&gt;도 마찬가지).&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="함수를-인자로-넘기기"&gt;&lt;a href="#%ed%95%a8%ec%88%98%eb%a5%bc-%ec%9d%b8%ec%9e%90%eb%a1%9c-%eb%84%98%ea%b8%b0%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;함수를 인자로 넘기기
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 함수를 파라미터로 받는 함수
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;repeat&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;times&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Function&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;action&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;times&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;++&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;action&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;repeat&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i번째&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt; 실행&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 0번째 실행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 1번째 실행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 2번째 실행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Dart에서 함수 타입은 &lt;code&gt;void Function(int)&lt;/code&gt; 식으로 쓴다. Swift의 &lt;code&gt;(Int) -&amp;gt; Void&lt;/code&gt;와 같은 의미인데 문법이 다르다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="tear-off"&gt;&lt;a href="#tear-off" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Tear-off
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;함수를 괄호 없이 이름만 쓰면 자동으로 클로저가 된다. &lt;a class="link" href="https://dart.dev/effective-dart/usage" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Effective Dart&lt;/a&gt;에서도 람다로 감싸지 말고 tear-off를 쓰라고 권장한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 이것보다
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;forEach&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;item&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;item&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 이렇게 (tear-off)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;forEach&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="typedef로-함수-타입에-이름-붙이기"&gt;&lt;a href="#typedef%eb%a1%9c-%ed%95%a8%ec%88%98-%ed%83%80%ec%9e%85%ec%97%90-%ec%9d%b4%eb%a6%84-%eb%b6%99%ec%9d%b4%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;typedef로 함수 타입에 이름 붙이기
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;함수 타입이 길어지면 &lt;code&gt;typedef&lt;/code&gt;로 별칭을 만들 수 있다. Swift의 &lt;code&gt;typealias&lt;/code&gt;와 같다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;typedef&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Predicate&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Function&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;item&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;typedef&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Mapper&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;R&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;R&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Function&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;item&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Predicate&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;isEven&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;%&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Mapper&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;getLength&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;s&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;s&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;evenNumbers&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;where&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isEven&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [2, 4]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="함수를-반환하는-함수"&gt;&lt;a href="#%ed%95%a8%ec%88%98%eb%a5%bc-%eb%b0%98%ed%99%98%ed%95%98%eb%8a%94-%ed%95%a8%ec%88%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;함수를 반환하는 함수
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Function&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;makeDiscounter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;percent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;-&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;percent&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;100&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;tenOff&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;makeDiscounter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;twentyOff&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;makeDiscounter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;20&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;tenOff&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;10000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 9000.0
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;twentyOff&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;10000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 8000.0
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;클로저가 &lt;code&gt;percent&lt;/code&gt;를 캡처해서 기억하는 거다. Swift에서도 완전히 같은 패턴이 가능하다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="iterable과-yield"&gt;&lt;a href="#iterable%ea%b3%bc-yield" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Iterable과 yield
&lt;/h2&gt;&lt;h3 id="iterable이란"&gt;&lt;a href="#iterable%ec%9d%b4%eb%9e%80" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Iterable이란
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Iterable&lt;/code&gt;은 순차적으로 접근할 수 있는 컬렉션의 추상 타입이다. &lt;code&gt;List&lt;/code&gt;와 &lt;code&gt;Set&lt;/code&gt;이 &lt;code&gt;Iterable&lt;/code&gt;을 구현하고 있다. &lt;a class="link" href="https://dart.dev/codelabs/iterables" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Dart 공식 codelab&lt;/a&gt;에서 자세히 설명하고 있다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;중요한 건 **지연 평가(lazy evaluation)**다. &lt;code&gt;map()&lt;/code&gt;이나 &lt;code&gt;where()&lt;/code&gt; 같은 메서드가 반환하는 &lt;code&gt;Iterable&lt;/code&gt;은 바로 계산되지 않고, 실제로 값을 꺼낼 때 계산된다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;mapped&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;변환 중: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 여기까지는 아무것도 출력 안 됨!
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;mapped&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이때 비로소 &amp;#34;변환 중&amp;#34; 출력
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서는 &lt;code&gt;map&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;filter&lt;/code&gt;가 바로 &lt;code&gt;Array&lt;/code&gt;를 반환한다(eager). Dart처럼 lazy로 쓰려면 &lt;code&gt;.lazy.map { ... }&lt;/code&gt;으로 명시해야 한다. Dart는 기본이 lazy인 셈.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="sync-제너레이터와-yield"&gt;&lt;a href="#sync-%ec%a0%9c%eb%84%88%eb%a0%88%ec%9d%b4%ed%84%b0%ec%99%80-yield" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;sync* 제너레이터와 yield
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;sync*&lt;/code&gt;로 &lt;code&gt;Iterable&lt;/code&gt;을 직접 만들 수 있다. 값을 하나씩 &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt;로 내보내는 제너레이터 함수다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Iterable&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;range&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;start&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;end&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;sync&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;start&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;end&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;++&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;yield&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;range&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 1, 2, 3, 4, 5
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서 같은 걸 하려면 &lt;code&gt;Sequence&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;IteratorProtocol&lt;/code&gt;을 직접 구현해야 하는데, Dart는 &lt;code&gt;sync*&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt; 두 키워드로 끝난다. 확실히 간결하다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift: 같은 걸 하려면 이만큼 써야 함&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;struct&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Range&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Sequence&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;IteratorProtocol&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;current&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;end&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kr"&gt;mutating&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;func&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;-&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;guard&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;current&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;end&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;nil&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;defer&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;current&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+=&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;current&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="yield---위임"&gt;&lt;a href="#yield---%ec%9c%84%ec%9e%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;yield* - 위임
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;yield*&lt;/code&gt;는 다른 Iterable이나 Stream의 모든 원소를 그대로 내보낸다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Iterable&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;countdown&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;sync&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;yield&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;yield&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;countdown&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;-&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 재귀 위임
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;countdown&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [5, 4, 3, 2, 1, 0]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;yield*&lt;/code&gt; 없이 하려면 &lt;code&gt;for (var v in countdown(from - 1)) yield v;&lt;/code&gt; 이렇게 루프를 돌려야 하는데, &lt;code&gt;yield*&lt;/code&gt;가 이걸 한 줄로 해준다. 재귀적 구조를 다룰 때 편하다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="sync-vs-async"&gt;&lt;a href="#sync-vs-async" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;sync* vs async*
&lt;/h3&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;sync*&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;async*&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;반환 타입&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Iterable&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Stream&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;실행&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;동기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;비동기&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;await&lt;/code&gt; 사용&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;불가&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;가능&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;소비&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;for-in&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;await for&lt;/code&gt; 또는 &lt;code&gt;listen&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;sync*&lt;/code&gt;는 동기 제너레이터, &lt;code&gt;async*&lt;/code&gt;는 비동기 제너레이터다. 둘 다 &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt;로 값을 내보내는 건 같은데, &lt;code&gt;async*&lt;/code&gt;는 비동기 작업(네트워크, 타이머 등)을 사이에 끼울 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="절차형-vs-함수형"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%88%ec%b0%a8%ed%98%95-vs-%ed%95%a8%ec%88%98%ed%98%95" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;절차형 vs 함수형
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;같은 문제를 두 가지 방식으로 풀 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;문제&lt;/strong&gt;: 상품 목록에서 재고가 있는 것만 골라서 10% 할인 적용한 총액을 구하기.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Product&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;inStock&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Product&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inStock&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;products&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Product&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;노트북&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1500000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Product&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;마우스&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;35000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Product&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;키보드&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;89000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Product&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;모니터&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;450000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;절차형 (명령형)&lt;/strong&gt;: 어떻게 할지를 단계별로 지시&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;total&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;products&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inStock&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;total&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0.9&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;round&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;total&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 1786500
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;함수형 (선언형)&lt;/strong&gt;: 무엇을 할지를 선언&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;total&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;products&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;where&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inStock&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0.9&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;round&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;())&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;reduce&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sum&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;sum&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;price&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;total&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 1786500
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;같은 결과지만 접근 방식이 다르다:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;절차형&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;함수형&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;변수를 만들고 값을 바꿈&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;데이터를 변환해서 새로 만듦&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;흐름&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;for, if로 직접 제어&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;where, map, reduce로 선언&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;부수 효과&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;있을 수 있음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;최소화&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;가독성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;한 줄씩 따라가야 함&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;의도가 한눈에 보임&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Dart는 멀티 패러다임 언어라 둘 다 자유롭게 쓸 수 있다. &lt;a class="link" href="https://dart.dev/effective-dart/usage" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Effective Dart&lt;/a&gt;에서는 &lt;strong&gt;변환 작업에는 함수형&lt;/strong&gt;(map/where/reduce 체이닝), &lt;strong&gt;부수 효과가 있는 작업에는 for-in 루프&lt;/strong&gt;를 권장한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 변환 → 함수형
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;names&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;users&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;u&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;u&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 부수 효과(출력, 상태 변경) → for-in
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;users&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;sendNotification&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="메서드-체이닝"&gt;&lt;a href="#%eb%a9%94%ec%84%9c%eb%93%9c-%ec%b2%b4%ec%9d%b4%eb%8b%9d" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;메서드 체이닝
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;함수형 스타일의 장점은 체이닝으로 드러난다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// CSV 데이터 처리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;activeUsers&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;rawLines&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;skip&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 헤더 건너뛰기
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;line&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;line&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;split&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;,&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 필드 분리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;where&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 유효성 검사
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;where&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;active&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 활성 유저만
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 이름만 추출
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Dart에서 체이닝이 편한 이유가 &lt;code&gt;where&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;map&lt;/code&gt;이 기본 lazy라서 중간에 불필요한 리스트를 만들지 않기 때문이다. Swift에서는 &lt;code&gt;.lazy&lt;/code&gt;를 안 붙이면 각 단계마다 새 &lt;code&gt;Array&lt;/code&gt;가 생긴다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="캐스케이드-연산자-"&gt;&lt;a href="#%ec%ba%90%ec%8a%a4%ec%bc%80%ec%9d%b4%eb%93%9c-%ec%97%b0%ec%82%b0%ec%9e%90-" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;캐스케이드 연산자 (..)
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Dart만의 문법인데, 같은 객체에 여러 메서드를 연속 호출할 때 쓴다. 메서드 체이닝이랑은 다른 개념이다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 캐스케이드 없이
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;paint&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Paint&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;paint&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;color&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;black&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;paint&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;strokeWidth&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5.0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;paint&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;strokeCap&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StrokeCap&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;round&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 캐스케이드로 축약
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;paint&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Paint&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;color&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;black&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;strokeWidth&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5.0&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;strokeCap&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StrokeCap&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;round&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;..&lt;/code&gt;은 메서드의 반환값을 무시하고 &lt;strong&gt;원래 객체를 반환&lt;/strong&gt;한다. 메서드 체이닝은 각 메서드가 새 값을 반환해야 하지만, 캐스케이드는 void 반환 메서드에도 쓸 수 있다. Swift에는 이런 문법이 없다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Dart&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Swift&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;설명&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;(x) =&amp;gt; x * 2&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;{ $0 * 2 }&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;익명 함수&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;void Function(int)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;(Int) -&amp;gt; Void&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;함수 타입&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;typedef&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;typealias&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;함수 타입 별칭&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;where()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;filter()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;필터링&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;expand()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;flatMap()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;평탄화&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;fold()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;reduce(into:)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;초기값 있는 축약&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;sync*&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Sequence&lt;/code&gt; 프로토콜 구현&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;제너레이터&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;..&lt;/code&gt; (cascade)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;없음&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;같은 객체에 연속 호출&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;lazy 기본&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.lazy&lt;/code&gt; 명시 필요&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;지연 평가&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Swift에서 넘어오면서 제일 인상적이었던 건 &lt;code&gt;sync*&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;async*&lt;/code&gt; 제너레이터 문법이다. Swift에서 &lt;code&gt;Sequence&lt;/code&gt; 만들려면 struct에 &lt;code&gt;IteratorProtocol&lt;/code&gt; 구현하고 &lt;code&gt;next()&lt;/code&gt; 메서드 만들고&amp;hellip; 하는 게 Dart에서는 &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt; 한 줄이면 끝난다. 그리고 Iterable이 기본 lazy라는 것도 Swift와의 큰 차이점인데, 대량 데이터 처리할 때는 이게 유리하다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch03-2. Dart 비동기 - Future, Stream</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch03-2-dart-async/</link><pubDate>Sun, 26 Apr 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch03-2-dart-async/</guid><description>&lt;p&gt;Ch03 두 번째는 비동기 프로그래밍이다. Future와 Stream이 핵심인데, Swift의 async/await이랑 비교하면 이해가 빠르다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="future---미래의-값"&gt;&lt;a href="#future---%eb%af%b8%eb%9e%98%ec%9d%98-%ea%b0%92" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Future - 미래의 값
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Future&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;는 &amp;ldquo;아직 안 끝난 비동기 작업의 결과&amp;quot;를 나타낸다. &lt;a class="link" href="https://dart.dev/codelabs/async-await" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Dart 공식 문서&lt;/a&gt;에 따르면 두 가지 상태가 있다:&lt;/p&gt;
&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Uncompleted&lt;/strong&gt;: 작업 진행 중&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Completed&lt;/strong&gt;: 값 또는 에러로 완료&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;
&lt;p&gt;Swift에서는 &lt;code&gt;async&lt;/code&gt; 함수가 값을 직접 반환하고 런타임이 내부적으로 관리하는데, Dart는 &lt;code&gt;Future&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;라는 래퍼 객체를 명시적으로 반환한다. 타입 시그니처에 비동기 여부가 드러나는 셈이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Dart: 반환 타입이 Future&amp;lt;String&amp;gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchUserName&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;delayed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;seconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;jHoon&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift: 반환 타입이 그냥 String, async가 키워드로 붙음&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;func&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;fetchUserName&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;-&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;try&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Task&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sleep&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;nanoseconds&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1_000_000_000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="s"&gt;&amp;#34;jHoon&amp;#34;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="asyncawait"&gt;&lt;a href="#asyncawait" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;async/await
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;사용법은 Swift랑 거의 똑같다. &lt;code&gt;async&lt;/code&gt; 붙이고 &lt;code&gt;await&lt;/code&gt;으로 기다리면 된다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;main&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;주문 시작&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;order&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchOrder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;주문 완료: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;order&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchOrder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;delayed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;seconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;아이스 아메리카노&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 주문 시작
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// (2초 후)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 주문 완료: 아이스 아메리카노
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;한 가지 차이: Dart에서 &lt;code&gt;async&lt;/code&gt; 함수는 &lt;strong&gt;첫 번째 &lt;code&gt;await&lt;/code&gt;을 만나기 전까지 동기적으로 실행&lt;/strong&gt;된다. &lt;code&gt;await&lt;/code&gt; 이전 코드는 바로 실행되고, &lt;code&gt;await&lt;/code&gt;에서 비로소 비동기로 전환된다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="에러-처리"&gt;&lt;a href="#%ec%97%90%eb%9f%ac-%ec%b2%98%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;에러 처리
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// try-catch (권장)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;try&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;catch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;에러: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// then + catchError (콜백 스타일)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;fetchData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;then&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;catchError&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;에러: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;whenComplete&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;완료&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift의 &lt;code&gt;do-catch&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;try await&lt;/code&gt;과 구조적으로 거의 같다. &lt;code&gt;then&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;catchError&lt;/code&gt; 체이닝은 Swift의 옛날 completion handler 패턴이랑 비슷한 느낌인데, &lt;code&gt;async/await&lt;/code&gt;이 훨씬 읽기 좋으니까 &lt;code&gt;try-catch&lt;/code&gt; 쓰는 게 낫다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="타임아웃"&gt;&lt;a href="#%ed%83%80%ec%9e%84%ec%95%84%ec%9b%83" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;타임아웃
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;try&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;timeout&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;seconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TimeoutException&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;3초 안에 응답이 없음&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="순차-vs-병렬-실행"&gt;&lt;a href="#%ec%88%9c%ec%b0%a8-vs-%eb%b3%91%eb%a0%ac-%ec%8b%a4%ed%96%89" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;순차 vs 병렬 실행
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 순차: 총 3초 (1+1+1)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchA&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 1초
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchB&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 1초
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;c&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchC&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 1초
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 병렬: 총 1초 (동시 실행, 가장 긴 것 기준)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;wait&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;([&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fetchA&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchB&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchC&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()]);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서는 &lt;code&gt;async let&lt;/code&gt;으로 병렬 실행하고 tuple로 받는 반면, Dart는 &lt;code&gt;Future.wait&lt;/code&gt;으로 &lt;code&gt;List&lt;/code&gt;에 담아서 받는다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift 병렬 실행&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchA&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;b&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchB&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;results&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;try&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// tuple&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;서로 의존성이 없는 API 호출은 &lt;code&gt;Future.wait&lt;/code&gt;으로 묶으면 체감 속도가 확 빨라진다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="stream---연속된-비동기-데이터"&gt;&lt;a href="#stream---%ec%97%b0%ec%86%8d%eb%90%9c-%eb%b9%84%eb%8f%99%ea%b8%b0-%eb%8d%b0%ec%9d%b4%ed%84%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Stream - 연속된 비동기 데이터
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Future&lt;/code&gt;가 한 번의 결과라면, &lt;code&gt;Stream&lt;/code&gt;은 &lt;strong&gt;여러 번 값을 받을 수 있는&lt;/strong&gt; 비동기 시퀀스다. &lt;a class="link" href="https://dart.dev/libraries/async/creating-streams" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Dart 공식 가이드&lt;/a&gt;에서 자세히 다루고 있다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;채팅 메시지, 센서 데이터, 실시간 주가처럼 시간에 따라 계속 들어오는 데이터를 처리할 때 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="만드는-방법-1-async--yield"&gt;&lt;a href="#%eb%a7%8c%eb%93%9c%eb%8a%94-%eb%b0%a9%eb%b2%95-1-async--yield" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;만드는 방법 1: async* + yield
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Stream&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;countDown&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;--&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;delayed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;seconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;yield&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 값을 하나씩 내보냄
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;main&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;countDown&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 5, 4, 3, 2, 1, 0 (1초 간격)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;async*&lt;/code&gt;는 Stream을 생성하는 제너레이터 함수다. &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt;로 값을 하나씩 내보낸다. Swift의 &lt;code&gt;AsyncStream&lt;/code&gt; + continuation 방식보다 훨씬 간결하다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-swift" data-lang="swift"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Swift: continuation 기반이라 좀 장황함&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nv"&gt;stream&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AsyncStream&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Int&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;continuation&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="bp"&gt;stride&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;through&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;by&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;-&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;try&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Task&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sleep&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;nanoseconds&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1_000_000_000&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;continuation&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;yield&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;continuation&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;finish&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="bp"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;stream&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="bp"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="만드는-방법-2-streamcontroller"&gt;&lt;a href="#%eb%a7%8c%eb%93%9c%eb%8a%94-%eb%b0%a9%eb%b2%95-2-streamcontroller" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;만드는 방법 2: StreamController
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;직접 이벤트를 push하고 싶을 때는 &lt;code&gt;StreamController&lt;/code&gt;를 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StreamController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 구독
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;stream&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;listen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;받음: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onError:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;에러: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onDone:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;스트림 종료&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 이벤트 push
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;첫 번째&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;두 번째&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addError&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Exception&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;문제 발생&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;세 번째&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;close&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;StreamController&lt;/code&gt;는 Flutter에서 위젯 간 데이터 전달이나 상태 변경 알림에도 많이 쓴다. &lt;code&gt;StreamBuilder&lt;/code&gt; 위젯이랑 조합하면 실시간 UI 업데이트가 가능하다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="stream-변환"&gt;&lt;a href="#stream-%eb%b3%80%ed%99%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Stream 변환
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Stream도 &lt;code&gt;map&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;where&lt;/code&gt; 같은 변환 메서드를 지원한다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;countDown&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;where&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isEven&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 짝수만
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n초&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt; 남았습니다&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 문자열로 변환
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;listen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;msg&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;msg&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 10초 남았습니다, 8초 남았습니다, ...
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="broadcaststream---여러-리스너"&gt;&lt;a href="#broadcaststream---%ec%97%ac%eb%9f%ac-%eb%a6%ac%ec%8a%a4%eb%84%88" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;BroadcastStream - 여러 리스너
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;기본 Stream은 &lt;strong&gt;단일 구독&lt;/strong&gt;만 가능하다. 두 번 &lt;code&gt;listen&lt;/code&gt;하면 에러가 난다. 여러 곳에서 동시에 구독하려면 &lt;strong&gt;BroadcastStream&lt;/strong&gt;을 써야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 방법 1: StreamController.broadcast()
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StreamController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;broadcast&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;stream&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;listen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;A: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;stream&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;listen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;B: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// A: 1
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// B: 1
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 방법 2: 기존 스트림을 변환
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;broadcast&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;countDown&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;asBroadcastStream&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;broadcast&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;listen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;위젯1: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;broadcast&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;listen&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;위젯2: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;주의할 점: broadcast 스트림은 리스너가 없을 때 발생한 이벤트는 그냥 버린다. 늦게 구독하면 이전 데이터를 못 받는다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;Swift Combine으로 비교하면:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Dart&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Swift Combine&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;설명&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StreamController()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;-&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;단일 구독 스트림&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;StreamController.broadcast()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;PassthroughSubject&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;다중 구독, 이전 값 안 줌&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;직접 구현 필요&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;CurrentValueSubject&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;최신 값 유지 + 다중 구독&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="yield---다른-스트림이터러블-위임"&gt;&lt;a href="#yield---%eb%8b%a4%eb%a5%b8-%ec%8a%a4%ed%8a%b8%eb%a6%bc%ec%9d%b4%ed%84%b0%eb%9f%ac%eb%b8%94-%ec%9c%84%ec%9e%84" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;yield* - 다른 스트림/이터러블 위임
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;yield*&lt;/code&gt;는 다른 스트림이나 이터러블의 모든 값을 그대로 내보낸다. 재귀적 스트림을 만들 때 유용하다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Stream&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;countStream&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;max&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;async&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;max&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;++&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Future&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;delayed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Duration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;seconds:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;yield&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;yield&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;완료!&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;yield&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;countStream&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;max&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 재귀: 다시 처음부터
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;yield&lt;/code&gt;가 값 하나를 내보내는 거라면, &lt;code&gt;yield*&lt;/code&gt;는 통째로 위임하는 거다. &lt;code&gt;for&lt;/code&gt; 루프로 하나씩 &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt;하는 것보다 효율적이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="future-vs-stream-정리"&gt;&lt;a href="#future-vs-stream-%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Future vs Stream 정리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Future&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Stream&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;데이터&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;한 번&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;여러 번&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;사용 시점&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;API 호출, 파일 읽기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;실시간 데이터, 이벤트&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;소비&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;await&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;await for&lt;/code&gt; 또는 &lt;code&gt;listen&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;Swift 대응&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;async&lt;/code&gt; 함수 반환값&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;AsyncStream&lt;/code&gt; / Combine&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;생성&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;async&lt;/code&gt; 함수&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;async*&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt; 또는 &lt;code&gt;StreamController&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;Swift에서 넘어오면서 느낀 건, Dart의 &lt;code&gt;async*&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;yield&lt;/code&gt;가 Swift의 &lt;code&gt;AsyncStream&lt;/code&gt; continuation 방식보다 확실히 간결하다는 거다. 스트림을 만드는 코드 자체가 직관적이라 좋았다. 반면 &lt;code&gt;Future.wait&lt;/code&gt; vs &lt;code&gt;async let&lt;/code&gt; 같은 병렬 처리는 Swift 쪽이 tuple로 받으니까 타입이 더 명확한 느낌이다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch03-1. Dart 컬렉션과 제네릭</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch03-1-dart-collections/</link><pubDate>Sat, 25 Apr 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch03-1-dart-collections/</guid><description>&lt;p&gt;Ch03부터는 Dart 문법을 좀 더 깊게 판다. 첫 번째는 컬렉션과 제네릭이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="list---swift의-array"&gt;&lt;a href="#list---swift%ec%9d%98-array" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;List - Swift의 Array
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Dart의 &lt;code&gt;List&lt;/code&gt;는 Swift의 &lt;code&gt;Array&lt;/code&gt;와 거의 같다. 선언 방식도 비슷한데 몇 가지 차이가 있다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;scores&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;95&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;87&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;72&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;91&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// List&amp;lt;int&amp;gt; 추론
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;names&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Alice&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Bob&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 타입 명시
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;empty&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[];&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 빈 리스트
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;generated&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;generate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [0, 2, 4, 6, 8]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서는 &lt;code&gt;[Int]()&lt;/code&gt;나 &lt;code&gt;Array(repeating:count:)&lt;/code&gt; 같은 걸 쓰는데, Dart는 &lt;code&gt;List.generate&lt;/code&gt;로 초기값을 만들 수 있어서 좀 더 유연하다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="주요-메서드"&gt;&lt;a href="#%ec%a3%bc%ec%9a%94-%eb%a9%94%ec%84%9c%eb%93%9c" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;주요 메서드
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Swift에서 자주 쓰던 메서드들이 Dart에서는 이름이 다른 경우가 있다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;6&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;7&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;8&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// where == Swift의 filter
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;evens&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;where&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isEven&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [2, 4, 6, 8]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// map은 동일
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;doubled&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [2, 4, 6, ...]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// expand == Swift의 flatMap
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;nested&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;flat&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;nested&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;expand&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [1, 2, 3, 4, 5]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// any == Swift의 contains(where:)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;hasEven&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;any&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isEven&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// true
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// every == Swift의 allSatisfy
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;allPositive&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;every&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// true
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;여기서 중요한 게, &lt;code&gt;map&lt;/code&gt;이나 &lt;code&gt;where&lt;/code&gt;가 반환하는 건 &lt;code&gt;List&lt;/code&gt;가 아니라 **&lt;code&gt;Iterable&lt;/code&gt;**이다. 지연 평가(lazy)라서 &lt;code&gt;.toList()&lt;/code&gt;를 호출해야 실제로 계산된다. Swift는 &lt;code&gt;map&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;filter&lt;/code&gt;가 바로 &lt;code&gt;Array&lt;/code&gt;를 반환하는 것과 다르다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Dart&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Swift&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;설명&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;where()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;filter()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;조건 필터링&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;expand()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;flatMap()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;중첩 평탄화&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;any()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;contains(where:)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;하나라도 만족?&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;every()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;allSatisfy()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;전부 만족?&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;fold()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;reduce(into:)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;초기값 있는 축약&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;take(n)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;prefix(n)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;앞에서 n개&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;skip(n)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;dropFirst(n)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;앞에서 n개 건너뛰기&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h3 id="reduce-vs-fold"&gt;&lt;a href="#reduce-vs-fold" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;reduce vs fold
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;reduce&lt;/code&gt;는 첫 번째 원소를 초기값으로 쓰고, &lt;code&gt;fold&lt;/code&gt;는 초기값을 직접 지정한다. 빈 리스트에서 &lt;code&gt;reduce&lt;/code&gt;를 쓰면 에러가 나니까 &lt;code&gt;fold&lt;/code&gt;가 더 안전하다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;prices&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1200&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3500&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;890&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4200&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// reduce: 첫 원소가 초기값 → 빈 리스트면 에러
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;total1&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;prices&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;reduce&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sum&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;sum&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 9790
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// fold: 초기값 지정 → 빈 리스트도 안전
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;total2&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;prices&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fold&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sum&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;sum&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 9790
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="삽입-교환-정렬"&gt;&lt;a href="#%ec%82%bd%ec%9e%85-%ea%b5%90%ed%99%98-%ec%a0%95%eb%a0%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;삽입, 교환, 정렬
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;insert&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;99&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [1, 99, 2, 3, 4, 5]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;removeAt&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 인덱스 3 제거
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 교환은 직접 구현해야 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;temp&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;temp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// extension으로 만들면 편하다
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;extension&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListSwap&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;swap&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;j&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;temp&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;j&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;j&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;temp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;swap&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 깔끔
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서는 &lt;code&gt;swapAt()&lt;/code&gt;이 기본 제공되는데, Dart는 없어서 extension으로 만들어야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="spread-연산자와-collection-iffor"&gt;&lt;a href="#spread-%ec%97%b0%ec%82%b0%ec%9e%90%ec%99%80-collection-iffor" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Spread 연산자와 Collection if/for
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;Dart만의 기능인데, 꽤 편하다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;defaults&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;en&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;ko&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;userLangs&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;ja&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;allLangs&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[...&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;defaults&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userLangs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;zh&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// [&amp;#39;en&amp;#39;, &amp;#39;ko&amp;#39;, &amp;#39;ja&amp;#39;, &amp;#39;zh&amp;#39;]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// null-aware spread
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;extras&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;combined&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[...&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;defaults&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;extras&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// null이면 무시
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// collection if: 조건부 원소 추가
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;isAdmin&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;menu&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Home&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Profile&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isAdmin&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Admin Panel&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// collection for: 반복으로 원소 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;numbers&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;labels&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;numbers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isEven&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;n은&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt; 짝수&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// [&amp;#39;2은 짝수&amp;#39;, &amp;#39;4은 짝수&amp;#39;]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서는 이런 걸 하려면 &lt;code&gt;filter&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;map&lt;/code&gt;을 체이닝하거나 따로 로직을 짜야 하는데, Dart는 리터럴 안에서 바로 된다. 처음 봤을 때 꽤 신기했음.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="map---swift의-dictionary"&gt;&lt;a href="#map---swift%ec%9d%98-dictionary" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Map - Swift의 Dictionary
&lt;/h2&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Content-Type&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;application/json&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Authorization&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Bearer abc123&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// Map&amp;lt;String, String&amp;gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 접근 (nullable 반환 — Swift와 동일)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;type&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Content-Type&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// String?
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;headers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Cache-Control&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;no-cache&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 추가/수정
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift의 &lt;code&gt;Dictionary&lt;/code&gt;와 거의 같은데, 유용한 메서드 몇 가지:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;wordCount&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{};&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;words&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;dart&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;flutter&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;dart&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;widget&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;dart&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// update: 있으면 업데이트, 없으면 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;word&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;words&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;wordCount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;update&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;word&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;ifAbsent:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// {&amp;#39;dart&amp;#39;: 3, &amp;#39;flutter&amp;#39;: 1, &amp;#39;widget&amp;#39;: 1}
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// putIfAbsent: 없을 때만 생성
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;cache&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{};&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;cache&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;putIfAbsent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;users&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[]).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Alice&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;cache&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;putIfAbsent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;users&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[]).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Bob&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// {&amp;#39;users&amp;#39;: [&amp;#39;Alice&amp;#39;, &amp;#39;Bob&amp;#39;]}
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// containsKey
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;wordCount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;containsKey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;dart&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;dart가 &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;wordCount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;dart&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;번 나옴&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서는 &lt;code&gt;cache[&amp;quot;users&amp;quot;, default: []].append(&amp;quot;Alice&amp;quot;)&lt;/code&gt; 이런 식으로 default subscript를 쓰는데, Dart는 &lt;code&gt;putIfAbsent&lt;/code&gt;로 처리한다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="set---중복-없는-컬렉션"&gt;&lt;a href="#set---%ec%a4%91%eb%b3%b5-%ec%97%86%eb%8a%94-%ec%bb%ac%eb%a0%89%ec%85%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Set - 중복 없는 컬렉션
&lt;/h2&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fruits&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;apple&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;banana&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;apple&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;grape&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// {&amp;#39;apple&amp;#39;, &amp;#39;banana&amp;#39;, &amp;#39;grape&amp;#39;} — 중복 제거
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;fruits&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;mango&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;fruits&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;contains&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;apple&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// true
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// List에서 중복 제거할 때 유용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;unique&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;list&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toSet&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// [1, 2, 3]
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift의 &lt;code&gt;Set&lt;/code&gt;과 동일하다. 교집합, 합집합도 &lt;code&gt;intersection()&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;union()&lt;/code&gt;으로 가능하다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="제네릭"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%9c%eb%84%a4%eb%a6%ad" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;제네릭
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Swift의 제네릭과 문법이 거의 같다. &lt;code&gt;&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt; 대신 제약을 걸 때 Swift는 &lt;code&gt;&amp;lt;T: Protocol&amp;gt;&lt;/code&gt;이고 Dart는 &lt;code&gt;&amp;lt;T extends Class&amp;gt;&lt;/code&gt; 이 차이 정도.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Dart 3의 sealed class로 제네릭 Result 패턴
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;sealed&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Success&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Success&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Failure&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;message&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Failure&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;message&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchScore&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ok&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ok&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Success&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;95&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Failure&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;서버 에러&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// switch로 분기 — sealed라서 빠뜨리면 컴파일 경고
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;fetchScore&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;switch&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Success&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;점수: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;case&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Failure&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;message&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;실패: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;message&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift의 &lt;code&gt;enum&lt;/code&gt;+&lt;code&gt;associated value&lt;/code&gt; 패턴이랑 비슷한데, Dart는 &lt;code&gt;sealed class&lt;/code&gt; + 서브클래스로 구현한다. Dart 3 이전에는 &lt;code&gt;data = null as T&lt;/code&gt; 같은 꼼수를 썼는데, null safety에서 터지니까 이제는 sealed가 정석이다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="타입-제약"&gt;&lt;a href="#%ed%83%80%ec%9e%85-%ec%a0%9c%ec%95%bd" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;타입 제약
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// T는 Comparable을 구현해야 함
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;SortedList&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Comparable&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_items&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;item&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;item&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sort&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;first&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;first&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;last&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_items&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;last&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;var&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;sorted&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SortedList&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;sorted&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;42&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;sorted&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;7&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;sorted&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;23&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sorted&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;first&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 7
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서 &lt;code&gt;&amp;lt;T: Comparable&amp;gt;&lt;/code&gt; 쓰는 것과 같은 패턴이다. 키워드만 &lt;code&gt;extends&lt;/code&gt;로 다르다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="abstract-class---swift의-protocol"&gt;&lt;a href="#abstract-class---swift%ec%9d%98-protocol" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Abstract Class - Swift의 Protocol
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Dart에는 &lt;code&gt;protocol&lt;/code&gt; 키워드가 없다. 대신 &lt;code&gt;abstract class&lt;/code&gt;가 그 역할을 한다. 그리고 Dart의 모든 클래스는 &lt;strong&gt;암묵적 인터페이스&lt;/strong&gt;를 정의한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// abstract class = Swift의 protocol + default implementation
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Animal&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 추상 getter (구현 강제)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;eat&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 추상 메서드 (구현 강제)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;breathe&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 기본 구현 (Swift의 protocol extension과 비슷)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name이&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;(가) 숨을 쉰다&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Dog&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Animal&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;강아지&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;eat&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name이&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;(가) 사료를 먹는다&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Cat&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Animal&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;고양이&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;eat&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;print&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name이&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;(가) 참치를 먹는다&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="extends-vs-implements"&gt;&lt;a href="#extends-vs-implements" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;extends vs implements
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// extends: 구현을 상속받음 (단일 상속)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Dog&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Animal&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// implements: 인터페이스만 가져옴 (모든 걸 직접 구현해야 함, 다중 가능)
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Robot&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Animal&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;로봇&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;eat&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 전부 직접 구현
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;breathe&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 기본 구현도 안 물려받음
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Swift에서는 &lt;code&gt;protocol&lt;/code&gt; 채택하면 required만 구현하면 되는데, Dart의 &lt;code&gt;implements&lt;/code&gt;는 &lt;strong&gt;모든 멤버를 직접 구현&lt;/strong&gt;해야 한다. 기본 구현을 물려받고 싶으면 &lt;code&gt;extends&lt;/code&gt;를 써야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;Dart&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Swift&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;설명&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;abstract class&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;protocol&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;추상 타입 정의&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;extends&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;:&lt;/code&gt; (class 상속)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;구현 상속, 단일만 가능&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;implements&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;:&lt;/code&gt; (protocol 채택)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;인터페이스만, 다중 가능&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;mixin&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;with&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;protocol extension&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;수평적 코드 재사용&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Swift에서 넘어오면서 제일 헷갈렸던 건 &lt;code&gt;where&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;expand&lt;/code&gt; 같은 메서드 이름 차이랑, &lt;code&gt;map&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;where&lt;/code&gt;가 lazy &lt;code&gt;Iterable&lt;/code&gt;을 반환한다는 점이다. &lt;code&gt;.toList()&lt;/code&gt; 안 붙여서 삽질한 적이 있다. 반면 spread 연산자랑 collection if/for는 Swift에 없는 기능인데 익숙해지면 꽤 편하다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch02. 토스 앱 클론 - 실전 UI와 상태관리</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch02-toss-clone/</link><pubDate>Thu, 23 Apr 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch02-toss-clone/</guid><description>&lt;p&gt;Ch01에서 기본기를 다졌으니 이번엔 토스 앱을 클론하면서 실전 UI를 만들어봤다. 멀티탭 네비게이션, 상태관리, 테마 시스템처럼 실제 앱에서 꼭 필요한 것들 위주로 정리한다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="멀티탭-네비게이션---indexedstack"&gt;&lt;a href="#%eb%a9%80%ed%8b%b0%ed%83%ad-%eb%84%a4%eb%b9%84%ea%b2%8c%ec%9d%b4%ec%85%98---indexedstack" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;멀티탭 네비게이션 - IndexedStack
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;토스처럼 하단 5개 탭을 만들 때 가장 먼저 고민되는 게 &amp;ldquo;탭을 전환할 때 이전 탭의 상태를 유지할 것인가&amp;quot;다. SwiftUI에서는 &lt;code&gt;TabView&lt;/code&gt; 안에 각각 &lt;code&gt;NavigationStack&lt;/code&gt;을 넣으면 알아서 상태가 유지되는데, Flutter는 직접 해줘야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;여기서 쓰는 게 &lt;code&gt;IndexedStack&lt;/code&gt;이다. &lt;a class="link" href="https://api.flutter.dev/flutter/widgets/IndexedStack-class.html" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Flutter 공식 문서&lt;/a&gt;에 따르면, &lt;code&gt;Stack&lt;/code&gt;의 서브클래스로 &lt;code&gt;index&lt;/code&gt;에 해당하는 자식만 화면에 그리되 &lt;strong&gt;나머지 자식도 메모리에 유지&lt;/strong&gt;한다. 즉 탭을 왔다갔다 해도 스크롤 위치나 입력 값이 그대로 남아있다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;MainScreen&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatefulWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;MainScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_MainScreenState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_MainScreenState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;MainScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabIndex&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_pages&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;HomePage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StockPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BenefitPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()];&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Scaffold&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;body:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;IndexedStack&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;index:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabIndex&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_pages&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;bottomNavigationBar:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;currentIndex:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabIndex&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onTap:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabIndex&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;type:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBarType&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fixed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;items:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBarItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;home&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;label:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;홈&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBarItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;candlestick_chart&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;label:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;주식&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBarItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;star&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;label:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;혜택&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;PageView&lt;/code&gt;랑 비교하면 차이가 명확하다:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;IndexedStack&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;PageView&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태 유지&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동 (전부 메모리 유지)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;AutomaticKeepAliveClientMixin&lt;/code&gt; 필요&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;전환 애니메이션&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;없음 (즉시 전환)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;스와이프 애니메이션&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;지연 로딩&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;안 됨 (전부 빌드)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;됨 (보이는 것만 빌드)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;탭이 3~5개 정도면 &lt;code&gt;IndexedStack&lt;/code&gt;으로 충분한데, 탭 수가 많아지면 메모리를 잡아먹으니까 주의해야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="탭마다-독립-네비게이션-스택"&gt;&lt;a href="#%ed%83%ad%eb%a7%88%eb%8b%a4-%eb%8f%85%eb%a6%bd-%eb%84%a4%eb%b9%84%ea%b2%8c%ec%9d%b4%ec%85%98-%ec%8a%a4%ed%83%9d" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;탭마다 독립 네비게이션 스택
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;토스 앱에서 주식 탭에서 종목 상세 화면으로 들어갔다가 홈 탭으로 전환하고, 다시 주식 탭으로 돌아오면 종목 상세가 그대로 남아있다. 이걸 구현하려면 탭마다 별도의 &lt;code&gt;Navigator&lt;/code&gt;를 줘야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 각 탭에 독립 Navigator를 부여
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TabNavigator&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatelessWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;GlobalKey&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;NavigatorState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;navigatorKey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;rootPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TabNavigator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;navigatorKey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rootPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Navigator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;key:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;navigatorKey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onGenerateRoute:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MaterialPageRoute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;builder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;rootPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;GlobalKey&amp;lt;NavigatorState&amp;gt;&lt;/code&gt;로 각 탭의 네비게이터에 접근할 수 있어서, 뒤로가기 버튼을 누르면 현재 탭 내부에서만 pop이 일어난다. SwiftUI의 &lt;code&gt;TabView&lt;/code&gt; 안에 각각 &lt;code&gt;NavigationStack&lt;/code&gt;을 넣는 것과 같은 구조인데, Flutter는 &lt;code&gt;Navigator&lt;/code&gt;를 직접 배치하는 거라 좀 더 수작업이 많다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;뒤로가기 처리도 &lt;code&gt;PopScope&lt;/code&gt;로 직접 해야 한다. Flutter는 Android 14의 Predictive Back 제스처를 지원하기 위해 &lt;code&gt;WillPopScope&lt;/code&gt;를 deprecated 시키고 &lt;a class="link" href="https://api.flutter.dev/flutter/widgets/PopScope-class.html" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;&lt;code&gt;PopScope&lt;/code&gt;&lt;/a&gt;로 교체했다. &lt;code&gt;canPop&lt;/code&gt;으로 pop 가능 여부를 &lt;strong&gt;미리&lt;/strong&gt; 선언하고, &lt;code&gt;onPopInvokedWithResult&lt;/code&gt;에서 실제 처리를 한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;PopScope&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;canPop:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPopInvokedWithResult:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;didPop&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;didPop&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 현재 탭에서 pop 가능하면 탭 내부 pop
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;navigatorKeys&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_tabIndex&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;currentState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;canPop&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;navigatorKeys&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_tabIndex&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;currentState&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;pop&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 홈 탭이 아니면 홈으로 이동
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_tabIndex&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabIndex&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// ...
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;SwiftUI에서는 이런 뒤로가기 분기 처리를 할 일이 거의 없는데, Flutter에서는 Android 하드웨어 백 버튼 때문에 필수다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="customscrollview와-sliver"&gt;&lt;a href="#customscrollview%ec%99%80-sliver" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;CustomScrollView와 Sliver
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;주식 탭처럼 스크롤하면 AppBar가 접히는 효과를 만들려면 &lt;code&gt;CustomScrollView&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;Sliver&lt;/code&gt;를 써야 한다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;Sliver&lt;/code&gt;는 Flutter에서 스크롤 가능한 영역의 조각을 뜻한다. 일반 위젯이 &lt;code&gt;BoxConstraints&lt;/code&gt;로 레이아웃하는 것과 달리, Sliver는 &lt;code&gt;SliverConstraints&lt;/code&gt;라는 별도 프로토콜을 써서 &lt;strong&gt;스크롤 위치에 따라 동적으로&lt;/strong&gt; 크기와 위치를 결정한다. &lt;a class="link" href="https://docs.flutter.dev/ui/layout/scrolling/slivers" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Flutter 공식 가이드&lt;/a&gt;에서 자세히 설명하고 있다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;왜 &lt;code&gt;ListView&lt;/code&gt;로는 안 되냐면, &lt;code&gt;ListView&lt;/code&gt;는 자체적으로 하나의 스크롤 컨텍스트를 만든다. 접히는 AppBar + 리스트 + 그리드를 하나의 스크롤로 묶으려면 같은 스크롤 컨텍스트를 공유해야 하는데, 그게 &lt;code&gt;CustomScrollView&lt;/code&gt;다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;CustomScrollView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;slivers:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;SliverAppBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;pinned:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 스크롤해도 AppBar 고정
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;expandedHeight:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;120&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;flexibleSpace:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FlexibleSpaceBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;주식&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;actions:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;IconButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;search&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;IconButton&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;settings&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;onPressed:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;SliverToBoxAdapter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Padding&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;padding:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;EdgeInsets&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;all&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;16&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;S&amp;amp;P 500 3,919.29&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;style:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextStyle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;fontSize:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;24&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;SliverList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;delegate:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SliverChildBuilderDelegate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListTile&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;stockNames&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;trailing:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;stockPrices&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;childCount:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;stockNames&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;SwiftUI에서는 &lt;code&gt;ScrollView&lt;/code&gt; 안에 &lt;code&gt;.toolbar&lt;/code&gt;를 넣으면 접히는 효과가 자동으로 되는데, Flutter는 Sliver 조합으로 직접 구성해야 한다. 대신 세밀한 제어가 가능하다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;SliverAppBar&lt;/code&gt;의 옵션을 정리하면:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;속성&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;동작&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;pinned: true&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;스크롤해도 AppBar가 상단에 고정&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;floating: true&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;위로 스크롤하면 AppBar가 바로 나타남&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;snap: true&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;floating과 함께 쓰면 중간 상태 없이 딱 열리거나 닫힘&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;expandedHeight&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;완전히 펼쳤을 때 높이&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;SliverToBoxAdapter&lt;/code&gt;는 일반 위젯을 Sliver 안에 넣을 때 쓰는 어댑터다. Sliver 프로토콜을 모르는 일반 위젯(Text, Container 등)을 감싸서 &lt;code&gt;CustomScrollView&lt;/code&gt;에 넣을 수 있게 해준다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="tabbar--customscrollview-조합"&gt;&lt;a href="#tabbar--customscrollview-%ec%a1%b0%ed%95%a9" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;TabBar + CustomScrollView 조합
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;주식 탭 안에 &amp;ldquo;내 주식&amp;rdquo; / &amp;ldquo;오늘의 발견&amp;rdquo; 같은 하위 탭을 넣을 때 주의할 점이 있다. 보통 &lt;code&gt;TabBar&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;TabBarView&lt;/code&gt;를 쓰는데, &lt;code&gt;TabBarView&lt;/code&gt;는 내부적으로 &lt;code&gt;PageView&lt;/code&gt;를 사용하기 때문에 &lt;code&gt;CustomScrollView&lt;/code&gt; 안에서 높이 계산 문제가 생긴다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;그래서 &lt;code&gt;TabBarView&lt;/code&gt; 대신 &lt;code&gt;currentIndex&lt;/code&gt;로 직접 전환하는 방식을 썼다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;34
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;35
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;36
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;37
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_StockPageState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;StockPage&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;with&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SingleTickerProviderStateMixin&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;late&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TabController&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabController&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;length:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;vsync:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;addListener&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{}));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;CustomScrollView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;slivers:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;SliverAppBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;pinned:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;주식&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;SliverToBoxAdapter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TabBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;controller:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;tabs:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Tab&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;text:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;내 주식&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Tab&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;text:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;오늘의 발견&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;SliverToBoxAdapter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MyStockList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TodayDiscoveryList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;TabController&lt;/code&gt;의 &lt;code&gt;addListener&lt;/code&gt;로 탭 변경을 감지하고 &lt;code&gt;setState&lt;/code&gt;로 리빌드한다. &lt;code&gt;dispose&lt;/code&gt;에서 컨트롤러 정리하는 것도 잊으면 안 된다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="getx-상태관리"&gt;&lt;a href="#getx-%ec%83%81%ed%83%9c%ea%b4%80%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;GetX 상태관리
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;검색 자동완성 기능에서 GetX를 써봤다. GetX는 상태관리 + 의존성 주입 + 라우팅을 한 패키지로 제공하는데, 여기서는 상태관리와 DI만 사용했다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="반응형-상태---obs와-obx"&gt;&lt;a href="#%eb%b0%98%ec%9d%91%ed%98%95-%ec%83%81%ed%83%9c---obs%ec%99%80-obx" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;반응형 상태 - .obs와 Obx
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;GetX의 반응형 시스템은 &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt;로 시작한다. 변수 뒤에 &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt;를 붙이면 값 변경을 추적하는 반응형 타입(&lt;code&gt;Rx&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;)이 된다. Provider의 &lt;code&gt;ChangeNotifier&lt;/code&gt;나 BLoC의 &lt;code&gt;Stream&lt;/code&gt;과 달리 GetX는 자체 반응형 시스템을 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;SearchController&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;GetxController&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;obs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// RxList&amp;lt;String&amp;gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;query&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;obs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// RxString
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;onInit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onInit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="c1"&gt;// debounce: 입력 멈추고 300ms 후에 검색 실행
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;debounce&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;query&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_doSearch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;time:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;300.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ms&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updateQuery&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;query&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_doSearch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;query&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;isEmpty&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;clear&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;allItems&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;where&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;item&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;item&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;contains&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;query&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt;로 감싸면 내부에서 사용하는 &lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt; 변수가 바뀔 때만 해당 위젯이 리빌드된다. &lt;code&gt;setState&lt;/code&gt;처럼 전체를 다시 그리는 게 아니라 &lt;code&gt;Obx&lt;/code&gt; 블록만 갱신하니까 효율적이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Obx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;builder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemCount:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemBuilder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListTile&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;하나 편한 점은, 같은 값으로 세팅하면 리빌드가 안 일어난다. 내부적으로 이전 값과 비교해서 실제로 바뀔 때만 UI를 갱신하는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="의존성-주입---getput과-getfind"&gt;&lt;a href="#%ec%9d%98%ec%a1%b4%ec%84%b1-%ec%a3%bc%ec%9e%85---getput%ea%b3%bc-getfind" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;의존성 주입 - Get.put과 Get.find
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;GetX의 DI는 전역 컨테이너 방식이다. &lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt;으로 등록하고 &lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;로 어디서든 꺼내 쓴다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 화면 진입 시 등록
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_SearchScreenState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;SearchScreen&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;put&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;SearchController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;delete&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;SearchController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 자식 위젯에서 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ResultListView&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatelessWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;SearchController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Obx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;builder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemCount:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemBuilder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListTile&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;title:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;SwiftUI 비교로 정리하면:&lt;/p&gt;
&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;GetX&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;역할&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;GetxController&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;ObservableObject&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;상태 클래스&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.obs&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@Published&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;변경 감지&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Obx(() =&amp;gt;)&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;UI 리빌드&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.put()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;.environmentObject()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;등록&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;&lt;code&gt;@EnvironmentObject&lt;/code&gt;&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;접근&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;차이는 &lt;code&gt;@EnvironmentObject&lt;/code&gt;가 위젯 트리 안에서만 접근 가능한 반면, &lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;는 &lt;code&gt;BuildContext&lt;/code&gt; 없이 어디서든 전역 접근이 된다는 것이다. 편하긴 한데 남용하면 의존성 추적이 어려워진다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="mixin으로-접근-축약"&gt;&lt;a href="#mixin%ec%9c%bc%eb%a1%9c-%ec%a0%91%ea%b7%bc-%ec%b6%95%ec%95%bd" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Mixin으로 접근 축약
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;여러 위젯에서 같은 컨트롤러를 &lt;code&gt;Get.find()&lt;/code&gt;로 가져오는 게 반복되면 mixin으로 묶을 수 있다:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;mixin&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SearchDataProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;SearchController&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;searchData&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;find&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;SearchController&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;AutoCompleteList&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatelessWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;with&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SearchDataProvider&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Obx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;builder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemCount:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;searchData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemBuilder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;searchData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;results&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;GetX에는 &lt;code&gt;GetView&amp;lt;T&amp;gt;&lt;/code&gt;라는 내장 클래스도 있어서, 상속하면 &lt;code&gt;controller&lt;/code&gt;로 바로 접근할 수 있다. 다만 하나의 컨트롤러 타입만 바인딩되니까 여러 컨트롤러가 필요하면 mixin이 낫다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="getx에-대한-솔직한-생각"&gt;&lt;a href="#getx%ec%97%90-%eb%8c%80%ed%95%9c-%ec%86%94%ec%a7%81%ed%95%9c-%ec%83%9d%ea%b0%81" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;GetX에 대한 솔직한 생각
&lt;/h3&gt;&lt;p&gt;GetX가 편한 건 맞는데, 커뮤니티에서 논쟁이 좀 있다. 메인테이너가 한 명이라 업데이트가 느리고, 전역 상태 접근이 너무 쉬워서 코드가 커지면 의존성 파악이 어려워진다는 비판이 있다. 요즘은 새 프로젝트에서 Riverpod을 많이 쓰는 추세인 것 같다. 나도 다음 프로젝트에서는 Riverpod을 써볼 예정이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="다크모드---inheritedwidget-기반-테마"&gt;&lt;a href="#%eb%8b%a4%ed%81%ac%eb%aa%a8%eb%93%9c---inheritedwidget-%ea%b8%b0%eb%b0%98-%ed%85%8c%eb%a7%88" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;다크모드 - InheritedWidget 기반 테마
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Flutter 기본 &lt;code&gt;ThemeData&lt;/code&gt;만으로도 다크모드를 할 수 있지만, 토스 앱처럼 커스텀 컬러가 많으면 &lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt;로 직접 테마 시스템을 만드는 게 편하다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt;은 위젯 트리를 통해 데이터를 하위로 전파하는 메커니즘이다. &lt;a class="link" href="https://api.flutter.dev/flutter/widgets/InheritedWidget-class.html" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;Flutter 공식 문서&lt;/a&gt;에 따르면, 내부적으로 각 Element에 &lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt; 해시 테이블을 유지해서 O(1)로 조회가 가능하다. &lt;code&gt;Provider&lt;/code&gt; 패키지도 사실 이걸 감싼 래퍼다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 1. 색상 추상 클래스
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;abstract&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;AppColors&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;background&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;card&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;accent&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;LightColors&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AppColors&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;background&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;white&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;black87&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;card&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;grey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;shade100&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;accent&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mh"&gt;0xFF3182F6&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 토스 블루
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;DarkColors&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AppColors&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;background&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mh"&gt;0xFF1B1B1E&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;white&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;card&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mh"&gt;0xFF2C2C2E&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;accent&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Color&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mh"&gt;0xFF5B9BF5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 2. InheritedWidget으로 트리에 전파
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ThemeHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;InheritedWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AppColors&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;VoidCallback&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;onToggle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ThemeHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onToggle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;child&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;static&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ThemeHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dependOnInheritedWidgetOfExactType&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ThemeHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;updateShouldNotify&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ThemeHolder&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;old&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;old&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;9
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 3. extension으로 축약
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;extension&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ThemeContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;on&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;AppColors&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ThemeHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;VoidCallback&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;get&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;toggleTheme&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ThemeHolder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;onToggle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;background&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;제목&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;style:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextStyle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;appColors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Theme.of(context).colorScheme.primary&lt;/code&gt; 이렇게 길게 쳐야 하는 걸 &lt;code&gt;context.appColors.accent&lt;/code&gt;로 줄인 거다. SwiftUI의 &lt;code&gt;@Environment(\.colorScheme)&lt;/code&gt;과 비슷한 역할이지만, Flutter는 &lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt; + extension 조합으로 직접 만드는 거라 초기 작업이 좀 필요하다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;테마 전환은 상위 &lt;code&gt;StatefulWidget&lt;/code&gt;에서 &lt;code&gt;setState&lt;/code&gt;로 &lt;code&gt;InheritedWidget&lt;/code&gt;을 리빌드하면 된다. &lt;code&gt;updateShouldNotify&lt;/code&gt;가 &lt;code&gt;true&lt;/code&gt;를 반환하면 &lt;code&gt;dependOnInheritedWidgetOfExactType&lt;/code&gt;을 호출한 모든 하위 위젯이 자동으로 리빌드된다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="애니메이션---flutter_animate"&gt;&lt;a href="#%ec%95%a0%eb%8b%88%eb%a9%94%ec%9d%b4%ec%85%98---flutter_animate" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;애니메이션 - flutter_animate
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Flutter 기본 애니메이션은 &lt;code&gt;AnimationController&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;StatefulWidget&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;TickerProviderStateMixin&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;dispose&lt;/code&gt;까지 써야 해서 보일러플레이트가 상당하다. &lt;a class="link" href="https://pub.dev/packages/flutter_animate" target="_blank" rel="noopener"
 &gt;&lt;code&gt;flutter_animate&lt;/code&gt;&lt;/a&gt; 패키지를 쓰면 한 줄로 끝난다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// flutter_animate - 체이닝 API
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;토스뱅크&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;animate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fadeIn&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;duration:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;600.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ms&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;slideY&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;begin:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0.3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;BankAccountCard&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;animate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fadeIn&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;delay:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;200.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ms&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;slideX&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;begin:&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;-&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;0.1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;기본 &lt;code&gt;AnimationController&lt;/code&gt; 방식이랑 비교하면:&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 기본 방식 - 이만큼 써야 한다
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_MyWidgetState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;MyWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;with&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SingleTickerProviderStateMixin&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;late&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AnimationController&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;late&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Animation&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_fadeAnim&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;AnimationController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;vsync:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;duration:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;600.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ms&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_fadeAnim&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Tween&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;begin:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0.0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;end:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1.0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;animate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;forward&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_controller&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FadeTransition&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;opacity:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_fadeAnim&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;토스뱅크&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;flutter_animate&lt;/code&gt;는 이 모든 걸 &lt;code&gt;.animate().fadeIn()&lt;/code&gt; 한 줄로 처리한다. 효과를 체이닝하면 기본적으로 동시에 실행되고, &lt;code&gt;.then()&lt;/code&gt;을 쓰면 순차 실행으로 바꿀 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 동시 실행: fade + slide가 같이
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;widget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;animate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fadeIn&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;slide&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 순차 실행: fade 끝나고 200ms 뒤에 slide
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;widget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;animate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fadeIn&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;duration:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;500.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ms&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;then&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;delay:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;200.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ms&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;slide&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;SwiftUI의 &lt;code&gt;.transition(.opacity)&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;.animation(.easeInOut)&lt;/code&gt; 같은 선언적 방식과 비슷한데, 체이닝이 가능해서 복합 애니메이션 조합이 더 유연한 편이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="자주-만나는-레이아웃-에러들"&gt;&lt;a href="#%ec%9e%90%ec%a3%bc-%eb%a7%8c%eb%82%98%eb%8a%94-%eb%a0%88%ec%9d%b4%ec%95%84%ec%9b%83-%ec%97%90%eb%9f%ac%eb%93%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;자주 만나는 레이아웃 에러들
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Flutter 하면서 이것저것 삽질한 것들을 정리해둔다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;1. Row/Column 안에서 Unbounded 에러&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 에러: Row 안의 TextField가 너비를 못 잡음
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TextField&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()])&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 해결: Expanded로 남은 공간 차지하게
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Expanded&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextField&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;())])&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Row&lt;/code&gt;는 자식에게 무한 너비를 허용하는데 &lt;code&gt;TextField&lt;/code&gt;는 가능한 너비를 전부 쓰려고 해서 충돌이 난다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;2. 스크롤 안에 스크롤 - 높이 충돌&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 에러: SingleChildScrollView 안에 ListView가 무한 높이 요구
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;SingleChildScrollView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ListView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;builder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(...)]),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 해결: shrinkWrap + 스크롤 비활성화
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;ListView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;builder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;shrinkWrap:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 콘텐츠 높이만큼만
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;physics:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;NeverScrollableScrollPhysics&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 스크롤은 부모가
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Ch01 인스타 클론에서도 나온 패턴인데, &lt;code&gt;shrinkWrap&lt;/code&gt;은 성능에 영향을 주니까 아이템이 많으면 &lt;code&gt;CustomScrollView&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;SliverList&lt;/code&gt;를 쓰는 게 맞다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;strong&gt;3. GestureDetector 빈 영역 터치 안 됨&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 안 됨: Spacer 영역은 터치 이벤트가 안 먹힘
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;GestureDetector&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onTap:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;메뉴&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Spacer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arrow_right&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)]),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 해결: behavior 설정
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;GestureDetector&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;behavior:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;HitTestBehavior&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;opaque&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 투명 영역도 터치 감지
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onTap:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;메뉴&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Spacer&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arrow_right&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)]),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;기본적으로 &lt;code&gt;GestureDetector&lt;/code&gt;는 자식이 그려진 영역만 터치를 감지한다. &lt;code&gt;HitTestBehavior.opaque&lt;/code&gt;를 주면 빈 공간도 터치 영역에 포함된다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="dispose-잊으면-메모리-누수"&gt;&lt;a href="#dispose-%ec%9e%8a%ec%9c%bc%eb%a9%b4-%eb%a9%94%eb%aa%a8%eb%a6%ac-%eb%88%84%ec%88%98" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;dispose 잊으면 메모리 누수
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;initState&lt;/code&gt;에서 만든 리소스는 &lt;code&gt;dispose&lt;/code&gt;에서 반드시 정리해야 한다. 안 하면 메모리 누수가 생긴다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_scrollController&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ScrollController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_textController&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextEditingController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabController&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;length:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;vsync:&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_scrollController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_textController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_tabController&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;dispose&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;정리 대상: &lt;code&gt;TextEditingController&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;ScrollController&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;AnimationController&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;TabController&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Timer&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;StreamSubscription&lt;/code&gt;. 규칙은 간단하다 - &lt;strong&gt;내가 만든 건 내가 정리한다.&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;SwiftUI에서는 &lt;code&gt;@StateObject&lt;/code&gt;가 알아서 해주는 부분인데, Flutter는 수동이다. 번거롭지만 정확히 뭘 정리하는지 보이니까 디버깅할 때는 오히려 낫다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;주제&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Flutter&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;멀티탭&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;TabView + NavigationStack&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;IndexedStack + GlobalKey&amp;lt;NavigatorState&amp;gt;&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;뒤로가기 제어&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;기본 제공&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;PopScope (canPop + onPopInvokedWithResult)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;접히는 헤더&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;ScrollView + .toolbar&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;CustomScrollView + SliverAppBar&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;리스트 in 스크롤&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;List + ScrollView&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;SliverList or shrinkWrap&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;@State, @Published&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;setState, GetX (.obs + Obx)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;의존성 주입&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;@EnvironmentObject&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Get.put() / Get.find()&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;다크모드&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;@Environment(.colorScheme)&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;InheritedWidget + context extension&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;생명주기 정리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;@StateObject 자동&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;dispose에서 수동 정리&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;애니메이션&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;.transition + .animation&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;flutter_animate or AnimationController&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;전체적으로 SwiftUI 대비 보일러플레이트가 확실히 많다. 특히 네비게이션 직접 관리하는 부분이랑 dispose 수동 정리가 번거로운데, 그만큼 코드에 마법이 없어서 흐름 파악은 더 쉬운 것 같다. GetX를 쓰면 &lt;code&gt;StatelessWidget&lt;/code&gt;만으로도 거의 다 되니까 익숙해지면 개발 속도가 꽤 빨라진다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;다음 Ch03에서는 Dart 문법을 좀 더 깊게 파볼 예정이다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>Ch01. Flutter 기초 - 위젯부터 인스타 클론까지</title><link>https://jhoon99.github.io/p/ch01-flutter-basics/</link><pubDate>Mon, 13 Apr 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/ch01-flutter-basics/</guid><description>&lt;p&gt;iOS 개발하다가 Flutter 시작한 지 얼마 안 됐는데, 처음부터 정리해보려고 한다. Ch01은 기본 위젯부터 시작해서 최종적으로 인스타그램 클론 UI까지 만드는 과정이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="container---가장-기본적인-박스"&gt;&lt;a href="#container---%ea%b0%80%ec%9e%a5-%ea%b8%b0%eb%b3%b8%ec%a0%81%ec%9d%b8-%eb%b0%95%ec%8a%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Container - 가장 기본적인 박스
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;SwiftUI에서 &lt;code&gt;.background&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;.border&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;.shadow&lt;/code&gt; 이런 modifier 조합으로 스타일링하는 것과 비슷하게, Flutter에서는 &lt;code&gt;Container&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;BoxDecoration&lt;/code&gt;으로 처리한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;300&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;300&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;decoration:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BoxDecoration&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;pink&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;shade50&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;border:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Border&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;all&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;red&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;borderRadius:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BorderRadius&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;circular&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;boxShadow:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;BoxShadow&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;black&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;offset:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Offset&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="m"&gt;6&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;6&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;yellow&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;padding:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;EdgeInsets&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;symmetric&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;horizontal:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;20&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;margin:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;EdgeInsets&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;symmetric&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;horizontal:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Hello Container&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;SwiftUI에서는 &lt;code&gt;padding&lt;/code&gt;이 modifier 체이닝 순서에 따라 안/밖이 달라지는데, Flutter는 &lt;code&gt;padding&lt;/code&gt;과 &lt;code&gt;margin&lt;/code&gt;이 명확히 분리돼 있어서 오히려 직관적인 편이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="레이아웃---column-row-flexible"&gt;&lt;a href="#%eb%a0%88%ec%9d%b4%ec%95%84%ec%9b%83---column-row-flexible" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;레이아웃 - Column, Row, Flexible
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;SwiftUI의 &lt;code&gt;VStack&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;HStack&lt;/code&gt;이 Flutter에서는 &lt;code&gt;Column&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Row&lt;/code&gt;다. 거의 1:1 대응이라 어색하지 않았다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;mainAxisAlignment:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MainAxisAlignment&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;mainAxisAlignment:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;MainAxisAlignment&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;100&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;80&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;red&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;100&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;80&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;blue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;100&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;80&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;green&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;300&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;90&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;grey&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;비율 배치는 &lt;code&gt;Flexible&lt;/code&gt;의 &lt;code&gt;flex&lt;/code&gt; 속성으로 한다. SwiftUI의 &lt;code&gt;.frame(maxHeight: .infinity)&lt;/code&gt; 같은 것보다 깔끔함.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Flexible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;flex:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;red&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Flexible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;flex:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;blue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Flexible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;flex:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;green&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Flexible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;flex:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;yellow&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;1:2:3:4 비율로 화면을 나눠줌. &lt;code&gt;Expanded&lt;/code&gt;는 &lt;code&gt;Flexible&lt;/code&gt;의 &lt;code&gt;fit: FlexFit.tight&lt;/code&gt; 버전이라 남은 공간을 무조건 채운다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="stack---위젯-겹치기"&gt;&lt;a href="#stack---%ec%9c%84%ec%a0%af-%ea%b2%b9%ec%b9%98%ea%b8%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;Stack - 위젯 겹치기
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;SwiftUI의 &lt;code&gt;ZStack&lt;/code&gt;이 Flutter에서는 &lt;code&gt;Stack&lt;/code&gt;이다. 자식 위젯의 위치는 &lt;code&gt;Align&lt;/code&gt;이나 &lt;code&gt;Positioned&lt;/code&gt;로 잡는다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Stack&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;500&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;500&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;black&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;400&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;400&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;red&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;300&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;300&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;blue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Align&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;alignment:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Alignment&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;topRight&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;width:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;200&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;height:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;200&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;green&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;code&gt;Positioned&lt;/code&gt;는 &lt;code&gt;top&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;left&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;right&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;bottom&lt;/code&gt; 값으로 절대 위치를 지정하고, &lt;code&gt;Align&lt;/code&gt;은 상대 위치를 지정하는 차이가 있다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="statelesswidget-vs-statefulwidget"&gt;&lt;a href="#statelesswidget-vs-statefulwidget" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;StatelessWidget vs StatefulWidget
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;SwiftUI에서는 &lt;code&gt;@State&lt;/code&gt;로 상태를 선언하면 끝인데, Flutter는 &lt;code&gt;StatelessWidget&lt;/code&gt;과 &lt;code&gt;StatefulWidget&lt;/code&gt;이 명확히 나뉜다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;25
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;26
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;27
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;28
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;29
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;30
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;31
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;32
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;33
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;34
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;35
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;36
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;37
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;38
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;39
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;40
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;41
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 상태 없는 위젯 - 한 번 그리면 끝
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ExampleStateless&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatelessWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;red&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 상태 있는 위젯 - setState로 업데이트
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ExampleStateful&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatefulWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ExampleStateful&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ExampleStateful&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_ExampleStatefulState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_ExampleStatefulState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ExampleStateful&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;late&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;void&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;super&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;initState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_index&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;widget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;GestureDetector&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onTap:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;_index&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_index&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;5&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_index&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;blue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Center&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;index: &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_index&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;처음에 &lt;code&gt;setState&lt;/code&gt; 쓰는 게 좀 번거로웠는데, SwiftUI의 &lt;code&gt;@State&lt;/code&gt;가 내부적으로 해주는 걸 Flutter는 직접 명시하는 거라고 생각하니까 이해됐다. &lt;code&gt;initState&lt;/code&gt;는 SwiftUI의 &lt;code&gt;.onAppear&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;dispose&lt;/code&gt;는 &lt;code&gt;.onDisappear&lt;/code&gt;랑 비슷한 라이프사이클이다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="입력-위젯들"&gt;&lt;a href="#%ec%9e%85%eb%a0%a5-%ec%9c%84%ec%a0%af%eb%93%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;입력 위젯들
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Checkbox, Radio, Slider, Switch 같은 기본 입력 위젯들도 전부 &lt;code&gt;StatefulWidget&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;setState&lt;/code&gt; 패턴이다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;19
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;20
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;21
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;22
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;23
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;24
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Slider 예제
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TestSlider&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatefulWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TestSlider&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;createState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_TestSliderState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;_TestSliderState&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;State&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TestSlider&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kt"&gt;double&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Slider&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;value:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onChanged:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;newValue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;newValue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;divisions:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;100&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;activeColor:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;red&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;iOS 스타일을 쓰고 싶으면 &lt;code&gt;CupertinoSwitch&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;CupertinoContextMenu&lt;/code&gt; 같은 Cupertino 위젯도 있다. Material이랑 Cupertino를 섞어서 쓸 수 있는 게 Flutter의 장점인듯.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="네비게이션---gorouter"&gt;&lt;a href="#%eb%84%a4%eb%b9%84%ea%b2%8c%ec%9d%b4%ec%85%98---gorouter" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;네비게이션 - GoRouter
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Flutter의 기본 Navigator도 있지만, &lt;code&gt;go_router&lt;/code&gt; 패키지가 훨씬 편하다. SwiftUI의 &lt;code&gt;NavigationStack&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;.navigationDestination&lt;/code&gt;과 비슷한 느낌.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;MaterialApp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;router&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;routerConfig:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;GoRouter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;initialLocation:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;routes:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;GoRoute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;path:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;name:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;home&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;builder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;HomeWidget&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;GoRoute&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;path:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;/new&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;name:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;new&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;builder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;NewPage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;화면 이동은 &lt;code&gt;context.pushNamed('new')&lt;/code&gt;, 뒤로가기는 &lt;code&gt;context.pop()&lt;/code&gt;. 직관적이다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;code&gt;BottomNavigationBar&lt;/code&gt;는 SwiftUI의 &lt;code&gt;TabView&lt;/code&gt;와 같은 역할인데, &lt;code&gt;currentIndex&lt;/code&gt;와 &lt;code&gt;onTap&lt;/code&gt;으로 탭 전환을 직접 관리한다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;currentIndex:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;onTap:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;newIndex&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;setState&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;newIndex&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;items:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBarItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;home_filled&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;label:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;홈&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBarItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;icon:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Icon&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Icons&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;search&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;label:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;검색&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="themedata"&gt;&lt;a href="#themedata" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;ThemeData
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;앱 전체 스타일을 한 곳에서 관리하는 건 SwiftUI랑 비슷하다. &lt;code&gt;ColorScheme&lt;/code&gt;이랑 &lt;code&gt;TextTheme&lt;/code&gt;을 설정해두면 &lt;code&gt;Theme.of(context)&lt;/code&gt;로 어디서든 가져다 쓸 수 있다.&lt;/p&gt;
&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;MaterialApp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;theme:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ThemeData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;colorScheme:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ColorScheme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fromSeed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;seedColor:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;indigo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;textTheme:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextTheme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;bodyMedium:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;TextStyle&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;fontWeight:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FontWeight&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;normal&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;fontSize:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;28&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 사용할 때
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;textTheme&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Theme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;textTheme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;Text&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;Press Count&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nl"&gt;style:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;textTheme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;bodyMedium&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h2 id="인스타그램-클론---배운-거-총동원"&gt;&lt;a href="#%ec%9d%b8%ec%8a%a4%ed%83%80%ea%b7%b8%eb%9e%a8-%ed%81%b4%eb%a1%a0---%eb%b0%b0%ec%9a%b4-%ea%b1%b0-%ec%b4%9d%eb%8f%99%ec%9b%90" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;인스타그램 클론 - 배운 거 총동원
&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;Ch01 마무리로 인스타그램 클론 UI를 만들었다. 위에서 배운 거 거의 다 써먹은 프로젝트다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="구조"&gt;&lt;a href="#%ea%b5%ac%ec%a1%b0" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;구조
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-fallback" data-lang="fallback"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;lib/
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;├── main.dart // 앱 진입점, 테마, 하단 탭
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;├── body.dart // 탭별 화면 라우팅
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;└── screen/
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; ├── home_screen.dart // 피드, 스토리
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; └── search_screen.dart // 검색, 그리드
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;h3 id="메인---테마와-탭-바"&gt;&lt;a href="#%eb%a9%94%ec%9d%b8---%ed%85%8c%eb%a7%88%ec%99%80-%ed%83%ad-%eb%b0%94" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;메인 - 테마와 탭 바
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;MaterialApp&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;home:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;InstaCloneHome&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;theme:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ThemeData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;colorScheme:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ColorScheme&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;light&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;primary:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;white&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;secondary:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;black&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;bottomNavigationBarTheme:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;BottomNavigationBarThemeData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;showSelectedLabels:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;showUnselectedLabels:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;selectedItemColor:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Colors&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;black&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;인스타그램 특유의 흰 배경 + 검정 아이콘 스타일을 &lt;code&gt;ColorScheme&lt;/code&gt;으로 잡았다. AppBar에는 &lt;code&gt;google_fonts&lt;/code&gt; 패키지로 Lobster Two 폰트를 적용했다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="스토리-영역---가로-스크롤"&gt;&lt;a href="#%ec%8a%a4%ed%86%a0%eb%a6%ac-%ec%98%81%ec%97%ad---%ea%b0%80%eb%a1%9c-%ec%8a%a4%ed%81%ac%eb%a1%a4" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;스토리 영역 - 가로 스크롤
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;StoryArea&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatelessWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;SingleChildScrollView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;scrollDirection:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Axis&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;horizontal&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;child:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;List&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;generate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="m"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;UserStory&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;userName:&lt;/span&gt; &lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;User &lt;/span&gt;&lt;span class="si"&gt;$&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="s1"&gt;&amp;#39;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;SwiftUI에서 &lt;code&gt;ScrollView(.horizontal)&lt;/code&gt; 안에 &lt;code&gt;HStack&lt;/code&gt; 넣는 것과 같은 패턴. &lt;code&gt;List.generate&lt;/code&gt;로 더미 데이터를 만들어서 넣었다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="피드-리스트"&gt;&lt;a href="#%ed%94%bc%eb%93%9c-%eb%a6%ac%ec%8a%a4%ed%8a%b8" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;피드 리스트
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 8
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt; 9
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;10
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;11
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;12
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;13
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;14
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;15
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;16
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;17
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;18
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;FeedData&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;userName&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;int&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;likeCount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;final&lt;/span&gt; &lt;span class="kt"&gt;String&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;content&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FeedData&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;userName&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;likeCount&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;required&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;content&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;FeedList&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;extends&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;StatelessWidget&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="err"&gt;@&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;override&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="n"&gt;Widget&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;build&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BuildContext&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;ListView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;builder&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;shrinkWrap:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;physics:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;NeverScrollableScrollPhysics&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemBuilder:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;context&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;FeedItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;feedDataList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;itemCount:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;feedDataList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;length&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;여기서 &lt;code&gt;shrinkWrap: true&lt;/code&gt;랑 &lt;code&gt;NeverScrollableScrollPhysics()&lt;/code&gt;가 핵심이다. 부모가 &lt;code&gt;SingleChildScrollView&lt;/code&gt;니까 &lt;code&gt;ListView&lt;/code&gt;가 자체 스크롤하면 충돌한다. &lt;code&gt;shrinkWrap&lt;/code&gt;으로 콘텐츠 크기만큼만 차지하게 하고, 스크롤은 부모한테 위임하는 거다.&lt;/p&gt;
&lt;h3 id="검색-화면---gridview"&gt;&lt;a href="#%ea%b2%80%ec%83%89-%ed%99%94%eb%a9%b4---gridview" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;검색 화면 - GridView
&lt;/h3&gt;&lt;div class="highlight"&gt;&lt;div class="chroma"&gt;
&lt;table class="lntable"&gt;&lt;tr&gt;&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="lnt"&gt;1
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;2
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;3
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;4
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;5
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;6
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;7
&lt;/span&gt;&lt;span class="lnt"&gt;8
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;
&lt;td class="lntd"&gt;
&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-dart" data-lang="dart"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;GridView&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;crossAxisCount:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;mainAxisSpacing:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;crossAxisSpacing:&lt;/span&gt; &lt;span class="m"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;shrinkWrap:&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;physics:&lt;/span&gt; &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;NeverScrollableScrollPhysics&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt; &lt;span class="nl"&gt;children:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;gridItem&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;color&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;Container&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nl"&gt;color:&lt;/span&gt; &lt;span class="n"&gt;color&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;toList&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;&lt;p&gt;3열 그리드. SwiftUI의 &lt;code&gt;LazyVGrid&lt;/code&gt;와 비슷한데, &lt;code&gt;GridView.count&lt;/code&gt;가 더 간결하다.&lt;/p&gt;
&lt;h2 id="정리"&gt;&lt;a href="#%ec%a0%95%eb%a6%ac" class="header-anchor"&gt;&lt;/a&gt;정리
&lt;/h2&gt;&lt;table&gt;
 &lt;thead&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;th&gt;주제&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;SwiftUI&lt;/th&gt;
 &lt;th&gt;Flutter&lt;/th&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/thead&gt;
 &lt;tbody&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;박스 스타일링&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;modifier 체이닝&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Container + BoxDecoration&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;수직/수평 배치&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;VStack / HStack&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Column / Row&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;비율 배치&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;.frame + GeometryReader&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Flexible / Expanded&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;겹치기&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;ZStack&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;Stack + Align/Positioned&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;상태관리&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;@State&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;StatefulWidget + setState&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;화면전환&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;NavigationStack&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;GoRouter&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;tr&gt;
 &lt;td&gt;전역 테마&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;.environment&lt;/td&gt;
 &lt;td&gt;ThemeData + Theme.of(context)&lt;/td&gt;
 &lt;/tr&gt;
 &lt;/tbody&gt;
&lt;/table&gt;
&lt;p&gt;전반적으로 SwiftUI보다 보일러플레이트가 좀 더 많긴 한데, 그만큼 명시적이라서 코드를 읽을 때 뭘 하는지 파악이 더 쉬운 것 같다. 특히 레이아웃 시스템은 SwiftUI보다 예측 가능해서 좋았음. &lt;code&gt;GeometryReader&lt;/code&gt; 같은 트릭 안 써도 &lt;code&gt;Flexible&lt;/code&gt;로 비율 잡으면 깔끔하게 떨어진다.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;다음 Ch02에서는 토스 앱 클론 만들면서 좀 더 실전적인 UI를 다룰 예정이다.&lt;/p&gt;</description></item><item><title>블로그 시작</title><link>https://jhoon99.github.io/p/hello/</link><pubDate>Sun, 01 Mar 2026 00:00:00 +0900</pubDate><guid>https://jhoon99.github.io/p/hello/</guid><description>&lt;p&gt;Flutter 공부 기록용 블로그를 열었다.&lt;/p&gt;</description></item></channel></rss>